LANDSRÉTTUR Úrskurður miðvikudaginn 14. júlí 2021. Mál nr. 431/2021 : A (Júlí Ósk Antonsdóttir lögmaður) gegn B (Oddgeir Einarsson lögmaður) Lykilorð Kærumál. Börn. Forsjá. Dómkvaðning matsmanns. Útdráttur Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu A um dómkvaðningu nýs matsmanns til þess að meta forsjárhæfni aðila og skoða og meta nánar tilgreind atriði. Í úrskurði Landsréttar kom fram að með áðurgreindri matsbeiðni hefði A krafist nýs undirmats um forsjárhæfni aðila í stað þess að krefjast yfirmats samkvæmt 64. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála þar sem tekin yrðu til endurmats þau atriði sem áður hefðu verið metin. Í matsgerð hins dómkvadda matsmanns um forsjárhæfni aðila væri fjallað um þau atriði sem sérstaklega væri leita ð svara við í nánar tilgreindum liðum í matsbeiðni A. Þá litu aðrar spurningar á hinn bóginn að almennum og fræðilegum atriðum og yrði ekki séð að svör við þeim hefðu þýðingu við úrlausn ágreinings um forsjá sonar málsaðila. Samkvæmt 3. mgr. 38. gr. og 3. mgr. 42. gr. barnalaga nr. 76/2003 og og með vísan til reglna IX. kafla laga nr. 91/1991 um matsgerðir, sérstaklega 64. gr., var hinn kærði úrskurður staðfestur . Úrskurður Landsréttar Landsréttardómararnir Ásmundur Helgason , Hervör Þorvaldsdóttir og Ra gnheiður Harðardóttir kveða upp úrskurð í máli þessu. Málsmeðferð og dómkröfur aðila 1 Sóknaraðili skaut máli nu til Landsréttar með kæru 29. júní 2021 . Greinargerð varnaraðila barst réttinum 13. næsta mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Norðurlands eystra 16. júní 2021 í málinu nr. E - /2020 þar sem beiðni sóknaraðila um dómkvaðningu matsmanns var hafnað. Kæruheimild er í c - lið 1 . mgr. 143 . gr. laga nr. 91 / 1991 um meðferð einkamála. 2 Sóknaraðili krefst þess að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi og að fallist verði á kröfu hennar um að dómkveðja hæfan og óvilhallan matsmann til þess að leggja mat á forsjárhæfni aðila út frá þeim spurningum sem er að finna í nýrri matsbeiðni 4. júní 2021. 2 3 Varnaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar auk málskostnaðar fyrir Landsrétti. Niðurstaða 4 Málsatvik eru rakin í hinum kærða úrskurði. Málsaðilar deila um forsjá og lögheimili sonar síns, sem nú er á [...] ári og hefur frá fæðingu lotið sameiginlegri forsjá þeirra og átt lögheimili hjá móður. Krefst varnaraðili nú óskiptrar forsjár drengsins og að lögheimili hans verði hjá honum. Þá krefst varnaraðili meðlags og að kveðið verði á um inntak umgengnisréttar þess foreldris sem ekki fer með forsjá. Sóknaraðili krefst sýknu af kröfu varnaraðila og a ð henni verði dæmd forsjá sonar þeirra. 5 Eins og greinir í hinum kærða úrskurði var D sálfræðingur dómkvaddur sem matsmaður 15. febrúar síðastliðinn að kröfu varnaraðila til að meta forsjárhæfni aðila. Lá matsgerð hans fyrir 28. maí s íðastliðinn og var hún lögð fram við fyrirtöku málsins 4. júní. Í sama þinghaldi lagði sóknaraðili fram matsbeiðni þar sem þess var krafist að dómkvaddur yrði matsmaður til að meta forsjárhæfni aðila og skoða og meta nánar tilgreind atriði sem talin voru í 13 liðum í matsbeiðnin ni. Varnaraðili mótmælti matsbeiðni sóknaraðila og krafðist þess að henni yrði hafnað. 6 Með áðurgreindri matsbeiðni hefur sóknaraðili krafist nýs undirmats um forsjárhæfni aðila í stað þess að krefjas t yfirmat s samkvæmt 64. gr. laga nr. 91/1991 þar sem teki n yrðu til endurmats þau atriði sem áður hafa verið metin. Í matsgerð hins dómkvadda matsmanns um forsjárhæfni aðila frá 28. maí síðastlið num er fjallað um þau atriði sem sérstaklega er leitað svara við í liðum 1 - 3, 6 - 8 og 10 - 13 í matsbeiðni sóknaraðila. S purningar 4, 5 og 9 lúta á hinn bóginn að almennum og fræðilegum atriðum og verður ekki séð að svör við þeim hafi þýðingu við úrlausn ágreinings um forsjá sonar málsaðila. 7 Samkvæmt 3. mgr. 38. gr. barnalaga nr. 76/2003 skal flýta meðferð máls um forsjá eða lögheimili barns og getur dómari hafnað kröfu um dómkvaðningu eða kröfu um yfirmat telji hann öflun sérfræðilegrar álitsgerðar ganga gegn hagsmunum barns eða augljóslega óþarfa, sbr. 3. mgr. 42. gr. sömu laga. Samkvæmt framangreindu og með vísan til regln a IX. kafla laga nr. 91/1991 um matsgerðir, sérstaklega 64. gr., ber að staðfesta niðurstöðu hins kærða úrskurðar um að synja beiðni sóknaraðila um dómkvaðningu nýs matsmanns í forsjármáli aðila. 8 Málskostnaður milli aðila fellur niður. Gjafsóknarkostnaður sóknaraðila 150.000 krónur greiðist úr ríkissjóði. Úrskurðarorð: Hin n kærði úrskurður er staðfestur. Málskostnaður milli aðila fellur niður. 3 Gjafsóknarkostnaður sóknaraðila, A , greiðist úr ríkissjóði, þar með talin þóknun lögmanns hennar, Júlíar Óskar An tonsdóttur, 150.000 krónur. Úrskurður Héraðsdómur Norðurlands eystra 16. júní 2021 . Í málinu er deilt um forsjá og lögheimili að honum verð dæmd forsjá C, að stefndu verði gert að greiða einfalt meðlag með drengnum til 18 ára aldurs og að dó murinn ákveði inntak umgengisréttar þess foreldris sem ekki fer með forsjá. Jafnframt krefst hann þess í stefnu að úrskurðað verði að lögheimili drengsins verði hjá honum til bráðabirgða á meðan forsjármálið er rekið fyrir dómi og stefndu á sama tíma gert að greiða einfalt meðlag. Þá verði kveðið á um inntak umgengnisréttar þess foreldris sem ekki fer með lögheimili sonarins á meðan málið er fyrir dómi. Stefnda krefst sýknu af kröfum stefnanda og að henni verði dæmd forsjá C. Aðilar njóta gjafsóknar og kref jast hvor um sig málskostnaðar úr hendi hins eins og málið væri ekki gjafsóknarmál. Í þinghaldi 15. febrúar sl. lagði stefnandi fram beiðni um dómkvaðningu matsmanns til að meta forsjárhæfni aðila. D sálfræðingur var sama dag dómkvaddur til að framkvæma um beðið mat og lagt fyrir hann að skila matsgerð eigi síðar en 12. maí. Ráðgert var að matsgerð yrði síðan lögð fram upp úr miðjum maí og aðalmeðferð háð fyrir fjölskipuðum dómi 11. júní. Í sama þinghaldi var tekin fyrir og munnlega flutt krafa stefnanda um lögheimili, meðlag og umgengni til bráðabirgða. Með úrskurði héraðsdóms 19. febrúar var synjað um breytingu á lögheimili C á meðan óleyst væri úr deilu aðila en gagnkvæmur umgengnisréttur stefnanda og sonarins festur í sessi þar til dómur gengi í málinu. Var í því sambandi meðal annars vísað til þess að matsvinna væri að hefjast, að drengurinn væri í skóla á , að aðalmeðferð færi að óbreyttu fram 11. júní og að því mætti vænta dóms í málinu í lok júní. Með úrskurði Landsréttar 26. mars sl. í máli réttar ins nr. 148/2021 var framangreind niðurstaða staðfest. Dómkvaddur matsmaður skilaði matsgerð 28. maí sl. og var hún lögð fram á dómþingi 4. júní. Í til þess mótmælti því að dómkvaddur yrði nýr undirmatsmaður og krafðist þess að synjað verði um matsbeiðni stefndu. Í sama þinghaldi krafðist stefnandi breyting a á fyrri dómsúrskurði um lögheimili drengsins og umgengni til bráðabirgða og var þeirri kröfu mótmælt af hálfu stefndu. Var málið munnlega flutt um bæði ágreiningsatriðin 11. júní sl. Í þessum þætti máls er til úrlausnar beiðni stefndu um dómkvaðningu ma tsmanns. I. Málsaðilar voru í sambúð sem upp úr slitnaði vorið 2014. Á sambúðartímanum eignuðust þau C. Þann 15. september 2015 staðfesti sýslumaður samkomulag aðila um forsjá, lögheimili og umgengni. Samkvæmt því skyldi forsjá vera sameiginleg, drengurinn eiga löghei mili hjá móður og dvelja aðra hverja viku hjá föður, frá föstudegi til föstudags. Einnig var samið um jafnar samvistir foreldra og barns í sumar - , páska - og jólaleyfum. Með munnlegu samkomulagi aðila breyttu þau reglulegri umgengni tímabundið sumarið 2016 á þá leið að drengurinn skyldi dvelja hjá stefnanda aðra hverja helgi frá föstudegi til mánudags. Virðist þetta fyrirkomulag hafa gilt fram á vor 2018 þá er regluleg umgengni færðist aftur í fyrra horf. Haustið 2019 var stirt með aðilum og bætti ekki úr s kák þegar stefnda flutti með C úr 1. mgr. 51. gr. barnalaga nr. 76/2003. Þrátt fyrir stirt samband aðila í milli óskaði stefnda eftir því snem ma árs 2020 að C dveldi tímabundið meira hjá föður og er ágreiningslaust að frá febrúar/mars til 27. júlí 2020 hafi drengurinn dvalið meira og minna hjá stefnanda. Stefnandi bjó þá og býr enn í og sótti C óbreytt 4 emmsumars. Ósætti aðila magnaðist í ágúst og september 2020 og deildu þau hart um tímalengd samvista við soninn. Fór svo að stefnda flutti lögheimili C til , skráði flutningur þannig fram án samráðs við stefnanda og í andstöðu við fyrirmæli 1. mgr. 51. gr. barnalaga. II. Áður gerðist það 27. júlí 2020 að stefnandi lagði fram beiðni hjá sýslumanni um breytingu á lögheimili barnsins. Er í beiðninni vísað til þess að C h afi verið hjá föður frá því í mars vegna andlegra veikinda móður, að hún hafi vanrækt umönnun og uppeldi drengsins; hann gangi ýmist sjálfala eða sé sin ni ekki aðstoð við heimanám, aðbúnaður á heimili hennar sé ekki boðlegur og hafi málið verið tilkynnt til barnaverndaryfirvalda. Þann 17. ágúst lagði sóknaraðili síðan fram beiðni um breytingu á forsjá og studdi hana sömu rökum. Lögum samkvæmt var leitað s átta vegna þessa ágreinings og lauk þeirri meðferð 3. desember 2020 með útgáfu vottorðs um árangurslausar sættir. Áður ræddi sérhæfður sáttamaður við C 19. nóvember. Er í vottorðinu haft eftir drengnum að hann eigi tvö heimili, annað hjá móður og hitt hjá föður og sé hann mjög sáttur við það og eigi vini á báðum stöðum. Hann myndi þó gjarnan vilja fá meiri tíma hjá föður þar sem helgarnar hjá honum líði allt of fljótt. Þá mætti móðir hlusta betur á hann og virða skoðanir hans. III. Eftir að stefnda flutti bárust barnaverndaryfirvöldum fleiri tilkynningar um meinta vanrækslu varðandi umsjón og eftirlit með C, meðal annars frá og . Tilkynningarnar eiga það sammerkt að lýst er áhyggjum af aðstæðum drengsins hjá móður, sem glími við geðræn vandamál og sé ekki í stakk búin að sinna grunnþörfum hans. Þá sé og grunur um að stefnda sé í neyslu. Föstudaginn 9. október sl. gerði stefnandi sér ferð til og taldi sig vera að sækja son sinn í umgengni. Þegar hann kom að heimili stefndu hleypti hún honum ek ki inn og varð stefnandi frá að hverfa. C varð vitni að samskiptum foreldra sinna og mun hafa verið miður sín að fá ekki að hitta stefnanda. Fyrir tilstilli lögmanna aðila náðist samkomulag um að stefnandi sækti drenginn föstudaginn á eftir og hefði hann í helgarumgengni . Hélst síðan það fyrirkomulag óbreytt að C dveldi hjá föður aðra hverja helgi, ýmist frá föstudegi til sunnudagskvölds eða mánudagsmorguns. Þá var drengurinn í umgengni hjá föður frá 18. desember 2020 til 2. janúar 2021. Með úrskurði hé raðsdóms 19. febrúar var svo fest í sessi að C dveldi hjá föður aðra hverja helgi frá skólalokum á fimmtudegi til sunnudagskvölds á meðan óleyst væri úr forsjárágreiningi aðila. Jafnframt var úrskurðað að drengurinn dveldi hjá föður í páskaleyfi 2021. IV. Meðal framlagðra gagna er umsögn E sálfræðings frá 8. október 2020 en samkvæmt henni ræddi E í 2 - 3 skipti við stefndu og C í janúar/febrúar það ár vegna áhyggna stefndu af því að heimilisaðstæður stefnanda hefðu slæm áhrif á drenginn og yllu streitu og kví ða. Þá átti E langt símtal við stefnanda og kom hann sínum sjónarmiðum á framfæri. Segir í umsögninni að C sé flottur og brosmildur drengur sem komi vel fyrir. Hann hafi verið fljótur að segja að honum liði vel og væri ávallt glaður, ætti marga vini og vær i ætti erfitt með svefn. Þrátt fyrir þetta liði honum vel, bæði á heimili móður og föður. Það hafi því nánast komið E á óvart þegar drengurinn lýsti áhug a á að sækja skóla í hverfi föður. Í niðurlagi umsagnarinnar eigi erfið samskipti sín á milli. 2020 var líðan C góð þegar hann frístundinni og hafi starfsmenn ekki tekið eftir neinu athugaverðu varðandi aðbúnað drengsins. Þá liggur fyrir dagnóta ba rnaverndaryfirvalda á frá 17. nóvember 2020 vegna símtals við F var þar í skóla en stefnandi í nokkur skipti haft samband og greint frá því að bú ið væri að tilkynna móður til barnaverndar. Þess utan hafi skólastjórnendur helst orðið varir við hvaða áhrif það hafði á drenginn 5 hvernig foreldrar hans létu. Aðbúnaður drengsins hafi hins vegar verið góður, hann verið nestaður að heiman og virst hafa all t til alls. V. 2020 og 14. maí 2021, en samkvæmt þeim hóf C þar skólagöngu 6. október. Segir í umsögnunum að andlegur og líkamlegur þroski drengsins virðist eðlilegu r og aðlögunarhæfni góð; hann hafi strax fallið inn í bekkjarhópinn og virðist glaður og ánægður. Drengurinn sé ágætlega staddur námslega, hafi gott vald á lestri en vinna gangi hægt og virðist hann fljótt missa einbeitingu. C komi alltaf hreinn og snyrtil egur í skólann og með gott nesti. Þá sé heimalestri vel sinnt og ekkert sem bendi til annars en að vel sé að honum búið á heimili móður. VI. Eftir að C flutti til hafa fagaðilar fyrir ítrekað rætt við drenginn um líðan hans og hagi í eldrum. Ber fyrst að nefna viðtal H ráðgjafa í barnavernd hjá velferðarsviði , sem fram drengnum að honum líki vel að búa á , sem og að hann vær i örugglega til í að búa hjá föður því þeir hann gerði með hvoru foreldri um sig. Aðspurður hvort hann myndi vilja breyta einhverju sagði drengurin n svo ekki vera, nema þá helst að fullorðna fólkið sé ekki reitt. Þá vildi hann að allir sem áður bjuggu hjá I sálfræðingur og talsmaður C skilaði viðtalsskýrslu 24. nóvember 2 020. Segir þar að tilkynningar hafi borist vegna áhyggna af aðstæðum drengsins í umsjá móður vegna veikinda hennar. Þá væri talið að hann hafi lent á milli í deilu foreldra sinna. Talsmaður ræddi við C 20. nóvember. Tók viðtalið 45 mínútur , sagði það ágætt og nefndi strax í framhaldi að hann myndi vilja búa meira hjá föður; hann væri of lítið þar og vildi vera meira hjá honum, t.d. eina eða tvær vikur í röð. Hann kvaðst eiga erfitt með að fara að sofa á báðum heimilum og vera hræddur við myrkrið og skrímsli. Hann sagði að sér fyndist mjög gaman að fara til útlanda, í sund og tívolí og vera með fjölskyldu s inni. Aðspurður hverjir væru í fjölskyldunni nefndi hann fyrst móður og föður og því næst systkini sín, sem hann taldi upp með nöfnum. Hann kvaðst oftast gera skemmtilega hluti með föður; þeir færu t.d. í sund og til útlanda þegar kórónaveiran setti ekki s trik í reikninginn. Hann kvaðst ekki gera mikið með móður; hún væri oftast heima, mikið í símanum og þá færi hann til vina sinna, aðallega J, sem byggi í næsta nágrenni; væri eiginlega alltaf hjá honum og borðaði oft þar, því hann væri stundum svangur. Þei r félagar æfðu líka saman. C rifjaði upp atvikið 9. október 2020 þegar stefnandi ætlaði að sækja hann og stefnda brást illa við og meinaði þeim feðgum að hittast. Það hafi honum þótt afar miður. C sagði að hjá föður; hann vilji búa hjá föður og ganga þar í skóla. Í framhaldi var drengurinn spurður hvernig honum liði í raun að búa hjá móður fyrst hann vildi búa hjá ba og hann leita til föður og segja honum frá. Faðir hans gæti alltaf hjálpað honum og móðir hans stundum en hún væri oft upptekin, án þess að drengurin t hún labbaði stundum með honum í skólann; stundum kæmi hann seint og það þætti honum leiðinlegt. Hann kvaðst það er bróðir drengsins, sem stefnand i og K sambýliskona hans eignuðust [...] . Hann sagði að K væri góð. en samkvæmt póstinum ræddi hjúkrunarfræðingurinn sama dag við C. Drengurinn hafi komið mjög vel fyrir hvað varðar fatnað umhirðu og slíkt en virst þreytulegur og alvörugefinn undir glaðlegu yfirborði. Hann kvaðst oft gleyma að bursta tennur, sagði móður gleyma að minna hann á þetta, sagðist yfirleitt vakna á undan henni og veki hana. Þá kvaðst ha nn oft sleppa morgunmat heima sökum tímaskorts og ekki 6 vera með nesti að heiman heldur í ávaxtaáskrift í skólanum. Aðspurður um líðan sína á skalanum 0 - 10 sagði hann 8 í skólanum, 9 hjá móður og 10 hjá föður. Hann vilji frekar búa í , eins og hann áður gerði, því þar sé hann nær vinum sínum þar og í og einnig styttra að fara til föður í . Hann kvaðst einnig sakna systkina sinna fyrir flytja til pabba síns heldur bara búa hann lýsir góðri líð an en hann langi líka að búa í og tilgangur viðtals þennan dag. VII. Fyrir liggja upplýsingar úr sjúkraskrá stefndu 2. nóvember 2020. Þar kemur fram að hún hafi greinst með fyrir nokkur árum, sé undir handleiðslu M geðlæknis og og fái sálfræðimeðferð, læknaviðtöl og annan stuðning. Stefnt sé að því að þessi þjónusta færist til . Stefnda sé einnig greind með . Þess utan sé almennt heilsufar gott. Fram kemur að stefnda taki ávísuð geðlyf s topult, sundum ekki og stundum bara lyf. Verið sé að skoða lyfjamál hennar. Einnig kemur fram að stefnda hafi farið í í ársbyrjun 2020 og um . Líðan hennar hafi svo batnað smátt og smátt og sé hún í góðum bata en þurfi stuðning við gerð bakslags varna og bjargráða. Meðferðaraðila gruni að stefnda hafi misnotað lyfið en geðlæknir hennar geti svarað fyrir það. Fyrir liggi að hún fái ávísað 70 mg. + 30 mg. af nefndu lyfi en hámarksdagskammtur sé 70 mg. VIII. Einnig liggur fyrir bréf M geðlæknis til H ráðgjafa velferðarsviðs 13. nóvember 2020 en stefnda var til meðferðar hjá M með hléum í sjö ár. M fer fögrum orðum um dugnað og hæfileika stefndu þrátt fyrir andlega erfiðleika og segir hana hafa flúið vegna ofbeldis af hálfu stefnanda. Hún eigi . Stefnda sé . Í bréfinu segir M að hann hafi aldrei hitt stefndu með börnunum en í huga M sé klárt að hún hafi börnin í fyrirrúmi og leitist við að gera allt sem hún geti fyrir þau. Þá segir í bréfinu að eftir a ð stefnda sleit nýlega samband við sambýlismann sinn til ára hafi sá borið sögur í stefnanda um lyfjamisnotkun stefndu og vanrækslu á börnum sínum, stefnandi haldið hinu sama á lofti og með fulltingi móður stefndu sett fram ásakanir til barnaverndaryfi rvalda og gert lítið úr henni sem móður. Þetta segir M að séu þeir einstaklingar sem til margra ára hafa sýnt stefndu ofbeldi og hún þurft að setja skýr mörk við. N geðlæknir á hefur annast um stefndu frá því í janúar 2021. Í vottorði N 10. júní 2021 segir að hún hafi skoðað matsgerð dómkvadds matsmann í forsjármáli aðila, gagnrýnir prófanir og niðurstöður matsmanns að því er varðar meint einkenni um stefndu o.fl. og segir klínískt mat sitt ekki gefa sömu útkomur og matsmanns. Í vottorðinu kemur e innig fram að stefnda hafi í janúar sl. byrjað lyfjameðferð vegna greindrar , sú lyfjagjöf verið aukin smátt og smátt og við skoðun og eftirlit 10. júní komið í ljós IX. Barnaverndaryfirvöld á hafa haft málefni stefndu og C á sínu borði frá septemberlokum 2020 þá er málið fluttist frá barnavernd . Í bókun barnaverndaryfirvalda 25. nóvember sl. segir að málið teljist fullkannað. Staðfest sé að stefnda glími við andleg veikindi en ekkert be ndi til annars en að hún sinni nauðsynlegri meðferð vegna síns sjúkdóms. Góðar upplýsingar hafi borist frá skólum C og ekkert sem bendi til þess að stefnda sé að vanrækja drenginn eða að öryggi hans sé ógnað í umsjá hennar. Ekki sé unnt að staðfesta hvort stefnda misnoti lyf eða fíkniefni. Heimili hennar og drengsins sé hlýlegt og snyrtilegt að mati starfsmanna barnaverndar, hún hafi verið hreinskilin í samskiptum og tekið ábendingum vel. Vegna veikindasögu stefndu sé þó brýnt að fylgja málinu eftir og gera meðferðaráætlun til næstu þriggja mánaða í því skyni að styðja stefndu og styrkja samband hennar við drenginn. Liggur fyrir í þessu sambandi meðferðaráætlun frá 27. nóvember 2020. Einnig liggur fyrir bókun barnaverndar 30. nóvember en samkvæmt henni höfðu nýlega borist Ekki þótti tilefni til könnunar vegna þessara tilkynninga en ákveðið var að ræða við stefnanda og 7 Úr gögnum barnaverndary firvalda ber loks að nefna bókanir 11. desember 2020 og 4. og 11. janúar 2021. Varða tvær fyrstu óundirbúnar heimsóknir til stefndu. Í þeirri fyrri var C hjá föður, stefnda að vinna og heimilið mjög snyrtilegt. Í seinni heimsókninni var C heima og virt ist allt í góðu lagi. góðar og virtist stefnda alls gáð og í góðu jafnvægi. X. Eins og áður segir skilaði D sálfræðingur matsgerð í málinu 28. maí sl. og telur hún 55 blaðsíður. matsgerð sem dómkva ddur matsmaður í dómsmálinu E - 41/2007 um landlækni og lýðheilsu en samkvæmt henni ber heilbrigðisstofnunum, sjálfstætt starfandi heilbrigðisstarfsmönnum og öðrum sem veita heilbrigðisþjónustu að tilkynna la ndlækni án tafar um óvænt atvik sem valdið hefur eða hefði getað valdið sjúklingi alvarlegu tjóni, s.s. dauða eða alvarlegum örkumlum. Er í tilkynningunni gerð grein fyrir meintum afglöpum matsmanns við vinnslu matsgerðar. Daginn eftir var tilkynningin lög ð fram á dómþingi ásamt þeirri matsbeiðni sem um er deilt í a sem talin eru upp í athugasemdum við frumvarp til 2. mgr. 34. gr. barnalaga. Segir og í matsbeiðni að markmið 1. Eru aðilar, annar eða báðir, haldnir siðblindu eða bera einkenni siðblindu? 2. Eru aðilar, annar eða báðir, h aldnir persónuleikaröskunum? 3. Hvaða áhrif hefur reiðistjórnunarvandi stefnanda á forsjárhæfni hans? 4. Er unnt að útiloka með persónuleikaprófi að einstaklingur hafi beitt ofbeldi? 5. Eru falskar minningar viðurkenndar fræðilega? 6. Hvaða áhrif hafa greiningar stefn du á forsjárhæfni hennar í dag? 7. Hvaða áhrif hefur áfallasaga stefndu á niðurstöður prófana sem hún tekur? 8. Þarf að taka tillit til greininga stefndu við framkvæmd prófana? 9. Getur aðferðin við framkvæmd prófana haft áhrif á niðurstöður þeirra? 10. Glíma aðilar vi ð vímuefnavanda í dag og gæti það haft áhrif á forsjárhæfni? 11. Eru aðilar líklegir til að tálma umgengni við barnið? 12. Eru merki um að barnið hafi verið innrætt eða áhrif höfð á frásögn þess? 13. Hefur barnið orðið fyrir ofbeldi eða ber það einhver merki slíks? XI . gætt hlutlægni og hlutleysis gagnvart aðilum við vinnslu matsgerðar sinnar, dregið mjög taum stefnanda á kostnað stefndu, svo sem víða komi fram í matsgerðinni, og ekkert tillit tekið til þeirrar gríðarlegu sjálfsvinnu sem stefnda standi í. Þá hafi hann lagt ófullnægjandi og úrelt próf fyrir aðila og alls ekki öll þau próf sem nauðsynlegt hefði verið að leggja fyrir, auk þess sem hann hafi oftúlkað niðurstöður prófan a stefndu en lítið eða ekkert gert úr neikvæðum prófþáttum stefnanda. Þá séu í matsgerðinni ýmsar rangfærslur, fleiru svarað en um var beðið og setjist matsmaður í dómarasæti; sýkni stefnanda af öllu ofbeldi í garð stefndu og sakfelli hana fyrir rangar sak argiftir á hendur stefnanda, sem hann segi byggðar á fölskum minningum. Sökum alls þessa hafi verið nauðsynlegt að kæra matsmann til landlæknis fyrir afglöp í starfi og jafn nauðsynlegt að beiðast dómkvaðningar nýs matsmanns sem sé hæfur til að meta forsjá rhæfni aðila með fullnægjandi og vönduðum hætti og bæta úr fjölmörgum og augljósum ágöllum á fyrirliggjandi matsgerð. Að því er sérstaklega varðar spurningarnar 13 segir stefnda að þeim hafi verið 8 megi aðeins endurmeta þau atriði sem áður hafa verið metin, sbr. 64. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. XII. Af hálfu stefnanda er á því byggt að þær 13 spurningar sem stefnda krefjist svara við hafi enga þýðingu fyrir úrlausn málsins og að gagnrýni hennar á fyrirliggjandi matsgerð sé óvönduð og haldlaus. Fram komi í matsgerðinni skýr og ótvíræður vilji C til að búa hjá stefnanda og skjóti sú niðurstaða stoðum undir önnur gögn málsins. Þessu vilji stefnda ekki una og því freisti hún þess að tefja meðferð málsins enn frekar með nýrri undirmatsbeiðni, skaði þannig hagsmuni barnsins af því að fá efnisúrlausn í ágrein ingi foreldra sinna og sé þetta í andstöðu við málshraðareglu 3. mgr. 38. gr. barnalaga nr. 76/2003. Bendir stefnandi hér á að viðhorf og vilji drengsins hafi strax komið fram í viðtalsskýrslu talsmanns 24. nóvember 2020. Á þeim tíma hafi drengurinn verið í umsjá stefndu, samt sagst vilja búa hjá stefnanda og viljað að hlustað yrði á hann. Að gættum þessum atriðum og á grundvelli 3. mgr. 46. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála og/eða 3. málsliðar 2. mgr. 42. gr. barnalaga beri dómara að synja um dómkv aðningu og með öðrum hætti en dómkvaðningu yfirmatsmanna. Loks er á það bent að málið verði flutt fyrir fjölskipuðum dómi sem í muni sitja sérfróður meðdómsma ður. Aðilum og dómurum gefist þá tækifæri til að spyrja matsmann spjörunum úr og gagnrýna matsgerð hans og sé síðan dómsins að meta sönnunargildi hennar og annarra gagna málsins. XIII. Stefnda hefur markað ágreiningi í þessum þætti máls þann farveg að beiðast nýs undirmats um forsjárhæfni aðila í stað þess að beiðast yfirmats samkvæmt 64. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Telur dómurinn engu breyta í þessu sambandi hvort stefnda noti orðin matsgerð eða viðbótarmat, enda ljóst af matsbeiðni að í henni felist beiðni um að dómkvaddur verði einn matsmaður til að meta forsjárhæfni aðila að nýju með tilliti til 2. mgr. 34. gr. barnalaga nr. 76/2003 og þeirra atriða sem frá greinir í frumvarpi til sömu lagagreinar og eru leiðbeinandi við úrlausn dómstó la um forsjá og lögheimili barna. Liggur þó fyrir matsgerð dómkvadds matsmann um forsjárhæfni aðila 28. maí sl. Er í þeirri matsgerð fjallað um þau atriði sem getið er í spurningum 1 - 3, 6 - 8 og 10 - 13 í matsbeiðni stefndu, óháð því hvort og hvernig aðilum lí ki sú umfjöllun. Aðrar spurningar eru almennt orðaðar og fræðilegs eðlis og fær dómurinn ekki séð hvernig almenn svör við þeim geti haft áhrif við úrlausn um forsjárhæfni aðila. Þá fær dómurinn ekki séð hvernig öflun nýrrar undirmatsgerðar geti þjónað hags munum sonar aðila, sem virðist hafa vera bitbein foreldra sinna síðustu misseri í harðvítugri forsjárdeilu þeirra. Samkvæmt framansögðu og með vísan til undirstöðuraka 64. gr. laga um meðferð einkamála og 3. mgr. 42. gr. og 3. mgr. 38. gr. barnalaga ber a ð synja beiðni stefndu um dómkvaðningu nýs matsmanns. Þinghöld í forsjármálum eru haldin fyrir luktum dyrum. Sálfræðilegar matsgerðir um málsaðila og börn eru eðli máls samkvæmt viðkvæm trúnaðarskjöl og eiga ekki erindi til annarra en aðila, lögmanna og d ráða að matsgerð í málinu eða hlutar úr henni hafi meðal annars verið send til umsagnar H ráðgjafa barnaverndar á og matsgerðin í heild send N geðlækni stefndu t il skoðunar. Er að mati dómsins um alvarlegt trúnaðarbrot að ræða. Jónas Jóhannsson héraðsdómari kveður upp úrskurð þennan. Úrskurðarorð: Synjað er kröfu stefndu, A, um dómkvaðningu nýs matsmanns í forsjármáli hennar og stefnanda, B.