LANDSRÉTTUR Dómur föstudaginn 12. apríl 20 19 . Mál nr. 727/2018 : Ákæruvaldið (Guðrún Sveinsdóttir , settur saksóknari) gegn X (Guðrún Björg Birgisdóttir lögmaður , Kolbrún Garðarsdóttir lögmaður, 2. prófmál ) (Arnar Kormákur Friðriksson lögmaður, réttargæslumaður ) Lykilorð Kynferðisbrot. Börn. Skaðabætur. Útdráttur X var sakfelldur fyrir kynferðisbrot gegn tveimur dætrum sínum. Voru brotin talin varða við 1. mgr. 194. gr. og 1. mgr. 202. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Var hann auk þess sakfelldur fyrir að hafa tvívegis brotið gegn nálgunarbanni sem hann sætti gagnvart annarri þeirra í tengslum við lögreglurannsókn málsins. Við ákvörðun refsingar var litið til þess að X var í málinu sakfelldur fyrir gróf kynferðisbrot gegn tveimur barnung um dætrum sínum, auk þess sem hann hafði áður verið dæmdur fyrir kynferðisbrot gegn elstu dóttur sinni. Var því litið til 1., 2., og 5. töluliðar 1. mgr. 70. gr., 3. mgr. sömu greinar, a - liðar 195. gr. og 5. mgr. 202. gr. almennra hegningarlaga, sbr. og 77 . gr. sömu laga. Þótti refsing X hæfilega ákveðin fangelsi í sjö ár. Þá var X gert að greiða dætrum sínum miskabætur. Dómur Landsréttar Mál þetta dæma landsréttardómararnir Aðalsteinn E. Jónasson, Hervör Þorvaldsdóttir og Ragnheiður Harðardóttir. Málsmeðferð og dómkröfur aðila 1 Ríkissaksóknari skaut málinu til Landsréttar 29. ágúst 2018 í samræmi við yfirlýsingu ákærða um áfrýjun . Áfrýjað er dómi Héraðsdóms Austurlands 2. ágúst 2018 í málinu nr. S - /2018 . 2 Ákæruvaldið krefst þess að ákærði verði sa kfelldur samkvæmt ákæruliðum I.1 og I.3 og að hinn áfrýjaði dómur verði staðfestur um sakfellingu samkvæmt ákæruliðum I.2, II.5, II.6 og III.7. Þá er þess krafist að refsing ákærða verði þyngd. 3 Ákærði krefst þess aðallega að hann verði dæmdur til vægustu r efsingar sem lög leyfa vegna þeirrar háttsemi sem lýst er í ákæruliðum II.5 og II.6. Þá krefst hann sýknu af 2 ákæruliðum I.2 og III.7. Til vara krefst ákærði þess að refsing samkvæmt hinum áfrýjaða dómi verði milduð og hún skilorðsbundin að öllu leyti. Jafn framt er þess krafist að einkaréttarkröfum verði vísað frá dómi en að því frágengnu að fjárhæð þeirra verði lækkuð verulega. 4 Brotaþoli, A, krefst þess að ákærða verði gert að grei ða henni skaðabætur að fjárhæð 3.500.000 krónur með vöxtum samkvæmt 1. mgr. 8. gr. laga nr. 38/2001 , um vexti og verðtryggingu, frá 1. september 200 5 til þess dags er mánuður var liðinn frá birtingu bótakröfu, en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. , sbr. 9. gr. sömu laga frá þeim degi til greiðsl udags. 5 Af hálfu B er þess krafist að ákærða verði gert að greiða henni skaðabætur að fjárhæð 3.000.000 króna með vöxtum samkvæmt 1. mgr. 8. gr. laga nr. 38/2001 frá 1. september 2008 til þess dags er mánuður var liðinn frá birtingu bótakröfu, en með drátt arvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr., sbr. 9. gr. sömu laga frá þeim degi til greiðsludags. Málsatvik og sönnunarfærsla 6 Málsatvik eru skilmerkilega rakin í hinum áfrýjaða dómi. 7 Við aðalmeðferð málsins fyrir Landsrétti var spiluð mynd - og hljóðupptaka af skýrslu ákærða fyrir héraðsdómi. Þá gáfu brotaþolinn A og vitnið U viðbótarskýrslur fyrir Landsrétti auk þess sem vitnið V gaf þar skýrslu, en hún kom ekki fyrir dóm í héraði. Niðurstaða 8 Ákæruvaldið unir niðurstöðu héraðsdóms um að sýkna ákærða af sakargi ftum samkvæmt ákærulið I.4 og sætir hún því ekki endurskoðun hér fyrir dómi. 9 Með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms er staðfest niðurstaða hans um sakfellingu ákærða og heimfærslu háttsemi til refsiákvæða samkvæmt ákæruliðum I.2, II.5, II.6 og III.7 en ákæruvaldið unir niðurstöðu héraðsdóms um síðastgreindan ákærulið. Um gr. almennra hegningarlaga. 10 Í ákærulið I.1 eru ákærða gefin að sök kynferðisbrot gegn dóttur sinni A á heimili hafi nýtt sér yfirburði sína og traust stúlkunnar og trúnað til hans sem föður me ð því að hafa, þegar stúlkan var fimm eða sex ára til tíu eða ellefu ára gömul, í allt að tíu skipti, káfað á henni, þar á meðal á kynfærum, og haft við hana samræði í leggöng. erbergi meðal á kynfærum og haft við hana samræði í leggöng. Er háttsemi ákærða samkvæmt báðum ákæruliðum talin varða við 1. mgr. 194. gr. og 1. mgr. 202. gr. almennra 3 he gningarlaga nr. 19/1940, þó aðeins síðarnefnda ákvæðið að því er varðar ætluð brot framin fyrir gildistöku laga nr. 60/2007 þann 4. apríl 2007. 11 Með dómi héraðsdóms var ákærði sýknaður af ákæruliðum I.1 og I.3, þótt frásögn brotaþola væri að áliti dómsins t rúverðug sem slík. Um röksemdir vísaði héraðsdómari einkum til þess að frásögn brotaþola fyrir dómi, og að einhverju leyti fyrir lögreglu, hafi ekki verið alveg eindregin, nákvæm eða afdráttarlaus. Þóttu spurningar lögreglu til hennar jafnframt leiðandi á köflum, einkum í upphafi rannsóknarinnar. Þá hafi ekki verið unnt að afla læknisfræðilegra gagna við lögreglurannsóknina. Gegn eindreginni neitun ákærða þótti varhugavert að telja sök hans sannaða og var hann því sýknaður af sakargiftum samkvæmt þessum ákæ ruliðum. 12 Skýrslum brotaþola A hjá lögreglu og fyrir héraðsdómi eru gerð greinargóð skil í hinum áfrýjaða dómi. Sem að framan greinir gaf stúlkan viðbótarskýrslu við aðalmeðferð málsins fyrir Landsrétti. Greindi hún þar frá því að faðir hennar hefði fyrst b rotið gegn henni eftir að sambandi hans við móður hennar lauk. Brotaþoli og Kvaðst brotaþoli hafa vaknað upp nótt eina við að ákærði var að snerta hana á fyrirgefningar og sagt henni að segja ekki neinum frá þessu því að þá myndi hann lenda í vondum málum. 13 ekki en ég vera sofandi en hann byrjað að spyrja hana hvort henni þætti þetta gott. Þetta hefði gerst í um t íu skipti, hugsanlega oftar. Hún kvaðst ekki muna eftir að hafa fundið fyrir sársauka við þetta og ekki minnast þess að hafa blætt þegar ákærði gerði þetta við en einni á h með typpið sitt greint frá þessum atvikum hefði hún talið að þau hefðu fyrst átt sér stað þegar hún var fimm eða sex ára en hefði síðan gert sér grein fyrir því að hún hafi verið sjö eða átta 14 Spu rð hvort hún hafi munað atvik verr þegar hún gaf skýrslu við aðalmeðferð málsins hefð stressuð og ekki viljað láta minna sig á þessi atvik enn á ný. 4 15 Brotaþoli var spurð hvers vegna hún hefði ekki greint frá ætluðum kynferðisbrotum ákærða fyrr en við skýrslutöku hjá lögreglu aðfaranótt 2. apríl . Hún kvaðst hafa óttast það sem myndi gerast og hvernig fólk myndi bregðast við frásögn hennar. Þessi atvik hefðu farið að rifjast u pp fyrir henni þegar stjúpmóðir hennar fór út af heimilinu er hún sætti brottvísun og nálgunarbanni vegna gruns um ofbeldisbrot gagnvart þeim börnunum í mars . Dag einn eftir að stjúpmóðirin fór af heimilinu hefðu þau ákærði verið tvö ein heima og hefði hún haft á orði að hún væri þreytt. Ákærði hefði 16 Sem að framan greini r skýrði brotaþoli A f rá ætluðum kynferðisbrotum ákærða við skýrslutöku hjá lögreglu aðfaranótt 2. apríl . Í frumskýrslu lögreglu er lýst aðdraganda skýrslutökunnar og kemur þar fram að í samtali við lögreglumenn hafi stúlkan greint frá því að faðir hennar hefði beitt hana k ynferðislegu ofbeldi þegar þau bjuggu og hafi hún meðal annars svarað því játandi að ákærði hefði sett lim sinn í leggöng hennar. Þótt fallast megi á það með héraðsdómara að sumar spurningar sem lögreglumaður beindi til brotaþola við þessa fyrstu skýrs lutöku hafi verið nokkuð leiðandi þykir verða að virða skýrslugjöf stúlkunnar í ljósi þess að hún hafði áður tjáð sig að einhverju marki um atvik í óformlegu samtali við lögreglumanninn. 17 Sem fyrr greinir bar brotaþoli við upphaf lögreglurannsóknar að hún h efði verið fimm eða sex ára þegar ákærði braut fyrst gegn henni á heimili þeirra , eins og honum er gefið að sök í ákærulið I.1. Nánar spurð kvað hún það hafa verið eftir að foreldrar hennar skildu, sem mun hafa verið í , þegar hún var á áttunda aldu rsári. Var framburður hennar í héraði og fyrir Landsrétti skýr um að brotin hefðu hafist eftir skilnað foreldranna. Þá bar brotaþoli hjá lögreglu og við aðalmeðferð málsins í héraði að síðasta brotið sem lýst er í þessum lið ákæru hefði átt sér stað í kjöl far þess atviks sem lýst er í ákærulið I.2, og ákærði hefur verið fundinn sekur um. Var framburður hennar á þann veg að eftir að hún var gengin til náða að kvöldi þessa dags hafi hún vaknað við að ákærði var að hafa við hana samfarir, nánar tiltekið að han n hefði verið þetta hefði verið eina skiptið sem hún myndi eftir því að ákærði hefði farið með lim sinn í leggöng hennar. 18 Eins og rakið er í hinum áfrýjaða dómi bar brota þoli margoft fyrir sig minnisleysi er hún gaf skýrslu við aðalmeðferð málsins í héraði. Skýrslan var tekin upp í hljóði og mynd og verður af þeirri upptöku ráðið að skýrslugjöfin hafi gengið nærri stúlkunni. Fyrir Landsrétti lýsti hún því jafnframt að hún hefði verið mjög taugaóstyrk og liðið illa . Er það mat dómsins að vanlíðan brotaþola hafi haft áhrif á framburð hennar fyrir héraðsdómi. Í skýrslu sinni fyrir Landsrétti lýsti brotaþoli því að ákærði hefði káfað á kynfærum hennar og sett lim sinn í leggöng hennar, ekki sjaldnar en í tíu skipti, þar á meðal í eitt skipti á gistihúsi í , en samkvæmt gögnum málsins dvaldi ákærði þar með stúlkunni 21. til 22. nóvember , sbr. ákærulið I.3. 5 19 Hér að framan, sem og í hinum áfrýjaða dómi, er vikið að því sem br otaþoli hefur tjáð sig um við meðferð málsins um tildrög þess að hún skýrði frá ætluðum brotum ákærða gegn sér og hvers vegna hún hefði ekki greint frá atvikum fyrr. Vitnið I , fósturmóðir brotaþola, lýsti því fyrir héraðsdómi hvernig brotaþoli hefði farið að segja henni sögu sína, bæði um ofbeldi sem hún hefði orðið fyrir af hendi stjúpmóður sinnar og kynferðisbrotum af hálfu ákærða. Hefði henni virst atvik vera að rifjast upp fyrir stúlkunni smám saman og hefði frásögnin fengið mjög á hana. Í héraðsdómi er u einnig rakin vottorð sálfræðinganna T og U , en brotaþoli sótti viðtöl hjá þeim á árunum . Í vottorðunum, sem sálfræðingarnir staðfestu fyrir héraðsdómi, kemur fram að stúlkan hafi haft mikla sektarkennd yfir því að hafa eyðilagt fjölskyldu sína með þv í að skýra frá ætluðum brotum ákærða. Í vitnisburði T kom jafnframt fram að A hefði engan ávinning haft af því að segja frá ætluðum brotum föður síns. Þvert á móti hefði hún misst allt við það og í raun orðið munaðarlaus. 20 Í málinu háttar svo til að ákærði hefur verið fundinn sekur um kynferðisbrot gegn yngri systur brotaþola, B , á tilgreindu gistiheimili í í tvígang árin og , sbr. ákærulið III.7. Um er að ræða sams konar háttsemi og brotaþoli A ber að ákærði hafi viðhaft gagnvart sér, meðal annar s á sama gistiheimili, sbr. ákæruliði I.1 og I.3. Í hinum áfrýjaða dómi eru raktar skýrslur B við rannsókn málsins en hún greindi frá brotum ákærða í október , eða um einu og hálfu ári eftir að A gaf fyrst skýrslu hjá lögreglu vegna málsins. Hafði B áður neitað því að nokkuð slíkt hefði gerst. Kom skýrt fram í framburði sálfræðinganna T og U að ekkert benti til þess að stúlkurnar hefðu sammælst um að bera sakir á ákærða. Var það jafnframt niðurstaða héraðsdóms um þetta atriði. Er og á það mat fallist hér fyrir dómi. 21 Ákærði var árið sakfelldur fyrir kynferðisbrot gegn eldri hálfsystur A og B , eins og nánar er rakið í héraðsdómi. Við rannsókn málsins og fyrir héraðsdómi játaði hann jafnframt að hafa brotið gegn þeirri stúlku á ný á þeim tíma er hann beið afplánunar dómsins. Ákærði neitaði því alfarið fyrir héraðsdómi að hann væri haldinn barnagirnd en lýsti því að hann hefði mikla kynhvöt og bar eiginkona hans, C , á sama veg í því efni. Verður framburður ákærða fyrir héraðsdómi skilinn svo að hann te lji brot þau er hann varð uppvís að gagnvart elstu dóttur sinni öðrum þræði til þessa að rekja. Þá var á honum að skilja að hann hefði brotið gegn stúlkunni í svefni eða svefnrofum og hefði verið um óviljaverk að ræða, utan síðastnefnda tilvikið sem hann g af aðrar skýringar á . 22 Að fyrirlagi barnaverndaryfirvalda sótti ákærði viðtöl hjá P sálfræðingi eftir að mál þetta kom upp í apríl . Í vottorði sálfræðingsins frá í ágúst kemur fram að ákærði hafi í viðtölum gengist við að minnsta kosti hluta þeirrar háttsemi sem honum hafi verið gefin að sök gagnvart brotaþola A . Þá kemur fram að áhættuþættir ákærða felist fyrst og fremst í því að hann virðist hafa talsverðar hugsanaskekkjur þegar kemur að því af hverju hann hafi sýnt af sér óviðeigandi kynhegðun geg n börnum þótt hann gangist ekki við því að hafa kynferðislegar langanir til barna. Í vitnisburði sínum fyrir 6 héraðsdómi lýsti sálfræðingurinn því að ákærði hefði í fyrstu viðtölum þeirra sagst ekki minnast þess að hafa brotið gegn A . Eftir því sem leið á v iðtölin hafi hann hins 23 Sem að framan greinir gaf brotaþoli A viðbótarskýrslu fyrir Landsrétti en mynd - og hljóðupptaka af skýrslu hennar fyrir héraðsdómi liggur einnig fyri r, sem og upptökur af skýrslum hennar hjá lögreglu. Er það mat dómsins að stúlkan hafi verið trúverðug í framburði sínum við meðferð málsins. Hefur frásögn hennar frá upphafi verið varfærin og skýrslugjöfin sýnilega gengið nærri henni á köflum. Ber frásögn hennar þess jafnframt merki að atvik hafi rifjast upp fyrir henni eftir að rannsókn málsins vatt fram. Ekkert er fram komið í málinu, annað en neitun ákærða, sem getur bent til þess að brotaþoli beri rangt um brot hans. Er jafnframt að þessu leyti vísað t il vitnisburðar fósturmóður stúlkunnar og vættis og vottorða sálfræðinga sem áttu viðtöl við hana vegna málsins, sem rakið hefur verið. Þá styður það sem fram er komið um hvatir ákærða framburð hennar. Vísast um það til kynferðisbrota sem ákærði hefur orði ð uppvís að gagnvart elstu dóttur sinni, sem og brotaþola B í máli þessu. Einnig til framburðar ákærða sjálfs og eiginkonu hans um mikla kynþörf hans, sem og vitnisburðar sálfræðingsins P í því sambandi. Kom einnig fram hjá sálfræðingnum að ákærði hefði í A . Ákærði hefur einnig verið fundinn sekur um kynferðisbrot gagnvart stúlkunni sem honum eru gefin að sök í ákærulið I. 2. 24 Að öllu þessu virtu verður framburður brotaþola A lagður til grundval lar í málinu og er sannað, gegn neitun ákærða, að hann hafi framið kynferðisbrot gagnvart henni eins og honum er gefið að sök í ákæruliðum I.1 og I.3. Hvað varðar ákærulið I.1 verður þó með hliðsjón af framburði brotaþola við það miðað að ákærði hafi fyrst brotið gegn henni snemma árs , er hún var sjö ára. Í báðum ákæruliðum er ákærða gefið að sök að hafa káfað á stúlkunni, þar á meðal á kynfærum, og haft við hana samræði í leggöng. Með hliðsjón af framburði brotaþola, sem að framan greinir, er sannað að ákærði hafi haft samræði vi ð hana á heimili þeirra í í eitt skipti þegar hún var tíu eða ellefu ára gömul og á gistiheimili í þegar hún var tólf ára gömul, sbr. ákæruliði I.1 og I.3. Um háttsemi ákærða samkvæmt fyrri ákæruliðnum verður að öðru ley ti lagt til grundvallar að um hafi verið að ræða önnur kynferðismök. Er þá litið til þess að framburður brotaþola hefur ekki verið alveg skýr um hvers konar háttsemi ákærði viðhafði þegar hún var mjög ung að árum. Að þessu gættu verður ákærði sakfelldur sa mkvæmt báðum ákæruliðum og er háttsemi hans þar réttilega færð til refsiákvæða. 25 Ákærði er í máli þessu sakfelldur fyrir gróf kynferðisbrot gegn tveimur barnungum dætrum sínum, auk þess að hafa tvívegis brotið gegn nálgunarbanni sem hann sætti gagnvart anna rri þeirra í tengslum við lögreglurannsókn málsins. Þá var ákærði á árinu dæmdur til tíu mánaða fangelsisrefsingar fyrir kynferðisbrot gegn elstu dóttur sinni, hálfsystur brotaþola í þessu máli, og varðaði háttsemin við þágildandi 202. gr., 7 sbr. 1. mgr . 200. gr. almennra hegningarlaga. Samkvæmt framangreindu verður refsing ákærða ákveðin með vísan til 1., 2., og 5. töluliðar 1. mgr. 70. gr., 3. mgr. sömu greinar, a - liðar 195. gr. og 5. mgr. 202. gr. almennra hegningarlaga, sbr. og 77. gr. sömu laga. Er refsing ákærða hæfilega ákveðin fangelsi í sjö ár . Gæsluvarðhald sem ákærði hefur sætt við meðferð málsins kemur til frádráttar refsingu eins og í dómsorði greinir. 26 A á rétt á miskabótum úr hendi ákærða, sbr. b - lið 1. mgr. 26. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993 . Með hliðsjón af málsatvikum og sérfræðigögnum sem liggja fyrir í málinu um líðan brotaþola vegna brota ákærða þykir krafa hennar um miskabætur að fjárhæð 3.500.000 krónur hæfileg. Verður krafan því dæmd eins og hún er fram sett með vöxtum eins og í dómso rði greinir. 27 Ákvæði hins áfrýjaða dóms um ákvörðun miskabóta til handa B skal vera óraskað, en þær greiðist til skipaðs fjárhaldsmanns hennar, Arnars Kormáks Friðrikssonar lögmanns, fyrir hennar hönd. 28 Ákærði verður dæmdur til að greiða allan sakarkostnað málsins á báðum dómstigum, eins og rakið er í dómsorði. Við ákvörðun þóknunar lögmanna hefur verið tekið tillit til virðisaukaskatts. Dómsorð: Ákærði, X , sæti fangelsi í sjö ár . Gæsluvarðhald ákærða frá 4. til 6. apríl og síðan óslitið frá 2. nóvember kemur til frádráttar refsingu. Ákærði greiði A 3.500.000 krónur í miskabætur ásamt vöxtum samkvæmt 1. mgr. 8. gr. laga nr. 38/2001, um vexti og verðtryggingu, frá 1. jan úar til 13. mars , en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr., sbr. 9. gr ., sömu laga frá þeim degi til greiðsludags. Ákvæði hins áfrýjaða dóms um miskabætur til handa B skal vera óraskað. Ákærði greiði allan sakarkostnað málsins í héraði og fyrir Landsrétti, 9.049.589 krónur, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns á báðum dómstigum, Guðrúnar Bjargar Birgisdóttur lögmanns, 3.255.000 krónur, auk útlagðs kostnaðar, 354.118 krónur, þóknun verjanda á rannsóknarstigi Sigurðar Sigurjónssonar lögmanns, 1.607.307 krónur, þóknun réttargæslumanns beggja brotaþola í héraði, Jón ínu Guðmundsdóttur lögmanns, 1.707.480 krónur, auk útlagðs kostnaðar, 184.476 krónur, og þóknun réttargæslumanns beggja brotaþola fyrir Landsrétti, Arnars Kormáks Friðrikssonar lögmanns, 843.200 krónur. 8 Dómur Héraðsdóms Austurlands í máli nr. S - . Mál þetta, sem dómtekið var 19. júní sl., er höfðað með ákæru héraðssaksóknara, útgefinni 24. I. sína gagnvart stúlkunni og traust hennar og trúnað til hans sem föður, sem hér nánar greinir: 1. að 10 skipti, káfað á henni, þar á meðal á kynfærum og haft við hana samræði í leggöng. Telst háttsemi þessi varða við 1. mgr. 194. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 að því er varðar hegningarlaga nr. 19/1940 að því er varðar öll skiptin. 2. klámefni í tölvu, klætt hana úr fötunum og haft við hana önnur kynferðismök en samræði, með því að nudda á henni kynfærin og inn í kynfæri hennar. 3. A var 12 ára gömul, káfað á henni, þar á meðal kynfærum og haft við hana samræði í leggöng. Telst háttsemi skv. 2. og 3. tölulið ákæru varða við 1. mgr. 194. gr. og 1. mgr. 202. gr. almennra hegningarlaga. 4. Telst háttsemi þessi varða við 2. mgr. 200. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. II. 5. hitt A, sem þangað var komin til að ákærða hafi verið bannað að vera í 50 m radíus frá dvalarstað A og bannað að vera í beinu sambandi við hana samkvæmt ákvörðun lögreglustjórans [...] frá 6. apríl [...], sem sta ðfest var með úrskurði Héraðsdóms Suðurlands 12. apríl [...] í máli nr. R - 6. í Kópavogi, þrátt fyrir að ákærða hafi verið bannað að vera í beinu samba ndi við A samkvæmt ákvörðun lögreglustjórans á [...] frá 6. apríl [...], sem staðfest var með úrskurði Héraðsdóms Suðurlands 12. apríl [...] í máli nr. R - Telst háttsemi skv. 5. og 6. tölulið ákæru varða við 1. mgr. 232. gr. almennra hegningarlaga. II I. 7. traust hennar og trúnað til hans sem föður, með því að hafa 21. eða 22. desember [...], 3. eða 4. febrúar [...], 27. eða 28. júní [...] og 18. eð a 19. apríl [...], í alls fjögur skipti, þegar B var 7 - 9 ára gömul, inni í Telst háttsemi þessi varða við 1. mgr. 194. gr. og 1. mgr. 202. gr. almennra hegningarlaga . Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og til greiðslu alls sakarkostnaðar. Einkaréttarkröfur: Af hálfu Jónínu Guðmundsdóttur, hdl., sem gerir kröfu sem skipaður fjárhaldsmaður A, er þess krafist að ákærði verði dæmdur til að greiða A b ætur að fjárhæð kr. 3.500.000, - með vöxtum skv. 1. mgr. 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 1. september 2005 til þess dags er mánuður er liðinn frá birtingu bótakröfu, en með dráttarvöxtum skv. 1. mgr. 6. gr., sbr. 9. gr. laga nr. 38/200 1 frá þeim degi ,,Af hálfu Jónínu Guðmundsdóttur, hdl., sem gerir kröfu sem skipaður fjárhaldsmaður B, er þess krafist að ákærði verði dæmdur til að greiða B bætur að fjárhæð kr. 3.000.000, - með vöxtum skv. 1. mgr. 9 8. gr. laga nr. 38/20 01 um vexti og verðtryggingu frá 1. september 2008 til þess dags er mánuður er liðinn frá birtingu bótakröfu, en með dráttarvöxtum skv. 1. mgr. 6. gr., sbr. 9. gr. laga nr. 38/2001 frá þeim degi Af hálfu nefnds lögmanns, sem skipaður va r réttargæslumaður brotaþolanna A og B, er krafist hæfilegrar þóknunar vegna réttargæslustarfa við alla meðferð málsins, við lögreglurannsókn og fyrir dómi. Dómkröfur skipaðs verjanda ákærða, Guðrúnar Bjargar Birgisdóttur lögmanns, eru þær að hann verði dæmdur til vægustu refsingar sem lög leyfa vegna þeirrar háttsemi sem lýst er í 5. og 6. tölulið II. kafla ákæru. Þá krefst verjandinn þess að ákærði verði alfarið sýknaður af refsikröfu ákæruvalds að því er varðar sakarefni I. kafla, 1. - 4. töluliða og II I. kafla, 7. og 8. töluliða ákærunnar, en til vara að hann verði vegna háttseminnar dæmdur til vægustu refsingar sem lög leyfa. Þá krefst verjandinn þess fyrir hönd ákærða að báðum einkaréttarkröfum samkvæmt ákæru verði vísað frá dómi, en til vara að kröf urnar sæti verulegri lækkun og enn fremur að vextir verði í fyrsta lagi dæmdir frá 13. febrúar 2007. Loks krefst verjandinn þess að allur sakarkostnaður verði felldur á ríkissjóð, þ.m.t. málsvarnarlaun hennar við meðferð málsins fyrir dómi samkvæmt tímask ýrslu eða að mati dómsins, ásamt útlögðum kostnaði hennar. Þá er af hálfu nefnds verjanda, f.h. ákærða, því andmælt að felldur verði á ákærða útlagður kostnaður ákæruvalds samkvæmt sakarkostnaðaryfirliti ákæruvalds, að því er varðar kostnaðarliði sem staf a frá tilnefndum verjanda ákærða á rannsóknarstigi, Sigurði Sigurjónssyni lögmanni, en einnig viðbótarkröfur hans eftir höfðun málsins þar sem ekki hafi verið lagðar fram sundurliðaðar tímaskýrslur. A. Málsmeðferð. 1. Samkvæmt rannsóknargögnum verður upphaf þessa máls að nokkru rakið til þess að a og vina sinna þá skömmu áður, þ. á m. með því að hafa í ölvunarástandi afklæðst fötum sínum, en hverfa síðan á braut. Í frumskýrslu lögreglu segir frá því að vegna þessa hafi verið haft samband við foreldra stúlkunnar, þ.e. ákærða, X, sem þá hafi verið v Fram kemur í skýrslunni að lögreglumennirnir hafi í kjölfarið grennslast frekar fyrir um ferðir A og að þeir hafi að lokum fundið hana, laust fyrir klukkan 02:00, þar sem hún hafði falið sig í sti gagangi fjölbýlishúss. Greint er frá því að áfengisþef hafi lagt frá vitum stúlkunnar, en tekið er fram að hún hafi þó ekki borið sýnileg merki um ölvun og m.a. verið skýr í tilsvörum. Í nefndri skýrslu segir frá því að A hafi í viðræðum við nefnda lögreg lumenn greint frá því að vilji hennar stæði ekki til þess að fara á heimili fjölskyldu sinnar og hafi hún í því sambandi nefnt að stjúpmóðir hennar, C, hefði beitt hana ofbeldi. Fram kemur að þegar stúlkan hafi verið innt frekar eftir eigin högum og þá hvo rt eitthvað annað amaði að í lífi hennar hafi hún svarað því játandi og tárast. Vegna þessa hafi A verið færð á lögreglustöð þar sem henni hafi verið boðið að greina frekar frá högum sínum, en þá hafi hún aftur beygt af. Í skýrslunni segir að vegna þessa h afi verið gengið ennfrekar á stúlkuna og hún m.a. innt eftir því hvort hún hefði sætt einelti í skóla, en er hún hafi neitað því hafi hún verið innt eftir því hvort hún hefði orðið fyrir annars konar ofbeldi og að þá hafi hún játað því og grátið. Segir frá því í skýrslunni að í framhaldi af þessu hafi A greint frá því að faðir hennar, ákærði, X, hefði beitt hana hefði þá verið á aldrinum 5 til 12 ára. Um o Sagði hún að pabbi hennar hefði beitt hana ofbeldi með því að misnota sig en gat ekki sagt á þessum tímapunkti hvernig það var. Aðspurð svaraði hún játandi að pabbi hennar hefði sett lim sinn í leggöng hennar oftar en einu sinni en mundi ekki hversu oft. 10 Í frumskýrslu lögreglu segir frá því að A hafi á lögreglustöðinni umrædda nótt sent vinkonu sinni vistuð af lögreg lu, en efni þeirra eru svohljóðandi: D. Þarf að segja eitt . D: Jaa? A: Það sem ég hef aldrei sag þér áður. Pabbi nauðgaði mér Samkvæmt rannsóknargögnum höfðu lögreglumenn í kjölfar nefndrar atburðarása r símasamband við vakthafandi rannsóknarlögreglumann, sem gaf þau fyrirmæli að taka skyldi stutta formlega framburðarskýrslu af A þá um nóttina. Gekk það eftir, en áheyrandi og þátttakandi við skýrslutökuna, um hann var þá utan héraðs. Skráð er að skýrslutakan hafi hafist klukkan 03:17 en lokið klukkan 03:35. Skýrslan var hljóðrituð og var hluti hennar spilaður fyrir dómi við aðalmeðferð málsins. 2. Samkvæmt gögnum lagði ákærði leið sína á lögreglustöðina dagin n eftir ofangreindan atburð, klukkan 16:53. Í skýrslu lögreglu segir frá því að ákærði hafi við komu lýst áhyggjum sínum vegna fjarveru dóttur sinnar, A. Tekið er fram að í fylgd með ákærða hafi verið áðurnefnd eiginkona hans, C, en einnig Samkvæmt gögnum var ákærða við komu á lögreglustöðina gerð grein fyrir frásögn stúlkunnar A þá um nóttina, en í framhaldi af því var hann handtekinn, en jafnframt tilkynnt að til stæ ði að gera leit á heimili hans. Liggur fyrir að húsleitin fór fram skömmu síðar og þá með samþykki ákærða og að honum viðstöddum. Að því loknu var ákærði yfirheyrður um kæruefnið, en síðan vistaður í fangaklefa. Loks var ákærði, að kröfu lögreglustjórans á Suðurlandi, úrskurðaður í gæsluvarðhald af Héraðsdómi Suðurlands. 3. Samkvæmt húsleitar - og munaskýrslu lögreglu, dagsettri 2. apríl [...], skýrði ákærði frá því við húsleitina að hann hefði vistað klámefni, þ.e. myndefni og ljósmyndir, í tölvubúnaði á heimili sínu, en jafnframt staðhæfði hann að það væri ekki af einstaklingum undir 18 ára aldri. Lögreglan haldlagði við greint tækifæri turntölvu, þrjár fartölvur, þrjá harða diska, ljósmyndavél, tvo minnislykla, tiltekinn tölvuhlut og kortalesara. Sam kvæmt rannsóknarskýrslum lögreglu, sem er í samræmi við frásögn ákærða við meðferð málsins, var verulegt magn af klámefni að finna í nefndum tölvubúnaði, en ekkert af því flokkaðist undir svonefnt barnaklám. B. Nánar um málsmeðferð og málsatvik 1. Samkvæ mt rannsóknargögnum lögreglu og því sem fram kom við meðferð málsins fyrir dómi Samkvæmt skýrslum ákærða lauk samvistum hans og nefndrar eiginkonu endanlega um [...]. Var þessari konu fyrstu mánuðina eftir ski lnaðinn og hafði þá að sögn stöku sinnum dæturnar A og B hjá sér. Fram kemur í rannsóknargögnum að eftir hjúskaparslitin hafi ákærði þrátt fyrir nefnd kynni af G gat hafst við ásamt dætrunum A og B, þegar hann hafði takmarkaða umgengni við þær í fyrstu. Við meðferð málsins skýrði ákærði frá því að breyting hefði orðið á þessum högum hans [...] og þá eftir skilnaðarferli og samninga, m.a. um fjármál, eignir og forsj á, við fyrrverandi eiginkonu hans, en það hefði m.a. leitt til þess að hann fékk fulla forsjá með dætrunum A og B. Verður ráðið að í kjölfar þess hafi stúlkurnar að stærstum hluta dvalið hjá ákærða, en farið í umgengni til móður sinnar, a.m.k. í fyrstu. 2 . 11 gætti þá á stundum dætra hans, A og B, [...]. Sa mbandi ákærða og nefndrar konu virðist hins vegar hafa lokið eftir stutt kynni þeirra vorið [...]. 3. Ágreiningslaust er að ákærði fluttist búferlum vorið [...]. Að sögn ákærða naut hann við flutninginn liðsinnis vinar síns, sem hafði aðsetur í borginni, en að auki kom þessi vinur hans því til leiðar að kynni tókust með honum og núverandi eiginkonu hans, áðurnefndri C, um miðjan maí nefnt ár. Liggur fyrir að náin kynni tókust skjótt með þeim og að ákærði fluttist mjög fljótlega eftir það ásamt dætrum sínum B og A á heimili C, þar sem fyrir voru [...]. Af gögnum verður ráðið að á árinu [...] Ákærði flutti fjölskylduna, þ.e. eiginko C 1. Samkvæmt rannsóknargögnum og því sem ítrekað kom fram við meðferð málsins fyrir dómi hafð i upp úr sambúðinni og hafði stúlkan eftir það umgengni við föður sinn, ákærða. Samkvæmt gögnum sendu barnaverndaryfirvöld sumarið [...] kæruerin di til lögreglu vegna ætlaðra kynferðisbrota ákærða gegn nefndri stúlku í allt að 15 skipti þegar hún var á aldrinum 5 eða 6 ára. Við rannsókn málsins var m.a. leitað til sérfræðilæknis, sem skoðaði stúlkuna. Samkvæmt gögnum kom ekkert óeðlilegt í ljós við þá skoðun, þ. á m. á ytri og innri kynfærum, en m.a. var tekið fram að meyjarhaft stúlkunnar hefði verið órofið og engin merki um áverka. Með dómi sakadóms [...], var ákærði, m.a. í ljósi eigin játningar, en einnig skilmerkilegs framburðar nefndrar stúlk u, sakfelldur fyrir endurtekin kynferðimök við hana. Var ákærði vegna þessa dæmdur til tímabundinnar refsingar, 10 mánaða fangelsi. 2. Við rannsókn þess máls sem hér er til umfjöllunar bárust lögreglu gögn, sem tengdust hinu eldra sakamáli. Var um að ræða rafpóst millum nefndrar stúlku, vitnisins H, og ákærða, en póstur þessi er dagsettur í júní [...], í febrúar [...]og í nóvember [...]. Í síðasta rafpóstinum, sem ákærði staðfesti efnislega hér fyrir dómi, kemur m.a. fram að hann hefði í eitt skipti eftir að hann hafði verið sakfelldur í nefndu sakamáli, árið [...], en beið fullnustu refsingar, brotið kynferðislega gegn stúlkunni. Í rafpóstinum lýsir ákærði aðstæðum sínum að nokkru þegar það atvik gerðist og þá þannig að móðir stúlkunnar hefði komið með ha na óvænt á heimili hans og beðið hann um að gæta hennar yfir nótt, en hann þá brotið gegn henni með líkum hætti og áður, að öðru leyti en því, að hann hefði þá ekki verið í svefnrofunum og þannig séð eftirsjá sinni vegna þessarar háttsemi, en þá afstöðu áréttaði hann einnig hér fyrir dómi. D. 1. Samkvæmt rannsóknargögnum kom brotaþolinn A í fylgd [...] vinkvenna sinna á lögreglustöðina í áðurnefndu [...], þann 29. febrúar [...], og greindi frá langvar andi ofbeldi af hálfu stjúpmóður sinnar, C, og þá nær allt frá því að greind kynni hófust með henni og ákærða, á árinu [...]. Kæruefnið var rannsakað af lögreglu og var m.a. aflað læknisvottorða, en að auki var A vegna þessa send til meðferðar hjá Barnahú si. Málefni yngri systra A voru af ofangreindu tilefni einnig tekin til rannsóknar. Liggur fyrir að brotaþolinn B gaf skýrslu fyrir dómi vegna þessa í Barnahúsi, þann 1. mars [...], en hún greindi þá frá því að hún hefði orðið fyrir svipuðum ofbeldisbrotu m af hálfu C og systir hennar A. stúlkunum A og B, en jafnframt var henni gert að sæta tímabundinni brottvísun af heimili fjölskyldunnar 12 í fjórar vikur, sbr. ákv æði laga nr. 85/2011, frá birtingu ákvörðunarinnar, þann sama dag. Með úrskurði Héraðsdóms [...] sama ár var þessi ákvörðun lögreglustjórans staðfest. Að lokinni lögreglurannsókn var ákæra gefin út á hendur C og með dómi Héraðsdóms [...], þann 9. mars [.. .], var hún sakfelld og dæmd til tímabundinnar fangelsisrefsingar vegna margendurtekinna líkamsmeiðinga gagnvart stjúpdætrum sínum, brotaþolunum A og B, en að auki var hún sakfelld fyrir brot gegn barnaverndarlögum vegna athæfisins gagnvart þeim. Þá var C með sama dómi einnig sakfelld fyrir brot á barnaverndarlögum vegna tiltekinnar háttsemi gagnvart dóttur sinni og yngri hálfsystur brotaþola, stúlkunni F. Samkvæmt gögnum ritaði sérfróður starfsmaður Barnahúss greiningarskýrslu um stúlkuna A vegna ofangre indrar háttsemi C. Var þetta gert að ósk fjárhaldsmanns og réttargæslumanns stúlkunnar, en skýrslan er dagsett 6. febrúar [...], en tilurð hennar verður m.a. rakin til skaðabótamáls, sem stúlkna hefur höfðað. E. 1. Eins og lýst var í kafla A, töluliðum 1 - 3, hér að framan, hóf lögregla rannsókn á ætluðum brotum ákærða í beinu framhaldi af lýstum afskiptum af brotaþolanum A aðfaranótt 2. apríl [...], sbr. ákærukafla I., töluliði 1 - 4. Þá liggur fyrir að eftir hinar fyrstu aðgerðir lögreglu óskaði barnaverndar því við starfsmenn Barnahúss að stúlkan A fengi viðeigandi meðferð, en jafnframt að gerð yrði sérfræðileg greining á henni vegna hinna ætluðu kynferðisbrota ákærða. Samkvæmt skýrslum sérfræðinga Barnahúss fór A af þessu tilefni í 12 viðtöl á tímabilinu frá apríl til nóvember [...]. Einnig liggur fyrir skýrsla Barnahúss um stúlkuna, sem er dagsett 27. apríl [...], um viðbótarmeðferð hennar. Samhliða þessum aðgerðum vorið [...] var A komið fyrir utan heimilis, í fyrstu hjá ættingjum og vinafó I, sbr. til hliðsjónar ákærukafla II., tölulið 5. Samkvæmt gögnum var A eftir hina fyrstu skýrslugjöf lögreglu, þann 2. apríl [...], ítrekað yfirheyrð af rannsóknarlögreglu um sakarefnið og málsatvik, að viðstöddum starfsmanni barnaverndarnefndar og tilnefndum réttargæslumanni. Skýrslutökur þessar fóru fram 4. apríl og 7. október [...]og 2. febrúar [...]. Í kjölfar þess að lögreglustjórinn á Suðurlandi sen di rannsóknargögn málsins til héraðssaksóknara, í ágúst og desember [...], voru að ósk þess síðarnefnda enn teknar skýrslur af stúlkunni, þann 6. desember nefnt ár og þann 19. janúar [...]. 2. Við lögreglurannsókn málsins voru yfirheyrðar fyrir dómi, þann 5. apríl [...], í Barnahúsi, yngri dætur ákærða, þ.e. brotaþolinn B og yngsta systirin, F. Við skýrslutökurnar greindu stúlkurnar ekki frá neins konar ofbeldi eða refsiverðri háttsemi af hálfu ákærða, en jafnframt báru stúlkurnar að þær hefðu aldrei séð h ann beita slíkri háttsemi gagnvart systur þeirra, brotaþolanum A. Hið sama kom fram hjá eiginkonu ákærða, C, við ítrekaðar yfirheyrslur lögreglu, þann 3. apríl [...], 13. febrúar [...]og 22. janúar [...], en hún andmælti alfarið frásögn stúlkunnar A um kyn ferðislega háttsemi og brot ákærða. Á síðari stigum andmælti C einnig sambærilegri frásögn stúlkunnar B. 3. Við ítrekaðar yfirheyrslu ákærða hjá lögreglu, líkt og síðar fyrir dómi, neitaði hann alfarið sakarefninu, að því er varðaði ætluð kynferðisbrot hans gegn stúlkunni A. Á síðari stigum lýsti ákærði sömu afstöðu að því er varðaði sams konar brot hans gagnvart stúlkunni B. Við meðferð málsins fyrir dómi vék ákærði að því að gefnu tilefni, að hann hefði við rannsókn lögreglu á árinu [...]veitt formleg a heimild, sem forráðamaður stúlkunnar B, til að gerð yrði á henni læknisskoðun. Af þessu tilefni var aflað og lagt fyrir dóminn af hálfu ákæruvaldsins læknabréf J kvensjúkdómalæknis um stúlkuna. Í bréfi þessu, sem dagsett 18. nóvember [...], segir m.a. fr á því að brotaþolinn B hefði komið nefndan dag til skoðunarinnar í fylgd barnaverndarstarfsmanns. Um kvenskoðun stúlkunnar B segir í bréfi læknisins: 13 Veit af hverju hún er hér, neitar því að hafa lent í kynferðisofbeldi sjálf, kannast ekki við að aðrir h afi orðið fyrir því. Neitar öllum árverkum, ofbeldi, refsingum, er ekki með neinar kvartanir, bæði nú og áður. [...] , kveðst líða vel. Neitar kúlum eða marblettum. Gynskoðun: Eðlileg útlítandi ytri kynfæri, engin áverkamerki (ný eða eldri) sjáanleg, engin merki um penetration, engir marblettir. Engin útferð eða erting. Þreifing á kvið er eðlileg, ekki að sjá marbletti á neðri hluta líkama eða kvið. Álit: Ekki sjáanleg merki um ofbeldi, áverka á kynfærum eða kynbundið ofbeldi. Eðlileg skoðun. F. 1. Samkv æmt rannsóknargögnum barst lögreglunni á Suðurlandi, þann 6. október [...], kærubréf, ákærða gagnvart dóttur hans, brotaþolanum B. Í kærubréfinu segir frá þ fyrir liggur að það var sama heimilið sem systir hennar A hafði þá haldið til á í u.þ.b. eitt ár. Tekið er fram að tilefni þessara ráðstafana hefðu verið þau meðferðar - og ráðgjaf arviðtöl sem B var í í Barnahúsi vegna fyrrnefndra ofbeldisbrota sem hún hafði sætt af hálfu stjúpmóður sinnar, C, en í bréfinu segir að vist þessi hafi verið gerð m.a. í samvinnu við ákærða, sbr. ákvæði 25. gr. barnarverndarlaganna. Vísað er til þess að s amhliða þessum ráðstöfunum hefði B hafið nám í [...] og hafi hún eignast þar vinkonur. Í bréfinu upplýsir félagsmálastjórinn að B hefði farið í meðferðarviðtal í Barnahúsi 22. september nefnt ár og að þá hefði hún engin orð haft um ætluð kynferðisbrot ákæ rða, og enn fremur sagt að hún hefði hún greint vinkonum sínum, þ. á m. einni sem hún hafði þá nýverið kynnst í skólanum, frá ætluðum kynferðisbrotum á kærða, en þó án þess að lýsa þeim brotum hans nákvæmlega. Tekið er fram í bréfinu að þessi vinkona hefði skýrt móður sinni frá orðum B, sem brugðist hefði við og greint fósturmóður stúlkunnar frá þessu, sem þá hefði gert félagsmálastjóranum viðvart. Á með al málsgagna er rafpóstur, sem brotaþolinn B sendi starfsmanni barnaverndarnefndar á skýrði fyrst frá ætluðum kynferðisbrotum ákærða. Nefndur félagsmálastjó ri framsendi lögreglu rafpóstinn 26. október [...], en efni hans er svohljóðandi: hæ eg þarf að segja eitt, eg hef ekki sagt neinum nema vinum minum og þær eru buin að hjalpa mer að segja fra serskatlega K og hun var reið að eg vildi alls ekki segja fra og það særði mig alveg mikið og I misskildi að K væri ekki goð vink en í raun og veru var K að reyna sitt besta afþvi að hun var að reyna að segja mer að segja fra, þegar eg var fimm ára eða eh eg man það ekki var eg nauðguð af pabba minni og það gerðist a hvað þetta heitir [...] þa tok hann stundum mig með eða A eða stundum forum við öll þa gerðist ekki neitt þannig en þegar hann tekur annaðhvort mig eða A þa gerir h ann þetta alltaf eða oft eg man það ekki og þegar annaðhvort okkar er heima er alltaf pint okkur i að borða eh ogeð eða pint i að gera annað td að vinna að gera allt og þetta er það sem eg hef aldrei þorað að segja A ne I fra. B var yfirheyrð af lögregl u um kæruefnið þann 26. október [...]. Við skýrslugjöfina skýrði hún frá því, líkt og við síðari skýrslugjafir, þann 6. desember sama ár og 19. janúar [...], að ákærði hefði ítrekað brotið gegn henni kynferðislega. Staðhæfði hún að ákærði hefði brotið gegn henni á [...] þegar hún var 5 eða 6 ára. Nánar aðspurð skýrði B frá því að ákærði hefði brotið gegn henni þegar hún hefði verið með Við rannsókn málsins yfirheyrði lögr eglan m.a. tvær vinkonur B, en einnig systur hennar, A, fósturmóðurina I og loks stjúpmóðurina C. 14 2. Á meðal rannsóknargagna eru vottorð Barnahúss um brotaþolann B, en síðustu vottorðin eru dagsett 14. nóvember [...] og 27. apríl [...]. Einnig er á meðal rannsóknargagna læknisvottorð um B, sem dagsett er 5. desember [...], en það var gert að beiðni lögreglu. Fram kemur í vottorðinu, að skoðun á stúlkunni hafi farið fram í Barnahúsi 29. nóvember nefnt ár, en hún var þá 15 ára. Skoðun var gerð af nafngreind um barnalækni og L, kvensjúkdómalækni á Kvennadeild Landspítala Háskólasjúkrahúsi. Fram kemur að það hafi verið álit barnalæknisins að B hefði komið eðlilega fyrir við hefðbundna líkamsskoðun. Þá segir frá því að í viðtali B við kvensjúkdómalækninn hafi hú n greint frá því [...]. Greint er frá því að kynfæri stúlkunnar hafi verið Það er eðlileg skoðun á ytri kynfærum, þar með talin sníp, þvagrásarop og ytri skapabarmar. Ekki er að sjá nein merki um ga mla eða nýja áverka þar. Sjá má leifar af meyjarhafti til hliðar og að aftanverði V laga op á meyjarhafti. Eðlileg slímhúð í skeið og eðlileg svæði umhverfis endaþarm. Tekið er fram í vottorðinu að ekkert óeðlilegt hafi komið fram við þvagrannsókn, en í Eðlileg skoðun ytri kynfæra á unglingsstúlku [...] . Almenn líkamsskoðun leiðir því ekki í ljós neitt sem með vissu bendir til þess að stúlkan hafi verið beitt kynferðislegu ofbeldi en útilokar það að sjálfsögðu ekki. 3. Samkvæmt gö gnum var ákærði handtekinn af lögreglu vegna ofangreindrar kæru félagsmálastjóra ákærði yfirheyrður af lögreglu í þrígang um greint kæruefni, þann 1. og 29. nóv ember og 15. desember líkt og hann gerði hér fyrir dómi. G. Samkvæmt gögnum var af hálfu rannsóknaraðila leitað upplýsinga hjá [...] yfirvöldum um hagi Samkvæmt skýrslum lögreglu og framlögðum litljósmyndum af vegabréfum fór brotaþolinn B í . Samkvæmt dvalartími stúlkunnar í þessum ferðum er einn sólarhringur í öllum tilvikum nema í einni ferð, en þá varði ferðalag hennar og ákærða í tvo sólar hringa. Samkvæmt nefndum gögnum fór brotaþolinn A í eina ferð einsömul til [...] með ákærða en þar af hafði hann báðar dætur sínar, A og B, með sér í tveimur þeirra, þann 14. - 15. júní og 8. - 9. september [...]. Hefur ákærði lýst því að þegar svo háttaði til hefði hann í raun farið með alla fjölskylduna H. 1. Samkvæmt gögnum ákvað lögreglustjórinn [...], þann 6. apríl [...], að ákærði skyldi sæta nálgunarbanni í allt að sex mánuði gagnvart dóttur sinni A, en einnig að hann skyldi þá hlýta tímabundinni brottvísun af heimili fjölskyldunnar. Var sérstaklega tekið fram að á kærða væri óheimilt að eiga nokkur samskipti við stúlkuna, á þáverandi heimili fjölskyldunnar eða á öðrum dvalarstað hennar, sem félagsmálayfirvöld ákvörðuðu síðar, og þá miðað við 50 metra radíus, sbr. ákvæði laga nr. 85/2011. Ákvörðunin var birt ákærða s amdægurs, en með úrskurði Héraðsdóms [...] 12. apríl sama ár var hún og staðfest. Með síðari ákvörðunum nefnds lögreglustjóra, sem allar voru staðfestar af héraðsdómi, voru nefndar ráðstafanir framlengdar í nokkur skipti. 15 2. Samkvæmt rannsóknargögnum ský rði brotaþolinn A frá því í skýrslu hjá lögreglu, þann 7. október [...], að hún hefði fengið skilaboð frá systur sinni, B, þess efnis að hún gæti hitt hana og yngri systur þeirra, ni skýrði stúlkan frá því að þegar til hefði komið hefðu systur hennar verið í fylgd ákærða og C. Hún kvað þessum samvistum hafa lokið á þann veg að ákærða hefði ekið henni að heimili fósturmóðurinnar, en þar hefði systir hennar, B, fengið að gista þá um n óttina. Daginn eftir kvað hún ákærða hafa komið á bifreið að heimilinu og hún þá þegið boð um að fara með fjölskyldu sinni og þar með ákærða, á veitingastað. Brotaþoli skýrði frá því að eftir þetta hefði öllum samskiptum hennar við ákærða lokið og vísaði h ún þar um m.a. til eigin óöryggis. Við yfirheyrslur hjá lögreglu vegna nefndra atvika staðfesti ákærði í öllum aðalatriðum frásögn dóttur sinnar, A, en gaf þá skýringu að hann hefði misreiknað tímamörk fyrrnefnds nálgunarbanns. I. Samkvæmt rannsóknargög num var ákærði á fyrstu stigum lögreglurannsóknar vorið [...] úrskurðarður í gæsluvarðhald, nánar tiltekið á tímabilinu 4. - 6. apríl. Var það gert á grundvelli rannsóknarhagsmuna, sbr. 1. mgr. 95. gr. laga nr. 88/2002. Á síðari stigum rannsóknarinnar var á kærði á ný úrskurðaður í gæsluvarðahald, þann 2. nóvember [...]. Hefur þeirri ráðstöfun verið viðhaldið allt til þessa dags, m.a. á grundvelli almannahagsmuna, sbr. ákvæði 2. mgr. 95. gr. nefndra laga, samkvæmt framlögðum dómum Hæstaréttar Íslands. J. N ánar um málsatvik samkvæmt I. kafla, 1. - 4. tölulið og II. kafla ákæru. 1. Eins og rakið var hér að framan hefur brotaþolinn A ítrekað verið yfirheyrð um sakarefnið og komið fram. Í þeirri skýrslu, en einnig í frumskýrslu lögreglu, er vikið að því að stúlkan hefði tjáð sig stuttlega um kæruefnið í samræðum við lögreglumenn í lögreglubifreið og á lögreglustöð fyrir formlega skýrslutöku. Jafnframt er í þessum gögnum vikið að því að A hefði á svipuðum tíma verið í símasamskiptum við vinkonu sína, vitnið D, um hin ætluð kynferðisbrot ákærða. Í upphafsorðum yfirheyrsluskýrslu A, þann 4. apríl [...], er af hálfu yfirheyranda vísað til ofangreindrar atburðarásar, en í framhaldi af því er hún beðin um að endurtaka frásögn sína. A svaraði því til ítrekað að það vildi hún ekki gera, en játaði aðspurð að orðræða hennar umrædda nótt hefði varðað lskyldu sinni, sínum, ákærða, en einnig yngri systur sinni, B. Nánar aðspurð svaraði A því til að ákærði hefði brotið gegn henni þegar hún var 5 eða 6 ára, a ð brotin hafi verið fleiri en eitt, en að hún gæti ekki sagt til um fjöldann og loks að brotin hefðu gerst í svefnherbergi á heimili hennar. Síðar við nefnda yfirheyrslu skýrði A frá því að nefnd brot ákærða hefðu tekið yfir lengra tímabil og þar á meðal a ð þau hefðu gerst eftir að stjúpmóðir hennar, C, var komin til sögunnar. Hún áréttaði á hinn bóginn að hún gæti ekki greint frekar frá brotum ákærða sökum minnisleysis. Þá treysti hún sér ekki til að segja til um hvort stjúpmóðir hennar hefði haft vitneskj ... ég held ekki, ég veit það ekki. Og við þessar fyrstu yfirheyrslur lögreglu kvaðst A ekki vita til þess að ákærði hefði brotið gegn yngri systur hennar, B, og fullyrti jafnframt að þær hefðu aldrei rætt saman um brot ákærð a. Aðspurð af yfirheyranda staðfesti A, þegar hér var komið sögu, að hún hefði sent vinkonu sinni, vitninu D, áðurrakin símaskilaboð, þar sem fram hefðu komið þau orð hennar að ákærði hefði nauðgað henni, en hún kvaðst hafa sent skilaboðin eftir að hún va r komin á lögreglustöðina umrædda nótt. Í framhaldi af þessu spyr yfirheyrandinn A að því hvort hún telji að henni hefði verið nauðgað í [...] og þá þannig að getnaðarlimur hefði verið settur inn í leggöng hennar. A svaraði báðum spurningunum með því að hu mma, en í endurriti er skráð að hún hefði svarað spurningunum játandi. Skýrsla þessi var eins og aðrar skýrslur lögreglu og eru viðeigandi gögn þar um á meðal málsgagna. Brotaþolinn A gaf síðari framburðarskýrslur sínar hjá lögreglu að viðstöddum réttargæ slumanni sínum. Við þær yfirheyrslur áréttaði hún ofangreinda frásögn um kynferðisbrot ákærða og að þau hefðu 16 hafist við 5 eða 6 ára aldur hennar og þá í svefnherbergi. Nánar aðspurð bar hún að þessi fyrstu kynferðisbrot ákærða hefðu gerst eftir að foreldr ar hennar skildu og að hún hefði þá verið búsett í [...] í ég man ekki hvernig þetta var, en það síðasta sem að gerðist var þegar ég var 10 eða 11 ára, ég man mjög lítið eftir því ... í [...] ... ég man ekkert eftir þessu ... ég held að það hafi verið eitthvað svipað ... þetta gerðist oftar en ég man ekki hvað mörgum sinnum. ... þetta gerðist 5 til 10 sinnum. Það getur verið meira en 10, þetta er svona 5 til 10 ... Ítrekað aðspurð við nefndar lögregluyfirheyrslur bar A að brot ákærða hefðu falist í káfi hans á kynfærum hennar, en hún vildi í fyrstu ekki lýsa háttsemi hans nánar, en sagði síðan um athæfið og Hann setti kyn eða þú veist kynfæri hans upp í leggöngið mitt , ... þá setur hann typpið í leggöngin og já þangað til að hann fékk fullnægingu, svona var það ... oft eða alltaf inn í svefnherbergi þegar allir voru sofandi ... þegar hann byrjað að gera þetta þá sagði hann við mig að ekki segja neinum út af því að hann, hann getur lent í vondum málum og já þá man ég það að ég var svo lítil að ég vil ekki missa hann af því að pabbi og mamma skildu ... og hann var sá eini sem var með okkur B. ... Hann sagði bara fyrirgefðu, ég ætlaði ekki gera þet ta, bað mig um að segja ekki frá þessu. ... Þegar ég var yngri þá leið mér bara, bara eðlileg, ég vissi ekki að þetta væri eitthvað óeðlilegt, en þarna í seinustu skiptunum þegar ég var orðin eldri þá vissi ég að þetta væri ekki eðlilegt og já, en ég þori ekkert að segja frá ... ég man ekki hvort ég hafi reynt eitthvað ... að vera ekki nálægt honum af því að mamma, stjúpmamma mín, hefur líka verið að beita mig svona ofbeldi og mig leið svona langt um betra að vera með honum af því að mamma var alltaf svona A áréttaði ítrekað ekki neitt, ég lokaði alveg. Af frásögn A hjá lögreglu verður helst ráðið að hún hefði ekki or ðið fyrir kynferðisbrotum á heimili sínum með lýstum hætti af hálfu ákærða eftir að kynni tókust með honum og C fyrir utan það þegar C hefði farið með yngri systur hennar í heimsókn til móður sinnar til [...]. Af því tilefni kvaðst hún hafa verið ein á hei milinu ásamt ákærða, en þau hefðu þá verið búsett í [...] og hún verið á aldrinum 9 - 11 ára. Hefði ákærði við þessar aðstæður brotið gegn henni með því að sitja undir henni við tölvuskjá, en samhliða því hefðu þau horft á fullorðið fólk stunda kynlíf, en ná ég var nakinn ... hann setti hendina í kynfæri mín og byrjaði að nudda ... og nudda snípinn ... og var hissa af hverju ég var ekki blaut Ég vissi eiginlega ekki hvað þetta var óeðlilegt af því að þetta hefur verið að gerast þarna þegar ég var yngri ... ég hélt að þetta væri bara að gerast hjá öllum leggöng hennar og sagði m.a.: ég veit ekki hvort að hann notaði smokk af því að ég vissi ekki hvernig smokkur lítur út , en síðan bætti Ég held að þetta sé í seinast skiptið sem það gerðist því eftir þetta þá fluttum við í þarna hús í [...]. Af lögregluyfirheyrs lum A verður ráðið að eftir síðastgreinda háttsemi ákærða minntist hún helst brota hans í tengslum við ferðir þeirra til [...], en þar um sagði hún m.a.: ... þá tók hann annað hvort mig eða stundum B með sér og þegar hann tekur mig með þá gerðist það þanni g að hann beitir mig kynferðislegu ofbeldi, sem er svona sama og ég lýsti ... Við vorum á einhverju hóteli, sem ég man ekkert hvað heitir, ... sem hann fór alltaf á, þetta er svona ódýrt, alveg svona ágætt hótel. A þess ekki hversu oft hún fór ein með ákærða til [...], en hún kvaðst síðar, þ.e. eftir að hún var komin á fósturheimilið á [...], hafa þekkt umrætt hótel á mynd, sem hún hefði séð [...]. Ítrekað aðspurð við yfirheyrslu hjá lögreglu staðhæfði A að hún minntist þess að ákærði hefði ekki brotið gegn henni með líkum hætti og hér að framan hefur verið rakið eftir að hún fluttist með fjölskyldunni til [...]. Hún kvaðst hins vegar minnast atviks þegar hún var 15 ára [...]. Sagði hún að við þær aðstæður hefði ákærði í eitt ski pti snert á henni rassinn viljandi og þá jafnframt hrósað henni fyrir útlitið. Hún kvaðst hafa fundið til óþæginda vegna þessa athæfis ákærða. 17 Við fyrrgreindar yfirheyrslur hjá lögreglu tjáði brotaþolinn A sig ítrekað um það harðræði sem hún og systir he nnar B hefðu mátt þola af hálfu stjúpmóður þeirra, sbr. að því leyti áðurnefndan fangelsisdóm, sem kveðinn var upp yfir C þann 9. mars [...]. Eins og fyrr sagði voru skýrslur brotaþolans A hjá lögreglu teknar upp með hljóði og mynd og eru diskar þar um á meðal gagna málsins. Var hluti þeirra sýndur við aðalmeðferð málsins fyrir dómi. 2. Málsatvik samkvæmt III. kafla ákæru Eins og fyrr var rakið var brotaþolinn B ítrekað yfirheyrð við lögreglurannsókn máls þessa, sbr. kafla F hér að framan. Við fyrstu y firheyrsluna, þann 5. apríl [...], var hún vegna ungs aldurs yfirheyrð af sérhæfðum kunnáttumanni í Barnahúsi, en undir stjórn dómara, en hún var þá 13 ára. Liggur fyrir að skömmu áður, þann 1. mars, hafði B gefið skýrslu í Barnahúsi, en þá vegna rannsókna r á ætluðum ofbeldisbrotum stjúpmóður hennar, C, en af því tilefni hafði C um stundarsakir verið vísað af heimili fjölskyldunnar samkvæmt ákvörðun lögreglustjóra. Við fyrrnefnda yfirheyrslu B í Barnahúsi greindi hún almennt frá högum sínum og stuttu lífsh laupi og þar á meðal þegar hún var búsett í [...] með foreldrum sínum. Einnig greindi hún frá skilnaði foreldranna, við 4 eða 5 ára aldur hennar, og að hún hefði eftir það aðeins hitt móður sína um helgar, en haldið heimili með föður sínum, ákærða, og syst ur sinni, A. Hún sagði að þær systur hefðu deilt rúmi og bar að ekkert óvenjulegt hefði komið fyrir hana á þessu tímaskeiði. Hún kvað föður sinn á þessu tímabili og áður en hann hóf samband sitt við stjúpmóður hennar, C, hafa lagt lag sitt við aðrar konur. B lýsti einnig líðan sinni við nefnda yfirheyslu, vorið [...], og staðhæfi að hún hefði almennt verið góð, enda þótt hún hefði fundið til smá vanlíðunar um skeið og þá vegna háttsemi stjúpmóður sinnar, C. Aftur á móti staðhæfði hún að samskipti hennar vi ð föður sinn, ákærða, hefðu í gegnum tíðina verið góð líkar bara mjög vel við hann. Hún skýrði hins vegar frá því að nokkru fyrir yfirheyrsluna hefði ákærði verið fjarlægður af heimili þeirra og bar að af þeim sökum hefði henni ekki liði ð sérlega vel, en staðhæfði að hún hefði ekki haft vitneskju um tilefni þessara aðgerða. Hún lýsti sambandi sínu við A, systur sína, að nokkru og bar m.a. að þar hefðu skipst á skin og skúrir, en greindi jafnframt frá því að systir hennar vildi á þeirri st undu ekki dvelja á heimili fjölskyldunnar. Og nánar aðspurð kvað hún engan slíkri háttsemi. Sagði hún að ef einhver myndi koma þannig fram við hana mynd i hún lemja viðkomandi, ... ef ég mundi þurfa að segja þá mundi ég segja pabba mínum. Eins og hér að framan hefur verið rakið hafði B orð á því við vinkonur sínar haustið [...], en ein nig í rafpósti sem hún ritaði á svipuðum tíma til félagsmálayfirvalda í [...], sbr. kafla F hér að framan, að hún hefði orðið fyrir alvarlegum kynferðisbrotum af hálfu föður síns, ákærða, á yngri árum sínum. Af þessu tilefni var B yfirheyrð um sakarefnið þ ann 26. október nefnt ár. Við þá skýrslugjöf staðhæfði B, sem þá var 15 ára, að ákærði hefði brotið gegn henni kynferðislega á nefndu tímaskeiði í ævi hennar, nánar tiltekið sjalda n. hann reynir að stunda kynlíf ... hann setti typpið ... inn ... í píkuna mína ... það var mjög óþægilegt. hefði verið hart og jafnf ramt að hann hefði hreyft sig á meðan á athæfinu stóð. Aðspurð af yfirheyranda kvaðst hún ekki geta sagt til um hvort ákærði hefði notað smokk og þá ekki hvort hún hefði fundið fyrir líkamlegum sársauka, en kvaðst aftur á móti minnast þess að ákærði hefði Ekki segja mömmu þetta að hann hefði aðeins brotið gegn henni í nefndum ferðum og því ekki á heimili þeirra í [...] eða eftir að fjölskyldan flu ttist til [...]. Hún kvaðst hins vegar hafa heyrt frásögn systur sinnar, A, um að ákærði hefði brotið gegn henni kynferðislega í eitt skipti á heimili þeirra í [...], og að þá hefðu aðstæður verið með þeim hætti að (stjúp)móðir þeirra hefði ekki verið heim a við. Hún kvaðst ekki hafa heyrt frekari lýsingu hjá A af þessu broti ákærða. 18 Við síðari yfirheyrslu B hjá lögreglu greindi hún frá því að hún hefði séð það á veraldarvefnum, ásamt systur sinni A, að það hótel sem hún hafði gist á í ferðunum með ákærða til [...] héti [...]. Hún kvaðst m.ö.o. hafa þekkt hótelið á myndum, en að auki, og þrátt fyrir ungan aldur þegar atvik máls gerðust, haft minningar um nánari staðhætti. Hún kvaðst hafa skýrt fósturmóður þeirra systra, vitninu I, frá þessu og bar að vitnið hefði í framhaldi af því miðlað upplýsingunum til réttargæslumanns, sem hefði komið þeim áfram til lögreglu. Samkvæmt rannsóknargögnum lögreglu var samhljómur um síðasgreint atriði í skýrslu brotaþolans A, að því er varðaði umrætt hótel, en á meðal rann sóknargagna eru myndir, sem þær vísuðu til, [...]. K. Framburður fyrir dómi. 1. Fyrir dómi játaði ákærði skýlaust sakarefni II. kafla, 5. og 6. töluliðar ákæru. Ákærði neitaði aftur á móti alfarið sök að því er varðaði sakarefni I. og III. kafla ákæru. 2. Fyrir dómi greindi ákærði frá dvöl sinni í [...] á árabilinu [...] og áréttaði hann fyrri frásögn sína hjá lögreglu í aðalatriðum og þar á meðal að hann hefði fyrstu árin verið þar með þáverandi eiginkonu sinni og dætrum þeirra, A og B. Ákærði áréttaði að auki í aðalatriðum það sem hér að framan var rakið, þar á meðal að til skilnaðar hefði komið í lok ársins [...] og að hann hefði í framhaldi af því verið í sambandi C, þann 18. maí [...]. Þá var frásögn ákærða að því er varðaði [...] með líkum hætti og hér að framan hefur verið rakið úr skýrslum hans hjá lögreglu, sem hann staðfesti. Ákærði skýrði nánar frá högum sínum og bar að eftir hjúskparslitin hefði hann fyrri hluta ársins [...] leigt sér herbergi og þá stöku sinnum haft dætur sínar, þær A og B, hjá sér í umgengni. Hann áréttaði að breyting hefði orðið á þessu fyrirkomulagi vorið eða sumarið [...] eftir að hann hafði fengið fulla forsjá stúlknanna og bar að frá þeim tíma hefðu stúlkurnar haldið til á heimili hans. Í fyrstu og eftir að hann hafði Fyrir dómi staðhæfði ákærði að hann hefði aldrei fundið kenndir til barna eða barnagirndar, en að hin mikla kynhvöt hans hefði að einhverju leyti beinst gegn elstur dóttur hans, H, sbr. fyrrgreint eldra sakamál frá árinu [...]. Ákærði staðhæ fði að þegar þau brot gerðust hefðu aðrar aðstæður verið fyrir hendi í lífi hans, þrátt fyrir að stúlkan hefði er hann braut gegn henni sofið í sama rúmi og hann. Vísaði ákærði að því leyti m.a. til þess að þegar hann braut kynferðislega gegn stúlkunni hef ði hann ekki kennt kvenmanns um langa hríð, en vaknað upp við fyrrgreindar aðstæður og þá við blautar draumfarir og sáðlát, en þá jafnframt strax áttað sig á því sem gerst hafði. Staðhæfði ákærði að þannig hefði ekki verið um viljaverk að ræða af hans hálf u, en hann engu að síður játað brot sín og sök fyrir dómi. Aðspurður treysti ákærði sér ekki til að útskýra eigin hegðun að þessu leyti gagnvart nefndri stúlku eftir að hann hafði verið sakfelldur á árinu [...], hlotið dóm og beið refsiúttektar, en þá á ný brotið gegn henni samkvæmt áðurnefndum rafpósti, sem hann staðfesti efnislega við aðalameðferð málsins. Ákærði vísaði þó til þess að Ákærði staðhæfði að mörg undanfarin ár hefði hann náð að fullnægja hinni miklu kynhvöt sinni. Í fyrstu eftir skilnaðinn í [...] með þeim konum sem hann hefði verið í tygjum við, þ. á m. með fyrrnefndri G, en síðan með núverandi eiginkonu sinni, C, og bar a ð þau hefðu m.a. stundum horft saman á klámefni. Að því leytinu vefengdi ákærði ekki að rannsóknaraðilar hefðu fundið nokkuð mikið af klámefni í tölvubúnaðinum á heimili þeirra [...], en áréttaði í því sambandi hin fyrri orð sín hjá lögreglu, að slík mynds keið hefðu aðeins verið af fullorðnum einstaklingum. Þá kvaðst hann aldrei hafa sýnt börnum sínum og þá ekki dóttur sinni A slíkt myndefni, en bar að yngri systir hennar, B, hefði haft orð á því í hans eyru, 19 að á seinni árum hefði A skoðað slíkt efni á ver aldarvefnum, en jafnframt kvaðst hann hafa veitt því athæfi hennar eftirtekt. 3. Fyrir dómi neitaði ákærði því að hann hefði brotið kynferðislega gegn dóttur sinni A, eins og honum er gefið að sök í I. kafla 1. tölulið ákæru. Hann áréttaði frásögn sína um að stúlkan, líkt og systir hennar, B, hefði alist upp á heimili hans og fyrrverandi eiginkonu og þar á meðal eftir að þau fluttust til [...] á árinu [...] og þá til [...]. Hann vísaði til þess að fyrst eftir skilnað þeirra hjóna hefði hann sjaldan haft ha na hjá sér. Ákærði sagði að þegar það bar við hefði A, líkt og yngri systir hennar, B, búið hjá honum í þar var ekki nema eitt rúm, en ég fullyrði samt að ég hef ekki gert þetta, sem hún ásakar mig um var undir ákærða orðalag hans við upphaf yfirheyrslu hjá lögreglu þegar frásögn A um kynferðisbrotin var Það held ég geti ekki verið Ég veit ekki af Ákærði áréttaði af þessu tilefni neitun sína, en jafnframt fyrri orð um eigin aðstæður eftir skilnaðinn í lok árs [...]. Ákærði áréttað i jafnframt að allar aðstæður hans hefðu verið með öðrum hætti en t.d. þegar atvik máls gerðust varðandi elstu dóttur hans, samkvæmt dómsmálinu frá árinu [...]. Vísaði ákærði í því viðfangi langtím a kvenmannsleysi þannig ekki verið í neinu svelti að því leytinu til. Ákærði áréttaði jafnframt að eftir að hann fluttist frá [...] til [...] hefði hann í fyrstu haft aðsetur hjá gömlum vini sínum, sem mjög fljótlega hefði kynnt ha nn fyrir C. Fyrir dómi kvaðst ákærði enga skýringu hafa á hinum alvarlegum ásökunum A, að öðru leyti en því að hann kvað stúlkuna hafa breyst í allri hegðun og staðhæfði að hún hefði m.a. farið að lifa óheilbrigðu líferni eftir að hún hóf nám í framhaldss kóla, þá 15 ára. Ákærði kvaðst vegna þessa hafa þurft að taka í taumana og þá m.a. með því að herða á útivistarreglum, en einnig að því er varðaði fjármál hennar. Jafnframt vísaði ákærði í þessu sambandi til þess að eiginkona hans, C, hefði beitt harðari u ppeldisreglum [...], og bar að það hefði um síðir leitt til þess að A hefði sakað C um harðræði, en í kjölfarið hefði lögreglan vísaði henni af heimili fjölskyldunnar um stundarsakir. Ákærði sagði að félagsmálayfirvöld hefðu veitt allri fjölskyldu hans aðs toð og liðsinni vegna þessa, en staðhæfði að þegar C hefði komið aftur á heimilið, rétt mánuði síðar, hefði það verið í óþökk A. Vísaði ákærði til þess að þegar stúlkan hefði farið út úr húsi þá um kvöldið hefði hann brýnt fyrir henni lífsreglurnar varðan di útivist og drykkjuskap, en hún þá brugðist við með fyrrgreindum ásökunum í hans garð í orðræðu sinni við lögreglumenn þá um nóttina. Ákærði kvaðst í raun ekki hafa aðrar skýringar á öllum þeim ásökunum, sem stúlkan hefði borið á hann, en einnig að nokkr u gagnvart eiginkonu hans C, og staðhæfði að hinar fyrri væru alfarið rangar og hinar síðari ýktar. Ákærði bar að allt fram til 15 ára aldurs stúlkunnar hefði samband þeirra feðgina verið mjög gott. Að því er varðaði sakarefni 2. töluliðar I. kafla ákæru staðfesti ákærði fyrir dómi frásögn stúlkunnar A um að hann hefði rekið [...], þ. á m. eftir að hann fluttist til borgarinnar [...] og ætlaði hann helst að það hefði verið á árunum [...]. Ákærði neitaði á hinn bóginn alfarið sakarefninu svo og frásögn A u m að hann hefði sýnt henni klámefni, en jafnframt að hann hefði káfað á henni kynferðislega eða viðhaft annað það athæfi sem lýst er í ákæruliðnum. Nánar aðspurður kannaðist ákærði við frásögn A, að því leyti að þau hefðu verið búsett í tilteknu húsnæði, og jafnframt staðfesti hann lýsingu og teikningu hennar að því er varðaði innstokksmuni og uppsetningu á tölvum, sem hún hafði gert við yfirheyrslu hjá lögreglu, en einnig fyrir dómi. Loks staðfesti ákærði frásögn A um að það hafi gerst í eitt skipti, að e iginkona hans hefði farið að heiman í heimsókn til móður sinnar, ásamt yngri dætrunum, og að hann hefði þá verið einn á heimilinu ásamt stúlkunni. Að því er varðaði sakarefni 3. töluliðs I. kafla ákæru neitaði ákærði sök, en kannaðist við að í fyrrnefndum ferðum hans til [...] hefði hann oftast gist á gistihúsinu [...], og að hann hefði þá oftast dvalið þar yfir nótt, en í örfá skipti gist í tvær nætur. Ákærði staðfesti að þessu leyti að þær myndir sem dætur hans, A og B, höfðu vísað rannsóknaraðilum á að væru af nefndum gististað. 20 Ákærði skýrði frá því að hann hefði tekið dætur sínar, A og B, með sér í nokkrar af þessum [...] - ferðum, en bar að það hefði hann fyrst gert þegar þær hefðu fengið eigið [...] vegabréf og bar að það hefði gerst eftir að fjölskyl dan fluttist aftur í nágrenni [...], sennilega á árinu [...]. Ákærði sagði að það hefði einnig komið fyrir að öll fjölskyldan, þar á meðal eiginkona hans C, hefði farið með honum í þessi ferðalög til [...]. Ákærði skýrði frá því að ástæða þess að hann hef ði aðeins tekið aðra stúlkuna, þe. A eða B, með sér í nefndar [...] - Bara af því að mig langaði kannski ekki að fara einn og þeim langaði með. Það er nú bara þannig að þeim langað bara með . Fyrir dómi neitaði ákærði því alfarið að hann hefði í einni þessara [...] - ferða, í nóvember [...], brotið gegn A kynferðislega, og þá ekki frekar en á öðrum íverustöðum á ferðalögum þeirra eða heimilum. Ákærði vefengdi á hinn bóginn ekki, og þá í ljósi rannsóknarstarfa lögreglu á vegabréfum, að dóttir hans A hefði m.a. farið með honum til [...] seinni hluta ársins [...]og bar að stúlkan hefði í reynd farið með honum í fleiri slíkar ferðir, en það sama hefði hins vegar ekki gilt um yngri dóttur hans, B, eins og síðar verður rakið. Að því er varðaði sakarefni 4. töluliðar I. kafla ákæru neitaði ákærði sakarefninu og staðhæfði að 4. Fyrir dómi neitaði ákærði því að hann hefði brotið kynferðislega gegn d óttur sinni B eins og honum er gefið að sök í III. kafla ákæru. ekki að B hefði farið oftar en í eina slíka ferð með honum einsömul og bar að þær hefðu í mesta lagi verið tvær og þá á árunum [...]eða [...], en aftur á móti aldrei á árinu [...]. Vísaði ákærði til þess að eftir að Að athuguðu máli vefengdi á kærði fyrir dómi ekki áritanir í vegbréfum B að því er varðaði nefndar ferðir hennar til [...], sbr. kafla G hér að framan, en honum hafði við meðferð málsins fyrir dómi gefist sérstakt svigrúm til þess að kynna sér framlögð gögn, þ. á m. ljósrit af vegabr éfum dætra hans, B og A. Að auki hafði ákærða gefist færi á að skoða og kanna ljósmyndir í eigin myndasafni í hinum haldlögðu tölvugögnum. Ákærði kvaðst þrátt fyrir þessar athuganir sínar á hinum haldlögðu gögnum, og að hún hefði ekki gefið honum tilefni t il hafa uppi athugasemdir, halda fast við þau orð sín varðandi þau ferðalög sem B fór einsömul með honum í til [...]. Hann kvaðst helst telja að einhver mistök hefðu orðið og þá þannig að það hefði verið dóttir hans, A, sem hefði verið með honum í för en e kki B. Hann hefði þannig víxlað vegabréfum dætranna í ógáti, [...]. Að þessu leyti áréttaði ákærði andmæli sín að því er varðaði frásögn B um að hún hefði að líkindum farið í þrjár slíkar ferðir einsömul með honum til [...], en jafnframt áréttaði hann neit un sína um að hann hefði í þessum ferðum þeirra brotið gegn henni kynferðislega og þá ekki eins og lýst er í ákæru. Fyrir dómi hafði ákærði ekki eiginlegar skýringar á ásökunum B. Hann vísaði þó til þess að stúlkan hefði við fyrstu yfirheyrslu í Barnahúsi neitað með öllu slíkum brotum af hans hálfu. Eftir það hefði B flust af heimili fjölskyldunnar vegna ásakana um harkalegar uppeldisaðferðir eiginkonu hans, en í kjölfar þess hefðu félagsmálayfirvöld komið B fyrir á fósturheimili, en sagði að það hefði ver ið í óþökk hans að það hefði verið sama heimilið sem eldri dóttir hans, A, hafði þá dvalið á um hríð. Vísaði ákærði til þess að skömmu eftir þessar ráðstafanir hefði B komið fram með ásakanir sínar gegn honum. Var það álit hans að A og jafnvel fleiri aðila r hefðu haft áhrif á B og þá með þessum hætti. þeim sökum hafa orðið undrandi á ásökunum hennar. Ákærði sagði að aldrei hefði borið á óreglu hjá B og bar hann henni vel söguna. 5. Brotaþolinn A skýrði frá því fyrir dómi að kynferðisbrot föður hennar, ákærða, hefðu farið að rifjast upp fyrir henni eftir að hún hóf nám í framhaldsskóla haustið [...]. Staðhæfði hún að fram til þess tíma hefði hún í reynd útilokað allar minningar sínar um brotin, enda hefði verið langt um liðið og hún 21 verið mjög ung að árum þegar atvik gerðust, en að auki hefðu aðrir erfiðir þættir í líf hennar haft þar áhrif á. Staðhæfði hún að það sem hefði sérstaklega hreyft við huga hennar að þe ssu leyti hefði verið frásögn vinkonu hennar í framhaldsskólanum, sem hefði þurft þola brot af þessu tagi. Einnig sagði hún að slík málefni hefðu verið til umræðu í tengslum við leiklist í skólanum, en þá helst að því er varðaði viðbrögð við slíkum brotum. Hún sagði að í framhaldi af þessu öllu hefðu hennar eigin minningar um brot ákærða smám saman farið að rifjast upp fyrir henni, en hún lýsti líðan sinni vegna þessa með svofelldum orðum: mér leið alltaf illa og var alltaf að drekka eða reykja til að bæla niður ég var líka alltaf að hegða mér skringilega ... og þegar ég var undir áhrifum einhvern tímann, þá klæddi ég mig úr fötum ... fyrir framan alla, það er alla vega ekki eðlilegt. A skýrði frá því að fyrsta minning hennar af kynferðisbrotum ákærð a hefði verið frá þeim tíma þegar foreldrar hennar skildu eða skömmu eftir það. Hún sagði að í minningunni hefðu aðstæður hennar þá verið með þeim hætti að hún hefði haldið til hjá ákærða og vísaði hún til þess að fyrst eftir skilnaðinn hefði ákærði haldið umráða eigin íbúð. Þá kvaðst hún minnast þess að hafa búið tímabundið með ákærða í íbúð, sem vinur hans átti, en áréttaði að hún miðaði atvik máls við skilnað foreldra sin na og vefengdi að því leyti ekki frásögn ákærða fyrir dómi að það hefði gerst í lok árs [...]og að þannig hefðu hin fyrstu brot hans gerst fyrri hluta ársins [...]. Hún hefði því verið aðeins eldri þegar atvik máls gerðust í fyrsta skiptið en hún hefði áðu r talið við skýrslugjöf hjá lögreglu, þ.e. við 7 ára aldurinn. tengst fyrrgreindum íbúðum, sem hann hefði haft til umráða, en hún kvaðst hafa haldið þar til og át t náttstað ásamt ákærða, en einnig B, án þess að hún myndi sérstaklega eftir systur sinni. Nánar skýrði A frá því að hún hefði sofið hjá ákærða á einhvers konar dýnu, en hún lýsti minningu sinni fyrir dómi um brot ákærða Ég man bara að við vorum a ð tannbursta okkur og að fara að sofa og hann var að segja mér einhverja sögu ... Ég man, ég var sofandi og svo allt í einu vakna ég við, hann var, ég fann fyrir því, vont bara, og svo fattaði ég það að Pabbi var eitthvað að káfa á mér eða eitthvað, ég man ekki alveg hvað það að hann gæti lent í einhverju slæmu ef ég myndi segja frá. En svo gerðist það. Nánar aðspurð áréttaði A að í greint sinn he fði hún vaknað við sársaukann í leggöngunum og ég vissi ekki hvað þetta var þá. hefði gert henni nákvæmlega á verknaðarstundu og þá t.d. ekki hvort hann hefði verið nálægt leggöngum hennar með hendur eða liminn, enda ekki séð það. A kvaðst hafa haft grunsemdir um að álíka tilvik og brot gegn henni hefðu verið fleiri af hálfu ákærða, en kvaðst ekki hafa geta kallað fram einstakar minningar sínar þar um. A kvaðst hins vegar minnast þes s að kynferðisbrot ákærða gegn henni hefðu haldið áfram eftir að hann hafði tekið upp samband sitt við C. Hún kvaðst minnast þess að brot ákærða hefðu þá verið haft samfarir hefði ákærði samhliða káfað á henni kynferðislega. Kvaðst hún ætla að C hefði haft vitneskju um þetta athæfði ákærða, en þar um vísaði hún m.a. til þess C hefði síðar haft uppi þau hótunarorð að hún myndi skýra frá misnotkuninni eða nauðgunum ákærða gagnvart henni ef A skýrði frá áðurgreindum ofbeldisverkum C. A kvaðst jafnframt hafa þurft að þola slíkt athæfi af hálfu ákærða áður en hann kynntist C, en hún kvaðst minnast slíkra tilvika er hann hefði verið í tygjum við aðrar konur. Í því samba ndi nefndi Fyrir dómi kvaðst A sérstaklega minnast tilviks eftir að hún hafði flust ásamt ákærða og . Hún sagði að er þetta gerðist hefði ákærði [...]. Sagði hún að atvik hefðu verið með þeim hætti að C hefði farið af heimilinu ásamt yngri systrum hennar, F og B, í heimsókn til móður C og hún því verið ein á heimilinu með ákærða. Sagði hún við þessar aðs tæður hefði ákærði brotið gegn henni og þá með því að láta hana horfa með sér á klámefni á tölvuskjá, þar sem fullorðið fólk hefði verið að stunda kynlíf. Fyrir dómi lýsti A nánar aðstæðum á brotavettvangi með teikningu, sambærilegri þeirri sem hún hafði á ður gert við yfirheyrslu hjá lögreglu. Hún kvaðst þannig hafa setið ofan á lærum ákærða, en hann þá byrjað að nudda á henni snípinn og sagði: 22 verður hún A staðhæfði að eftir ofangreint athæfi hefði hún farið ásamt ákærða á svefnstað fjölskyldunnar á efri hæð húseignarinnar og lýsti hún atvikum sem þar gerðust þannig: ... ég man svo að við fórum upp og þá var ég sofandi og svo vaknaði ég við hann , að hann var að fara inn í mig ... Hann var að fara með typpið sitt inn í leggöngin mín ... ég var að þykjast vera sofandi af því að ég vil það ekki ... hann veit að ég vaknaði. Hún kvaðst með öðrum orðum hafa vaknað við það að ákærði hefði verið ofan á henni og verið byrjaður að hafa við hana samfarir. Aðspurð sagði hún að þetta væri í raun eina skiptið sem hún myndi eftir því að ákærði hefði farið með lim sinn í leggöng hennar. Hún kvaðst hins vegar ekki minnast þess að ákærði hefði í greint sinn fengið sáðlát, líkt og hún hefði borið í skýrslu sinni hjá lögreglu, en engu að síður kvaðst hún telja að orð hennar þar um hefðu verið sannleikanum samkvæm, enda hefði hún almennt munað atvik máls betur þá en fyrir dómi og þar með um þetta atriði. A staðhæfði að auk nefndra atvika minntist hún þess að ákærði hefði brotið gegn henni í gistihúsi aðstöðunni þannig að hún hefði sofið í sama rúmi og ákærði, og Ég man ekki hvernig þetta byrja, en bara, ég man ekki, hann notaði alla vega smokkinn þarna og það var smokkur eftir honum .. Þetta var notaður smokkur sem ég sá ... í ruslinu. og þá vegna minnisglapa og þá t.d. ekki hvort hann hefði snert hana með lim sínum, eða hversu gömul hún var er atburður þessi gerðist, en vísaði þar um til eigin orða við fyrrnefndar yfirheyrslur hjá lögreglu. en ég man bara ekki eftir, ég get ekki lýst hvernig það gerðist. ... ég hef á tilfinningunni að það hefur gerst meira en ég man eftir og það hefur alveg gerst, já. verið að lemja hana, jafnframt því sem hún hefði beitt h ana andlegu ofbeldi. Hún sagði að þessu ástandi máli nr. S - ð hefði ekki haft aðra þýðingu en þá, að ofbeldi C hefði orðið frekar verra. Vegna viðbragðsleysisins kvaðst hún ekki hafa þorað að segja frá þeim ofbeldisverkum sem hún þurfti að þola og bar að þessu til viðbótar [...]. Fyrir dómi skýrði A frá því að ef kvaðst minnast þess að nokkru eftir flutningana hefði C verið boðuð á fund félagsmála stjóra, þar sem hún hefði verið upplýst um að ákærði hefði á árum áður hlotið dóm fyrir að brjóta gegn hálfsystur hennar, H. A sagði að C hefði greint henni frá þessum tíðindum, en kvaðst ekki nákvæmlega muna hvenær þetta gerðist, en ætlaði helst að hún he Ég hélt smá stund að hún væri að tala um mig af því að hún sagði eldri systir, hún sagði ekki H, hún sagði bara eldri systir og mér brá svo ... af því að háttsemi gagnvart henn i og þá með því að strjúka henni utanklæða um rassinn og bar að hann hefði þá Fyrir dómi var A kynntur hluti framburðar hennar sem hún hafði gefið við lögr eglurannsókn málsins og þá um einstök sakaratriði, sbr. m.a. það sem hér að framan hefur verið rakið. Hún staðfesti að því leyti efni skýrslnanna en áréttaði að fyrir dómi minntist hún atvika máls ekki eins vel og hún hafði gert hjá lögreglu, þ. á m. varða ndi fyrstu minningarnar um brot ákærða, og þá um að ákærði hefði, jafnframt því sem hann hefði káfað á kynfærum hennar, einnig sett liminn inn í kynfæri hennar. Hún kvaðst jafnframt 23 ætla að slík brot ákærða hefðu í upphafi verið fleiri og þá á bilinu 5 til 10, líkt og hún hefði borið í skýslum sínum hjá lögreglu þrátt fyrir að hún hefði ekki getað kallað fram minningar þar um fyrir dómi. A áréttaði að hún hefði verið haldin vanlíðan vegna þeirra minninga sem hefðu komið upp í huga hennar á unglingsárum og þá vegna lýstra brota ákærða. Hún sagði að þessi vanlíðan hennar hefði farið vaxandi með árunum og staðhæfði að hún hefði verið helsta undirrót þess að hún hóf að lifa óheilbrigðu nnig hefði einmitt verið ástatt tækifæri hefði hún m.a. verið innt eftir því hvort hún hefði sætt misnotkun, en sagði að nokkru áður hefði félags málastjóri [...] innt hana eftir þessu sama. Hún kvaðst í raun ekki hafa svarað lögreglumönnunum með afdráttarlausum hætti heldur aðeins gefið það í skyn að það hefði gerst. Vísað hún til þess að á þeirri stundu hefði hún þá haft í huga að ef hún tjáði sig vondum málum ... hrædd við viðbrög frá C og ömmu og allt heimilið. orðum hennar gætu m.a. orðið þau að hún yrði skilin ein eftir hjá stjúpmóður sinni, C, en hún kvaðst hafa sagt lögreglu frá ofbeldi hennar u.þ.b. einum mánuði áður. A staðhæfði að nefnda nótt hefði hún í fyrsta skiptið, en þó með takmörkuðum hætti, greint frá kynferðisbrotum ákærða, en er það gerðist hefði hún fundið til vímuáhrifa vegna áfengisdrykkju fyrr um kvöldið. Þá kvaðst hún hafa gefið skýrslur um sakarefnið hjá lögreglu, en við þær seinni hefði hún getað rifjað upp einstök brot ákærða frekar og sa gði að það hefði einkum gerst eftir að henni hafði verið komið fyrir í öruggu skjóli á fósturheimili vitnisins I. Hún kvaðst ætíð hafa sagt satt og rétt frá og því hefði ekki verið um nein ósannindi eða tilbúning að ræða af hennar hálfu. Hún kvaðst því ekk i hafa haldið orðræðu sinni fram sökum þess að hún hefði verið í fýlu út í föður sinn líkt og hann hefði haldið fram, en þar um ... ég myndi heldur aldrei ... búa til svona stórt mál út af því að ég er í fýlu út í hann (ákærða). Það er enginn s em gerir það. Hún kvaðst að því leyti einnig andmæla frásögn ákærða um að annarlegar hvatir af hennar hálfu hefðu legið að baki ásökunum hennar og vísaði m.a. til þess að kvöldið og nóttina sem hún skýrði lögreglumönnum frá brotum hans hefði hún verið með leyfi frá foreldrum sínum, og þá helst C, en með samþykki ákærða, að vera úti til klukkan þrjú. A áréttaði fyrir dómi að hún hefði fyrir greind afskipti lögreglu aldrei rætt um brot ákærða við nokkurn mann og þá ekki heldur við yngri systur sína, B. Hún kvaðst hins vegar eftir þann atburð hafa greint B frá ástæðunni fyrir handtöku föður þeirra, en þó án þess að lýsa brotum hans ítarlega. Hún kvaðst hennar s porum fyrirgefið ákærða háttsemina. A kvaðst á síðari stigum aðeins með mjög takmörkuðum Hún sagði að það sama hefði í raun gilt um B. [...] 6. Brota þolinn B skýrði frá því fyrir dómi að hún hefði orðið fyrir kynferðisbrotum föður síns, Fyrir dómi lýsti B brotum ákærða og brotavettvangi á þá leið, að hún hefði þá ával lt verið ein í hann bara byrjaði að gera eitthvað, hann byrjað að taka mig úr buxunum, hann setti, byrjaði að stunda mök, eitthvað aðeins , ... að s tunda kynlíf eða eitthvað svoleiðis. Nánar aðspurð um háttsemi ákærða svaraði B spurningum sækjanda játandi um að hann hefði sett typpið inn í leggöng hennar og jafnframt að hann hefði með þeim hætti brotið oftar en einu sinni gegn henni, en ítrekað aðspurð hversu oft það hefði gerst svaraði ég man það ekki. Af þessu tilefni var B bent á að samkvæmt áritunum í vegabréfi hann hefði brotið gegn henni í öll þau skipti eða einun gis í einni ferðinni. Svaraði hún spurningunni þannig: Ég man það ekki, en örugglega ekki í öll skiptin. Og nánar aðspurð sagði hún að brot ákærða hefðu a.m.k. gerst oftar en í eitt skipti eða tvö skipti, en staðhæði jafnframt að þau hefðu ekki gerst oft ar en einu sinni í hverri ferð þeirra. 24 Fyrir dómi lýsti B nánar eigin aðstæðum, tímasetningum brota og brotavettvangi á þá leið, að hún það var stun áður en við förum að sofa, stundum B staðhæfði að ákærði hefði haft það fyrir venju að sofa nakinn við hlið hennar í nefndum ferðum þeirra, en hún kvaðst ekk i minnast þess hvernig því var háttað þegar fleiri í fjölskyldunni voru með í för. Aðspurð kvaðst hún ekki geta sagt til um af hverju ákærði hætti athæfi sínu hverju sinni og þá ekki hvort hann hefði fengið sáðlát og þá ekki heldur hvort hann hefði notað s mokk. Þá kvaðst hún ekki minnast þess hvort hún hefði fundið fyrir sársauka vegna háttsemi ákærða en vísaði í því sambandi til þess að langt væri um liðið og að hún hefði er atvik gerðust verið nærri 7 ára aldrinum. Í raun kvaðst hún aðeins minnast þess a ð ákærði hefði eftir brotin gegn henni haft á orði: Ekki segja mömmu. Nánar aðspurð um líðan sína þegar Ég viss ekki að þetta væri ólöglegt, ég veit ekki neitt. Fyrir dómi kvaðst B á yngri árum sínum al drei hafa haft orð á kynferðisbrotum ákærða við nokkurn mann. Hún kvaðst fyrst hafa minnst á brot ákærða á árinu [...]og þá við [...], K og M, og vísaði til urheimili, þær sögðu mér bara að segja frá annars gera þær það og ég bara okey, ég verð að gera það. Brotaþoli bar að fyrsti fullorðni einstaklingurinn sem hún hefði greint frá brotum ákærða hefði verið barnaverndarstarfsmaður, - Mér leið ílla og mér fannst ég vera vond ... hann hafði verið góður ... ég veit ekki ... Fyrir dómi gerði B nánar grein frá högum sínum, en sagði jafnframt frá því að hún hefði verið í sms - samskiptum við systur sína, brotaþolann A, eftir að hún, þ.e. A, hafði greint frá ætluðum brotum ákærða. Hún kvaðst í fyrstu hafa fundið til reiði í garð systur sinnar og bar að þær hefðu er þetta gerðist aldrei rætt málefnið sín í milli, þ.e. kynferðisbrot ákærða. ofbeldisbrotum stjúpmóður sin nar, C, en hún kvaðst hafa sagt þá sögu í Barnahúsi, en um síðir farið á fyrrnefnt fósturheimili og staðhæfði að eftir búferlaflutningana hefði allur hennar hagur og líðan breyst til bara mér líður bara betur ... ég fæ ást og ég þar f ekki alltaf að gera allt og hún bara hjálpar mér við alla heimavinnuna og ég fæ svefn og nóg að borða og ég fær frí. Þá kvaðst hún hafa nýtt sér aðstoð sérfræðinga Barnahúss og bar að þegar frá leið hefði m.a. dregið úr þeim viðvarandi höfuðkvölum, sem hún hafði fundið fyrir um langa hríð. B skýrði frá því, líkt og hún hafði áður gert hjá lögreglu, að hún hefði aldrei veitt því eftirtekt að ákærði hefði brotið kynferðislega gegn systur hennar, A. Hún kvaðst því aðeins hafa heyrt orð A þar um löngu eftir að atvik máls gerðust, en þá án þess að heyra eiginlegar lýsingar hennar á hinum ætluðu brotum. Hún kvaðst hins vegar hafa séð stjúpmóður þeirra, C, beita A ofbeldi. ég var sár, reið og öfundsjúk, hinir krakkarnir fengu allt. Hún lýsti líðan sinni nánar og bar að henni hefði fundist lífið óréttlátt. Vísaði hún þar einkum til þess að hún hefði verið lá tin sinna heimilisstörfum allt frá 5 ára aldri, en bar að sömu reglur hefðu hins vegar ekki gilt gagnvart yngstu systur hennar, F. Vegna þess hefði hún fundið til öfundar í hennar garð, en jafnframt fundið til særinda í garð stjúpmóður sinnar, C og föður s íns, ákærða. Hún staðhæfði að í raun hafa séð þann mikla mun sem var á heimilis - og fjölskyldulífi hennar og því sem tíðkaðist hjá vinkonunum. B skýrði frá því að hún hefði fyrst haft spurnir af kynferðisbrotum ákærða gagnvart elstu hálfsystur hennar, H, eftir að stjúpmóðir hennar, C, hafði fengið upplýsingar þar um hjá félagsmálastjóranum í heimabyggð þeirra. Hún kvað C hafa miðlað þeim tíðindum til hennar, en hún hefði 25 ég var hissa, að hann hefði gert þetta áður og ég veit ekki, fannst það skrýtið. B greindi frá því fyrir dómi að vanlíðan hennar hefð i verið orðin slík á árinu [...] að hún hefði afráðið að taka inn töflur. Hún kvaðst hafa látið verða af þeim verknaði í september eða október það ár, en hún hefði þá verið búsett á fyrrnefndu fósturheimili, en staðhæfði að hún hefði fyrst hugleitt verknað inn Fyrir dómi var B bent á að hún hefði verið innt eftir því við skýrslugjöf í Barnahúsi vorið [...] hvort hún hefði orðið fyrir kynferðisbrotum, en þá jafnframt bent á að það hefði gerst eftir að sy stir hennar, A, hafði greint frá hinum ætluðu brotum ákærða. Hún staðfesti þetta og kannaðist jafnframt við að hafa Ég vildi ekki segja frá. Aðspurð um ástæðu þess að hún hefði ekki gripið tækifærið til þess að segja frá ætluðum brotum ákærða vísaði hún til Ég var bara hrædd um að ég var lamin ... C ... og hrædd um hvað fólk hugsar og að fólk dæmir mig. Hún kvaðst hins vegar hafa skipt um skoðun að þessu leyti eftir að hafa að þannig hefði fyrrnefndur þrýstingur þeirra haft áhrif á gjörðir hennar. Fyrir dómi staðhæfði brotaþoli að hún hefði ekki þurft að þola kynferðibrot af hálfu annarra aðila en ákærða. [...] 7. Vitnið C, eiginkona ákærða og stjúpmóðir brotaþola, A og B, tjáði sig ítrekað við skýrslutökur hjá lögreglu [...]. Hið sama gilti fyrir dómi, en þá var að nokkru farið yfir frásögn hennar hjá lögreglu og [...]. Frásögn C fyrir dómi um atvik máls var í aðalatriðum samhljóða framburði hennar hjá lögreglu og verður því vikið að honum ef þurfa þykir. C kvaðst hafa kynnst ákærða og dætrum hans fyrri hluta ársins [...]og bar að stúlkurnar hefðu þá frásögn C verður ráðið að fljótlega eftir að þessi kynni tókust hefðu þau hafið sambúð, en að auki giftu þau sig í júlímánuði nefnt ár. Hún sagði að þau hefðu afráðið í fyrstu að halda til á heimili móður hennar og þó verið látnar sofa í kojum, en hún og ákærði þá haft til umráða hjónarú m. Hún kvaðst hafa stundað kynlíf með ákærða á heimilinu, en bar að þau hefðu hagað því þannig að stúlkurnar, og þ. á m. A, hefðu þá verið sofandi, en að auki hefðu þau haft aðgang að öðrum stöðum þar sem þau gátu haft næði. Nánar aðspurð kannaðist C ekki við að ákærði hefði við nefndar athafnir samhliða þuklað kynferðislega á kynfærum dóttur sinnar, A, og andmælti að því leyti alfarið frásögn hennar og þá jafnframt að ákærði hefði viðhaft slíka háttsemi á öðrum stöðum þar sem fjölskyldan dvaldi á, t.d. á h ótelum. Hún kvaðst aldrei hafa heyrt frásögn A um að hún hefði orðið vitni að kynlífi ákærða og þá hvorki með henni eða öðrum konum. Þá neitaði hún ásökun A um að hún hefði viðhaft hótunarorð þessu tengd og þá vegna kæru stúlkunnar og rannsóknar lögreglu a ð því er varðaði ætlað heimilisofbeldi hennar. Fyrir dómi greindi C frá því að hún hefði haft vitneskju um að eftir að ákærði skildi við móður A og B, en áður en hann kynntist henni á árinu [...], hefði hann keypt sér kynlífsþjónustu og þar á meðal þegar stunda kynlíf (hvert) einasta kvöld þegar hann hefði verið í nefndum ferðalögum sínum. Hún sagði að samhliða þessari þörf hefði ákærði horft á nektarmyndir á heimili þeirra, en staðhæfði jafnframt að þau hefðu almennt lifað góðu kynlífi saman. og nefnd i í því sambandi [...] . Aðspurð kvað hún það hafa komið fyrir að hún legði land undir fót og þá til þess að heimsækja móður sína, en bar að þá hefði hún tekið stúlkurnar A og B og síðar F með sér. Af þessum sökum hefði t.d. stúlkan A aldrei verið ein með ákærða við slíkar aðstæður. Er þetta gerðist hefði verið kynntur framburður ákærða fyrir dómi að þessu leyti sagði hún frásögn hans rétta og þannig hefði 26 heimsóknir. tekið um tvo til þrjá daga, en af þe með ákærða í þessar ferðir, ásamt börnum þeirra, og bar að þau hefðu þá öll haldið til á gistihúsum þar sem þau hefðu haft til umráða herbergi með tveimur til þremur rúmum. Fyrir dóm i kvaðst hún ekki geta fullyrt með vissu hvort að á öllum hótelherbergjunum hefðu verið til reiðu smokkar, líkt og hún hafði borið við skýrslugjöf hjá lögreglu, en sagði að þegar svo hefði verið hefðu slíkar umbúðir verið geymdar í skúffum í vistarverunum. Ítrekað aðspurð kvaðst C minnast þess að ákærði hefði í eitt eða tvö skipti tekið dóttur sína, B, sína, A, með sér. Að þessu leyti staðfesti hún fr ásögn sína hjá lögreglu, en bætti því við að stundum hefði ákærði farið með báðar stúlkurnar að heiman þessara erinda, en hún hefði þá ekki haft vitneskju um hvort hann hefði skilið aðra stúlkuna eftir hjá móður þeirra [...]og þannig einungis farið með aðr a stúlkuna til farið greindra erinda til [ rúmi, en hún og ákærði sofið í öðru rúmi. C kvaðst fyrst hafa heyrt af þeim eldra dómi sem ákærði hafði hlotið vegna kynferðisbrots hans gagnvart elstu dóttur sinni, H, eftir C staðhæfði að hún hefði aldrei orðið þess áskynja að ákærði bryti gegn dóttur sinni, A, kynferðislega og fy rst heyrt af ásökunum stúlkunnar eftir að lögreglan hafði handtekið ákærða í aprílmánuði [...]. Hún kvaðst heldur aldrei hafa séð annað en að ákærði hefði komið mjög vel fram við A, líkt og aðrar dætur sínar, og bar að hann hefði reynst þeim góður faðir. H ún staðhæfði að A færi með ósannindi í þessum ásökunum sínum á hendur ákærða líkt og hún hefði gert, a.m.k. að hluta til, varðandi þær ásakanir sem hún hefði haft í frammi vegna kærumáls um heimilisofbeldi hennar sjálfrar og staðhæfði að A hefði í raun sjá lf veitt sér áverka, a.m.k. að hluta til. Fyrir dómi kvaðst C hafa haft vitneskju um að A hefði hitt hálfsystur sína, H, og sagði að það hefði gerst eftir að félagsmálastjórinn í heimabyggð þeirra hafði skýrt henni frá hinu eldra dómsmáli þar sem ákærði ha fði verið dæmdur til fangelsisvistar. Við lögregluyfirheyrslur sagðist C helst ætla að A hefði gengið það helst til, með ásökunum sínum á hendur ákærða, að kæra hann fyrir brot sem einhver strákur hafði gert henni, [...]. Jafnframt staðhæfði hún að það væ ri í raun vilji A að stía henni og ákærða í sundur, enda væri henni illa við sig og hefði að auki verið ósátt við agamál ákærða og þá helst vegna meðferðar hennar á áfengi. Þá kvað hún A hafa haft tök á systur sinni, B, en það hefði m.a. komið í ljós eftir að sú síðarnefnda hafði verið flutt á sama fósturheimilið. Var það ætlan C að þær systurnar hefðu hug á því að komast yfir fasteign þeirra hjóna og áréttaði þá staðhæfingu að A væri að líkindum áhrifavaldur í lífi B og hefði haft áhrif á frásögn hennar og þá í málatilbúnaði þeirra gegn ákærða. C kvaðst aldrei hafa séð eða hafa orðið þess áskynja að ákærði bryti gegn dóttur sinni, B, kynferðislega. Hún benti á að við rannsókn málsins hjá lögreglu í upphafi hefði B farið í læknisskoðun, en að þá hefði ekker t óeðlileg komið í ljós sem bent hefði til þess að hún hefði orðið fyrir slíkum verknaði. Þá vísaði C til þess að hún hefði síðar fengið áreiðanlegar upplýsingar um að B [...] . C bar að hún hefði aldrei orðið vör við að ákærði hefði kenndir til barna og v ísaði til þess að ekkert barnaklámefni hefði verið á meðal þess klámefnis sem hann hefði haft undir höndum í þeim tölvubúnaði sem lögreglan hafði haldlagt á heimili þeirra. Þá vísaði hún til þess að ákærði þekkt til laga r að af þeim sökum hefði hann haft vitneskju um að lagareglur hér á mjög strangar og hann vildi ekki brjóta af sér aftur. 27 8. störfum þegar félagsmálastjóri [...] hefði sumarið [...]óskað þess eindregið að hún tæki stúlkuna A í fóstur. Vitnið kvaðst hafa fallist á beiðnina, en bar að hún hefði þá í raun lítið vitað um tilefnið, og kvaðst hún hafa tjáð A það við komu hennar á heimilið, e n jafnframt tjáð henni að hún mætti ræða við sig um málefni sín kærði hún sig um það, en þá á eigin forsendum. Vitnið kvaðst að þessu leyti hafa fylgt fyrirmælum félagsmálastjórans, enda hefði hún ekki verið í meðferðarstarfi með stúlkunni. Vitnið kvaðst s trax við sagði að eftir því sem tíminn leið hefði A farið að segja vitninu af sjálfsdáðum sögu sína og m.a frá einstökum minningarbrotum um hin æt luðu brot föður hennar, ákærða, en einnig um ætluð heimilisofbeldisbrot stjúpmóðurinnar. Vitnið bar að þetta hefði ekki síst gerst á kvöldin og þá rétt fyrir svefninn og var það ætlan þess að A hefði fundið til öryggis að geta tjáð sig um málefni sín og ba r að það hefði tekið mjög á hana. Vitnið bar að það hefði verið líkast því sem atvik máls hefðu verið að rifjast upp fyrir stúlkunni smám saman. Vitnið kvaðst hafa haft miklar áhyggjur af ástandi A um tíma og því tekið það til bragðs að rita minningarbrot hennar niður og þá samhliða því sem hún tjáði sig, en í framhaldi af því leyft henni að lesa yfir textann, sem stúlkan hefði þá stundum leiðrétt. Vitnið áréttaði að það hefði aldrei rætt málefnið við A að fyrra bragði og því í raun aðeins hlustað á frásögn hennar. Vitnið kvaðst heldur ekki hafa lagt orð stúlkunnar að þessu leyti sérstaklega á minnið, en í þess stað miðlað frásögn hennar og því sem það hafði ritað niður áfram og þá til nefnds félagsmálastjóra, en einnig til réttargæslumanns stúlkunnar. Að þ ví leyti staðfesti hún efni rafpósts frá 29. nóvember [...], en rifjaði að auki fyrir dómi upp nokkrar af þeim lýsingum stúlkunnar, sem hér að framan voru hafðar eftir henni. Vitnið bar að svipað ferli hefði gerst og áður var rakið varðandi komu og fóstur stúlkunnar B á heimili þess, að því frátöldu að það kvaðst áður hafa hitt hana í þrígang og þá vegna heimsókna hennar á að þær systur væru ólíkar a ð persónugerð og bar að B væri viðkvæmari og dulari en systir hennar, A. Vitnið sagði að B hefði í raun ekkert rætt um hin ætluðu brot ákærða gegn henni, en það kvaðst heldur aldrei hafa gengið á hana eða reynt að fá hana til að segja sögu sína. 9. Vitnið orðið trúnaðarvinkonur. Vitnið skýrði frá því að [...] hefðu þær verið að skemmta sér saman á heimili sameiginlegrar vinkonu og m.a. neytt áfengis. Vitnið bar að við þessa r aðstæður hefði A skyndilega yfirgefið samkvæmið og þær vinkonurnar reynt í framhaldi af því að hafa uppi á henni en án árangurs og blindfull og að elta einhverja stráka ... og við höfðum áhygg jur af henni, henni leið eitthvað ílla. hún verið færð á lögreglustöðina. Vitnið bar að faðir ákærðu hefði komið að máli við það þessa nótt, en það kvaðst þá hafa skýrt honum frá því sem gerst hafði og þar á meðal að A væri fundin og væri hjá lögreglunni. Vitnið bar að komið hafi verið fram undir morgun þegar A hefði komið á heimili vinkonu X hefði n hitti konuna sína, sem að hann er með núna. Vitnið kvaðst hafa veitt því eftirtekt þegar A skýrði frá þessu mjög leið og mjög brotin. Vitn ið bar að A hefði endurtekið þessa frásögn síðar í þess eyru, en þá líkt og í fyrsta skiptið ekki greint ítarlega frá málsatvikum, að öðru leyti en því að brot ákærða hefði gerst í tvígang. Vitnið kvaðst aldrei hafa heyrt frásögn A um að hún hefði orðið fy rir slíkri eða sambærilegri 10. Vitnið D kvaðst fyrst hafa fengið vitneskju um að faðir vinkonu hennar, brotaþolans A, hefði misnotað hana kynferðislega umrædda nótt, þann 2. apríl [...], þegar það hefði séð orðsendingu þess efnis á samskiptamiðli í síma, en þá jafnframt fengið þau boð frá henni að þær ættu að hittast á lögreglustöðinni. Vitnið lýsti aðdraganda þessara samskipta með svipuðum hætti og vitnið N og bar að A hefði þá um kvöldið sín um að ákærði hefði misnotað hana, en án þess að lýsa háttseminni nánar. Vitnið sagði að A hefði verið 28 miður sín er þetta gerðist. Vitnið kvaðst síðar hafa hlýtt á aðeins nákvæmari frásögn A um hin ætluðu brot einnig að hún hefði verið á ferðalagi með ákærða. Vitnið kvaðst aldrei hafa heyrt A hafa orð á því að hún netskilaboð, en bar að það hefði auk þessa heyrt frásögn A um ofbeldisfulla framkomu stjúpmóður hennar, C, í hennar garð, 11. Vitnið O kvaðst helst m innast þess að hafa verið með vinkonum sínum að kveldi 1. apríl [...], þ. á þann veg að A hefði farið á lögreglustöðina, en í framhaldi af því hefði það hlýtt á frásögn vinkvenna Pabbi hennar hefði misnotað hana. mamma hennar hefði meitt hana. 12. Vitnið K il að hlýða á frásögn B um að hún hefði að henni hefði verið kvatt B til að segja einnig öðrum frá þessari háttsemi, en sagði að B hefði ekki viljað gera það. Vegna þessa kvaðst vitnið hafa verið hálf ráðlaust með viðbrögð, en reynt eftir fremsta megni að veita B liðstyrk og þá ekki síst þegar hún hefði lýst yfir vanlíðan vegna háttseminnar. Vitnið bar að B hefði að lokum skýrt henni frá því að það hefði verið faðir hennar, ákærði, sem hefði brotið gegn henni m eð greindum hætti, en bar að það hefði fyrst gerst um einum til tveimur mánuðum eftir að B hafði verið komið fyrir á fósturheimilinu. Hún sagði mér frá því að hún hefði ve rið með Pabba sínum í ferð, þau fóru eitthvert til og þau áttu að sofa saman í hótelherbergi, saman í rúmi og að hún hefði bara sofnað og svo vaknaði hún og þá var hún ofan á Pabba sínum og Pabbi hennar var með ... getnaðarliminn inn í leggöngunum henn ar og að hann hafi sagt eitthvað svona; er þetta vont, er þetta vont, og hún sagði já, og hann hélt áfram, og svo bara meiddi hún sig ... hún fræðast um í skólanum hvað nauðgun væri og eitthvað svona og þá vissi hún hvað hafði gerst, af því að þá hafði þetta gerst oftar en einu sinni ... ég man það ekki alveg, svona einu sinni í mánuði í eitthvað ár eða eitthvað þannig. ýtt á þessa frásögn B hefði hún verið hágrátandi og sagði: Henni leið mjög ílla ... og ég sá það bara alveg að hún var að segja mér satt og ég veit að B myndi ekki ljúga með eitthvað svona. Vitnið kvaðst ætla að B hefði að lokum ákveðið að segja frá brot um föður síns og ég hætti aldrei að reyna að hughreysta hana til að þess að segja frá, af því að hún sagði alltaf að hún vildi ekki segja af því að það myndi skem ma fjölskyldu hennar meira. ... Hún sagði að hún væri búin að gera það nú þegar með því að vera komin í fóstur og að hún hefði sagt frá því sem gerðist með stjúpmömmu hennar. Vitnið skýrði frá því að B hefði áður en þetta gerðist alltaf verið með skýringar á reiðum höndum varðandi marbletti og aðra áverka sem hún hefði stundum borið og þá með því að segja að hún hefði verið í slagsmálum við systur sínar ellegar að hún hefði dot tið. Vitnið bar að um síðir hefði B viðurkennt að þar hefði hún ekki farið með rétt mál þar sem stjúpmóðir hennar hefði átt hlut að máli. verið dæm dur til fangelsisvistar, en hins vegar aldrei haft hugmynd um það athæfi sem B hefði síðar greint Vitnið áréttaði að B hefði heldur aldrei á þessum fyrstu árum orðað kynferðisbrot föður síns, en fremur haft á orði að hann hefði verið mjög góður við sig. Var það ætlan vitnisins að B hefði aldrei greint frá 29 kynferðisbrotum hans, haustið [...], nema fyrir þá sök að systir hennar A hafði þá þegar skýrt frá brot um hans og sagði: þegar A fór, að hún þorði ekki að gera það sama, henni þótti svo vænt um Pabba sinn og vildi ekki skemma eða gera þetta ennþá verra en þetta var orði ð. 13. sagði að þær hefðu mjög fljótlega orðið góðar vin konur. Vitnið kvaðst minnast þess að B hefði einn daginn í skólanum verið pirruð út í A, systur sína, og þá sökum þess að hún hefði greint frá ætluðum ... hún var roslega pirruð ú t þeirri stundu helst hafa skilið orð B á þá leið að hún hefði í raun efast um sannleiksgildi orða systur sinnar, en vitnið kvaðst þó ekki minnast samr æðna þeirra ýkja vel og því gæti verið að hún hefði lagt trúnað á orð systur sinnar um brot ákærða og að það hefði þá frekar verið þannig að A hefði skilið B eftir og að hún hefði þannig verið óviss um eigin viðbrögð í kjölfarið. Vitnið vísaði til þess að þegar atburður þessi gerðist hefði það þegar verið búið að hlýða á orð B um að stjúpmóðir hennar hefði beitt hana ofbeldi. Vitnið bar að nokkru síðar hefði það hlýtt á orðræðu B um að ákærði hefði brotið kynferðislega gegn henni. Lýsti vitnið orðum B þar u Hún sagði að Pabbi hennar hefði nauðgað henni ... á yngri árum ... í eitt skiptið á hótelherbergi hérlendis eða erlendis og heldur ekki hvort þau hefðu gerst oftar en einu sinni, en þó frekar skilið orð hennar þannig. Vitnið bar að B hefði verið mjög leið þegar hún skýrði frá þessu og bar að hún hefði grátið. Fyrir dómi kvaðst vitnið enn vera í samskiptum við B og bar að svo virtist sem henni liði mun betur, andlega og 14. Vitnið H, dóttir ákærða og hálfsystir A og B, staðfesti fyrir dómi að það hefði sent rafbréf til réttargæslumanns brotaþolanna, A og B, meðal annars þann 21. febrúar [...], og bar að með þessum pósti hefði einnig verið í viðhengi rafpóstssamskiptin millum þess og ákærða, sem tengst hefði hinu eldra sakamáli, þar sem hann hafði verið sakfelldur árið [...] vegna kynferðisbrota gegn henni, sbr. kafla C hér að framan. Vitnið kvaðst hafa gert þetta í tilefn i af því að lögregla hafði þá hafið rannsókn á ætluðum brotum ákærða gegn fyrrnefndum yngri systrum hennar. Vitnið greindi frá því að það hefði verið í samskiptum við systur sínar síðastliðin misseri, en þó aðallega A, en þá fyrst eftir að það heyrði af þ ví að hún hefði kært föður þeirra, ákærða, fyrir kynferðisbrot. Vitnið kvaðst því engin áhrif hafa haft á A í kæruferlinu, en hins vegar heyrt frásögn hennar um hin ætluðu brot. Vitnið kvað A hafa komið til hennar í heimsókn [...] og kvaðst það þá hafa hey rt ítarlegri frásögn hennar af hinum ætluðu brotum ákærða. Vitnið kvaðst hins vegar hafa verið í afar takmörkuðum samskiptum við systur sína, B, og kvaðst m.a. aldrei hafa heyrt frásögn hennar um hin ætluð brot ákærða gegn henni. 15. Vitnið E, fyrrverandi tekið málefni ákærða og fjölskyldu hans til meðferðar og athugunar um jólin [...] og bar að tilefnið hefði í fyrstu verið frásögn brotaþolans B um ofbeldi af hálfu stjúpmóður he nnar, C. Vitnið greindi frá því að í kjölfarið hefði verið gerð barnaverndaráætlun í samræmi við barnaverndarlög og sagði að í upphafi hefðu félagsmálayfirvöld ekki gert sér grein fyrir því hversu málefnið var í raun umfangsmikið. Vitnið sagði að brotaþoli nn A hefði í febrúar [...] einnig greint frá álíka ofbeldi C, en þá á lögreglustöð sveitarfélagsins. Vitnið lýsti aðgerðum yfirvalda í framhaldi af þessu í samræmi við það sem hér að framan hefur verið rakið, þ. á m. í tengslum við hið tímabundna nálgunarb ann og brottvísun C af heimili fjölskyldunnar, en vitnið bar að eftir stuðningsaðgerðir hefði hún komið aftur inn á heimili í lok mars nefnt ár. Fyrir dómi vísaði vitnið til þess að í byrjun aprílmánaðar árið [...] hefði A skýrt frá ætluðu ofbeldi ákærða og bar að hann hefði þá strax verið tekinn af heimili fjölskyldunnar. Í framhaldi af því hefði m.a. P sálfræðingur verið fengin til að ræða við ákærða og þá samkvæmt áætlun og greiningu á áhættu. Að auki 30 hefði frá þessum tíma verið í gangi samfelldar áætla nir, stuðningsaðgerðir og ráðstafanir, sem í ljósi aðstæðna hefðu helst beinst að brotaþolunum A og B en einnig að stjúpmóður þeirra, sem og öðrum fjölskyldumeðlimum. Vitnið lýsti að öðru leyti þeim verkefnum sem það hafði komið að, og þar á meðal þeim fós turráðstöfunum sem áður er lýst, og bar að vitninu I hefði af því tilefni verið gefin óformleg fyrirmæli um að yfirheyra ekki stúlkurnar um kæruatriðin, en í þess stað hlýða á þær stæði vilji þeirra til þess á annað borð að ræða málefni sín, en láta að öðr u leyti sérfræðinga Barnahúss sinna því verkefni. Vitnið staðfesti fyrir dómi að stúlkan B hefði að fyrirlagi barnaverndaryfirvalda farið í læknisskoðun hjá kvensjúkdómalækni í heimabyggð í nóvember [...]. Þá kvað vitnið félagsmálayfirvöld hafa gert samko mulag við ákærða haustið [...] um að B færi af heimili fjölskyldunnar og þá í fóstur og sagði að það hefði aðallega verið vegna orða stúlkunnar um ofbeldisbrot stjúpmóðurinnar. Vitnið sagði að þegar sú ráðstöfun hefði verið komin í höfn hefði stúlkan sent nafngreindum barnaverndarstarfsmanni tölvupóst þar sem hún greindi frá því að ákærði hefði brotið gegn henni kynferðislega, en það hefði verið breyting frá fyrri frásögn hennar, m.a. við skýrslutöku í Barnahúsi. 16. Vitnið J kvensjúkdómalæknir staðfesti e fni áðurrakins vottorðs um kvenskoðun B í nóvember [...] um ofbeldi eða einhvers konar kynferðisbrot. Vitnið áréttaði að B hefði neitað allri slíkri háttse mi í viðtali þeirra fyrir skoðunina, en bar að stúlkan hefði jafnframt haft vitneskju um tilefnið. Vitnið kvaðst hafa verið máli, að allt hefði verið eðlil egt við skoðun stúlkunnar og þá í ljósi frásagnar hennar og vísaði til efnisatriða vottorðsins. Vitnið skýrði frá því að þegar nefnd skoðun fór fram hefði það áður skoðað stúlkur þar sem grunur hefði verið um kynferðisbrot, en sagði að það hefði þó ekki ve rið oft. Nánar aðspurt vísaði vitnið til þess að meyjarhaft stúlkubarna væri í raun misteygjanlegt en einnig að þykkleika og því gæti verið misjafnt hvernig og af hvaða ástæðu rof yrði þar á. Vitnið sagði enn fremur aðspurt að almennt væru ung börn, á ald rinum 5 - 7 ára, ekki mjög meðvituð um kynfærasvæðið og þá t.d. hvort farið hefði verið þar inn eða hvort um nudd hefði verið að ræða og bar að hvort tveggja gæti valdið sársaukatilfinningu, en þá ekki síst ef reynt hefði verið að komast inn í leggöng stúlku barna. Vitnið bar að í tilfelli B hefði það við nefnda skoðun ekki reynt að skoða inn í leggöng hennar og þá sökum þess að það hafi í raun og veru ekki verið hægt og þá vegna hins órofna meyjarhafts hennar. Vitnið áréttaði að af því sem það hefði þó séð he fði ekki verið um nein merki um innþrengingu, líkt og komið hefði ef stúlkan hefði stundað kynmök eða ef innþrenging hefði átt sér stað. Vitnið L, fæðinga - og kvensjúkdómalæknir, staðfesti efni áðurrakins læknisvottorðs um kvenskoðun á stúlkunni B frá 5. desember [...] og þar á meðal að komið hefði fram í svonefndri kvensjúkdómasögu að stúlkan hefði með [...]. Vitnið vísaði til þess að slík saga gæti haft áhrif á skoðun í málum sem þessum. Vitnið áréttaði að í raun hefði ekkert stutt, en þá ekki heldur hr akið, það að stúlkan hefði orðið fyrir kynferðisbroti þegar hún var 5 eða 6 ára, en áréttaði að skoðunin hefði verið eðlileg og þá miðað við frásögn stúlkunnar. Nánar um álitaefnið og þá með hliðsjón af efni vottorðs J kvensjúkdómalæknis, en vitnið kvaðs t hafa haft það undir höndum við skoðun á stúlkunni þann 5. desember [...]og vísaði vitnið til þess að það hefði annast sambærilegar kvenskoðanir um árabil fyrir Barnahús og þá í tengslum við ætluð kynferðisbrot, en að auki kvaðst það hafa aflað sér sérþek kingar á þessu sviði. Vitnið vísaði jafnframt til þess að við hefðbundnar skoðanir þess í Barnahúsi væri litið til gerðar og lögunar meyjarhaftsins og þá einnig til ops þess, en bar að þessara atriða hefði ekki verið getið með fullnægjandi hætti í hinu fyr ra læknisvottorði um B. Það var álit vitnisins að vegna þessa væri ekki unnt að segja til um það hvort eitthvað hefði komið fyrir stúlkuna fyrir þá skoðun eða ekki. Vitnið kvað þekkingu ungra barna, 5 - 7 ára, á kynfæra - og endaþarmssvæðinu vera takmarkað o g bar að samkvæmt rannsóknum þar sem börn hefðu greint frá því að þau hefðu mátt þola innþrengingu hefði við læknisskoðanir yfirleitt engin merki sést, sem styddi þá frásögn, enda hefðu börnin þá haft heilbrigð ytri kynfæri og eðlileg meyjarhöft. Vitnið ba r að helsta skýring þessa væri sú að börnin hefðu 31 upplifað innþrengingu, en að auki hefðu þau fundið fyrir óþægindum þrátt fyrir að hið fyrrnefnda hefði í raun aldrei gerst. Í þess stað hefði aðeins verið um tilraunir að ræða ellegar að nuddað hefði verið á milli ytri barmanna. Vísaði vitnið til þess að þessi síðastgreinda háttsemi þyrfti þannig ekki að skilja eftir sig neina áverka á meyjarhafti eða leggöngum stúlkna eða á endaþarmi. 17. Vitnið R rannsóknarlögreglumaður staðfesti fyrir dómi verk sín við frumannsókn málsins, í byrjun apríl [...], að því er varðaði brotaþolann A, sbr. það sem m.a. var rakið í kafla A hér að framan. Vitnið kvaðst í upphafi lögregluaðgerða í raun ekkert hafa þekkt til stúlkunnar eða forsögu hennar, enda hefði það verið í tilf allandi starfi umrædda nótt. Vitnið sagði að í almennum viðræðum við stúlkuna í lögreglubifreið ellegar á lögreglustöðinni hefði hún svarað því til aðspurð að hún hefði orðið fyrir heimilisofbeldi af hálfu móður eða stjúpmóður og ítrekað aðspurð hefði hún einnig skýrt frá því að faðir hennar, ákærði, hefði brotið gegn henni kynferðislega. Vitnið sagði að er þetta gerðist hefði stúlkan verið miður sín og þ. á m. verið grátandi. Vitnið kvaðst hafa fundið einhvern áfengisþef frá vitum A er þetta gerðist, en þa ð kvaðst skýrslu. Vegna þessa og í samráði við vakthafandi rannsóknarlögreglumann kvaðst það hafa tekið formlega stutta skýrslu af stúlkunni um síðara sak arefnið á lögreglustöðinni umrædda nótt. Vitnið S lögreglufulltrúi staðfesti fyrir dómi verk sín við rannsókn málsins, sbr. það sem rakið var hér að framan, einkum í kafla F, en það kvaðst aðallega hafa komið að þætti brotaþolans B á árinu [...], en enn fremur kvaðst það hafa haft samskipti við erlend lögregluyfirvöld. L. Önnur sérfræðigögn og vitnisburðir. 1. Samkvæmt framlögðum vottorðum sálfræðinga hafa brotaþolarnir A og B um nokkurra missera skeið, en með hléum, verið í meðferðarviðtölum í Barnahúsi vegna ætlaðra brota ákærða í máli þessu, en einnig vegna ofbeldisbrota eiginkonu hans, C, sbr. fyrrgreint dómsmál nr. S - þann 9. mars [...]. 2 Samkvæmt vottorði T, sálfræðings og sérfræðings í klínískri barnasálfræði, dags ettu 7. nóvember [...], sótti brotaþolinn A 12 viðtöl á tímabilinu frá 4. apríl til 7. nóvember [...], en tilefnið var beiðni barnaverndarnefndar um greiningu og meðferð og hvaða afleiðingar ætluð kynferðisbrot hefðu haft á stúlkuna. Fram kemur í vottorðin u að í upphafi meðferðarinnar hafi stúlkan verið hlédræg og átt í erfiðleikum með að tjá líðan sína, en jafnframt hafi hún verið afar döpur, kvíðin og stressuð. Að auki hafi hún verið með sektarkennd þar sem henni hafi fundist að hún hefði eyðilagt fyrir f jölskyldu sinni með því sinn þegar hún var við 6 ára aldurinn, en í síðasta skiptið við 10 ára aldurinn. Tekið er fram að A hefði ekki haft orð á því A á erfitt með að nefna ákveðinn fjölda skipta en það hafi gerst oft og með þeim hætti að faðir hafi ká fað á kynfærum hennar og sett typpið í leggöng hennar. Hann hefði bannað henni að segja frá þar sem hann gæti þá farið í fanglelsi. Í nefndu vottorði er sérstaklega vísað til fjögurra matslista, sem A hefði útfyllt. Einnig er þar vísað til sérfræðiviðtal a sem tengjast þeim. Í niðurstöðukafla vottorðsins er vikið að þessum sérfræðigögnum og segir m.a. um álitaefnið: Viðtölin hafa leitt í ljós mikinn vanda sem bæði hefur skapast af meintu kynferðisofbeldi og afleiðingum við að segja frá því. Í kjölfarið f lutti A út af heimilinu og síðan þá hefur hún verið að takast á við miklar breytingar á aðstæðum. Samkvæmt frásögnum A og lýsingum hennar af þróun einkenna, samtölum okkar og niðurstöðum greiningarlista benda einkenni hennar til áfallastreituröskunar. Ljós t er að meint kynferðisofbeldi hefur haft áhrif á hennar tilfinningaþroska, sjálfsmynd og traust og náin tengsl við aðra. Má rekja það m.a. til þess að hún komst ung í kynni við kynferðislegar athafnir sem hún hafði engar forsendur til að takast á við vegn a ungs aldurs og þroskaleysis, auk þess að vera búin að halda því 32 leyndu í mörg ár. Erfitt er að segja til um meðferðarþörf hennar þegar til lengri tíma er litið en algengt er að þolendur kynferðisofbeldis glími við afleiðingar fram á fullorðinsár einkum í tengslum við náin tengsl, að setja persónuleg mörk og síðar meðgöngu og fæðingu sem og í tengslum við möguleg áföll síðar á lífsleiðinni. Samkvæmt vottorði U sálfræðings, dagsettu 27. apríl 2018, sótti brotaþolinn A fjögur viðtöl til viðbótar hjá hinum fyrrnefnda sálfræðingi, T, en fór síðan í meðferð hjá Kvíðameðferðarmiðstöðinni og varð þá hlé á meðferð Barnahúss frá 11. maí til 6. nóvember [...]. Eftir það hóf A á ný að sækja viðtöl í Barnahúsi og þá hjá nefndum sálfræðingi, U, og hafði hún sótt níu viðtöl fram að útgáfudegi vottorðsins. Í vottorðinu er m.a. vísað til fjögurra matslista og sérfræðiviðtala, þar á meðal við fósturmóður stúlkunnar og þá í tengslum við áðurgreind álitaefni barnaverndarnefndar. Greint er frá því að í nóvember [...]hafi sjá lfsmatslistarnir gefið til kynna alvarlega áfallastreituröskun og geðlægð, en vísað er til þess að þá hafi A verið í yfirheyrslum hjá lögreglu og að hún hafi að auki verið með kvíða vegna yngri systkina sinna. Greint er frá því að jafnframt hafi stúlkan ve rið með miklar sjáfsásakanir um að hafa eyðilagt fjölskylduna með frásögn sinni. Tekið er fram að þessi einkenni hafi dvínað í desember greint ár og að stúlkan hafi þá náð áttum þrátt fyrir ásakanir ættingja eiginkonu ákærða og hafi einkennin verið orðin v æg í janúar [...]. eldklár ung kona sem býr yfir mikilli réttlætiskennd og er umhugað um fólkið sitt. Hún tjáir tilfinningar sínar greiðlega og er einlæg frá því að A upplifi öryggi hjá fósturmóður sinni og að hún hafi smám saman náð að setja sér persónuleg mörk. Tekið er fram að fyrrnefnd einkenni hafi verið mjög alvarleg í apríl [...] og er bent á að það ástand stúlkunnar megi rekja til þeirrar dómsmeðferðar sem þá hafi staðið fyrir dyr um. Í vottorðinu segir frá því að við gerð þess hafi A fullyrt að hin ætluðu kynferðisbrot ákærða hafi truflað hana verulega í daglegu lífi. Er í því sambandi vísað til þess að ávallt þegar hún hafi rætt málefnið hafi það tekið á hana og hún þá sýnt sállí kamleg einkenni, en áréttað er að hún hafi við upphaf meðferðarinnar í Barnahúsi greint stuttlega frá fyrsta brotinu sem hún hafði minningar um og þá einnig um viðbrögð ákærða á þeirri stundu. Í vottorðinu er greint frá því að A hafi fyrst verið kunnugt um hið eldra brot ákærða gagnvart elstu dóttur sinni við lok náms hennar í grunnskóla. Er staðhæft að það hafi verið henni verulegt áfall, en að hún hefði nokkru síðar áttað sig á alvarleika þeirrar háttsemi sem hún hafði sjálf orðið fyrir. Vísað er til þ ess að í meðferðarvinnu stúlkunnar í Barnahúsi hafi komið fram að hún hefði m.a. glímt við endurupplifanir af hinu ætlaða ofbeldi og hafi það lýst sér í ofur árvekni. Í niðurstöðukafla vottorðsins er vikið almennt að afleiðingum ætlaðra kynferðisbrota gag nvart brotaþolanum, en þar segir: Rannsóknir hafa sýnt að þeir þættir sem hafa mest forspárgildi varðandi alvarleika afleiðingar kynferðisbrota eru; tengsl geranda og þolanda, lengd tímabils sem kynferðisbrotin eiga sér stað og viðbrögð annarra (sérstakl ega þeirra sem standa barninu næst) við frásögn barnsins. Hvað mál A varðar eru náin tengsl milli hennar og meints geranda þar sem hann er faðir hennar. Meint kynferðisbrot stóðu yfir í mörg ár og viðbrögð fjölskyldunnar þegar hún sagði frá voru ekki góð og var hún meðal annars sökuð um að ljúga og vera að eyðileggja fjölskylduna. Þegar meintur gerandi kemur úr nærumhverfi barnsins eins og í tilfelli A geta afleiðingar oft orðið alvarlegri þar sem meiri sjálfsásakanir, skömm og sektarkennd koma gjarnan fra m síðar meir. Brot foreldris gegn barni sínu þýðir mikinn trúnaðarbrest í samskiptum og hefur í för með sér að viðhorf til samfélagsins og fjölskyldu raskast. Þegar um svo náin tengsl er að ræða getur meðferð tekið mun lengri tíma en almennt er gert ráð fy rir. Eins ber að geta að afleiðingar kynferðisbrota eru oft langvarandi og algengt að fólk glími við afleiðnigar slíkra brota á mismunandi skeiðum lífsins, t.d. í tengslum við kynlíf, meðgöngu og fæðingar og í tengslum við áföll síðar á lífsleiðinni. A hef ur verið samkvæm sjálfri sér í meðferðarviðtölum og tjáð sig greiðlega um ætluð brot og líðan sína því tengdu. Margt af því sem fram hefur komið samrýmist því sem alþekkt er (hjá) ungum þolendum kynferðisofbeldis. 33 Til þess er að líta að samkvæmt málsgög num ritaði fyrrnefndur sálfræðingur Barnahúss, T, vottorð um brotaþolann A að beiðni réttargæslumanns hennar, en þá vegna fyrrgreindra ofbeldisbrota stjúpmóður hennar, C, sbr. fyrrgreindan dóm, sem kveðinn var upp þann 9. mars [...]. Í vottorði þessu, sem dagsett er 6. febrúar [...], er ítrekað að A hafi sótt fjölda viðtala allt frá aprílmánuði [...]og er tekið fram að meðferðinni sé enn ekki lokið. Greint er frá því að A hafi á nefndu tímabili uppfyllt greiningarskilmerki um áfallastreituröskun og þó svo a ð dregið hafi úr þeim einkennum séu þau enn alvarleg. Í niðurstöðukafla vottorðsins segir enn fremur: Það er ekki vafi í huga undirritaðrar að A glímir við alvarlegar afleiðingar af því ofbeldi sem hún varð fyrir af hendi C. Líðan hennar, hugsanir og heg ðun hefur sýnt það sem og staðfesting annarra sem hana annast og umangast í dag. Greiningarlistar, viðtöl okkar við A og úrvinnsla málsins staðfesta þetta. Þá sýna rannsóknir og sú vitneskja sem við höfum í dag að börn hljóta oft mikinn skaða af heimilisof beldi sem hefur staðið lengi yfir og barnið er í sífelldum ótta eins og í tilfelli A. A hefur sótt 25 meðferðarviðtöl í Barnahúsi en meðalfjöldi meðferðarskipta er 12 15 skipti, sem gefur til kynna hversu umfangsmikill vandi A er. Þegar til lengri tíma er litið er algengt að börn og unglingar sem upplifað hafa ofbeldi glími við afleiðingar fram á fullorðinsár einkum í tengslum við samskipti, náin tengsl, sjálfsmynd og mögulega áföll síðar á lífsleiðinni. Vitnið T sálfræðingur staðfesti efni nefndra v ottorða fyrir dómi. Vitnið vísaði til þess að í upphafi meðferðarinnar, vorið [...], hefði það skynjað að gríðarlegar breytingar hefðu orðið á aðstæðum A og bar að hún hefði í raun verið í áfalli. Af þessum sökum hefði meðferð Barnahúss í fyrstu aðeins fal ist í stuðningi og hvatningu. Vitnið áréttaði að A hefði verið mjög þjökuð af sektarkennd og að hún hefði átt mjög erfitt með að segja frá atvikum máls. Vitnið sagði að A hefði jafnframt haft áhyggjur af yngri systkinum sínum, ekki síst B, og þá hvort þau hefðu einnig orðið fyrir kynferðislegu ofbeldi. Bar vitnið að hún hefði í raun lýst undrun yfir því að B hefði ekki líka greint frá brotum ákærða í aprílmánuði [...]. Vitni kvaðst á hinn bóginn hafa skynjað það að mjög lítið samband hafi verið á þessum tím a á milli þeirra systra og kvaðst því ætla að A hefði ekki haft eiginlega vitneskju um eða haft áhrif á frásögn systur sinnar á síðari stigum. Því hafi ekki verið um samantekin ráð þeirra að ræða og þá t.d. við að koma málinu af stað. Vitnið kvaðst hafa hu gleitt þetta atriði en ályktað að virtum meðferðargögnum að svo hafi alls ekki getað verið. Vísaði vitnið m.a. til þess að A hefði engan ávinning haft af því að segja sögu sína í upphafi, um ætluð brot föður síns. Þvert á móti hefði hún misst allt við það og í raun orðið munaðarlaus. Vitnið kvaðst heldur aldrei hafa fengið það á tilfinninguna að A hefði verið að sækjast eftir athygli af nokkru tagi og vísaði til þess að hún hefði verið niðurbrotin. Vitnið kvaðst hafa haft vitneskju um að A hefði á einhverju m tímapunkti, og þá áður en hún skýrði fyrst frá ætluðum brotum ákærða, verið í samskiptum við elstu systur sína, H, og þá í tenglsum við það að hin síðarnefnda hafði þá tjáð sig um málefni sín og brot ákærða gegn henni í fjölmiðlum. Vitnið greindi frá þv í að A hefði tjáð sig um brot ákærða í frjálsri frásögn, en vísaði til þess að hún væri hlédræg að eðlisfari. Vitnið sagði að A hefði einnig greint frá brotunum með því að fylla út greiningarlista, og þá um hvaða afleiðingar þau hefðu haft á hana. Vitnið vísaði til þess að tímaskyn barna á aldrinum 5 - 7 ára væri ekki fullmótað. Þá staðhæfði vitnið, aðspurt, að mjög algengt væri að börn segðu ekki frá kynferðisbrotum fyrr en við 16 ára aldurinn, en þar kæmi m.a. til vaxandi skilningur á málefninu. Í því viðf angi vísaði vitnið til þess að allar aðstæður A hefðu verið mjög viðkvæmar og þá vegna búferlaflutninga og erfiðra tengsla hennar við stjúpmóður sína. Þannig hefði ákærði eftir atvikum verið eini aðilinn sem hún hefði getað treyst. Nánar aðspurt sagði vit nið að alþekkt væri að tilteknar breytingar yrðu á viðhorfi barna við hækkandi aldur og þá kæmi líka fram tiltekin hegðun sem tengst gæti tilteknu áfalli eða lífsreynslu, sem hefð reynst þeim erfið. Vintið kvaðst ekki hafa rætt þennan þátt sérstaklega við A, en staðhæfði að þegar aðstæður hennar hefðu breyst til batnaðar hefði hin erfiða hegðun, sem hún hafði sýnt á tímabili, horfið, þ.e. eftir að henni hafði verið komið fyrir í öruggu skjóli. 34 Vitnið sagði að tilfelli A hefði verið nokkuð sérstakt þar sem hún hefði bætt við frásögn sína eftir því sem frá leið, en áréttaði að þegar það gerðist hefði hún verið komin í hið örugga skjól á fósturheimili sínu og þannig verið fjarri þeim erfiðleikum og aðstæðum sem hún hefði áður búið við hjá fjölskyldu sinni ]. Vitnið staðhæfði enn fremur að áfallaminningar hefðu það eðli að koma helst upp á yfirborðið þegar brotaþolar færu að skilja betur hvað hefði gengið á í lífi þeirra og þegar þeir gætu sett hlutina í samhengi og þá t.d. við fræðslu og jafnframt þegar far ið væri í meðferðarvinnu um afleiðingar alvarlegra brota. Vitnið kvaðst hafa litið svo á að meðferðaraðilar hefðu verið í eðlilegum tengslum við fósturmóður stúlkunnar, vitnið I, en það kvaðst jafnframt hafa litið það jákvæðum augum að vitnið hefði eftir atvikum skráð jafnóðum niður minningarbrot A þegar þau komu fram og bar að það hefði í raun hjálpað stúlkunni. Vitnið bar að þetta atriði hefði einnig skapað traust þeirra í millum, sem A hefði haft þörf fyrir. Vitnið áréttaði að málefni A hefðu í raun ko mið upp á svipuðum tíma, þ.e. ætluð ofbeldisbrot stjúpmóður hennar og ætluð kynferðisbrot ákærða, og staðhæfði að tekið hefði verið tillit til þessa í meðferðarstarfi stúlkunnar af hálfu starfsmanna Barnahúss. Vitnið U sálfræðingur kvaðst hafa tekið við meðferð stúlkunnar A í nóvember [...] og staðfesti efni áðurrakinna vottorða. Vitnið bar að í upphafi hefði A, líkt og systir hennar B, sýnt álagseinkenni, og þá vegna rannsóknaraðgerða lögreglu. Vitnið bar að þrátt fyrir þetta hefði stúlkan verið sátt við sjálfa sig. Vitnið áréttaði að fyrrnefndir greiningarlistar hefðu staðfest að A var yfir klínískum mörkum áfallastreitu og bar að þar hefði ráðið mestu hin ætluðu kynferðisbrot ákærða og þá frekar en heimilisofbeldisbrot stjúpmóður hennar eða önnur áföll sem hún hefði orðið fyrir á lífsleiðinni. Vitnið sagði að þetta hefði verið í samræmi við þau meðferðarviðtöl sem það hefði átt við stúlkuna. Vitnið bar að A hefði átt í miklum erfiðleikum með að segja frá brotum ákærða. Vísaði vitnið til þess að mjög sk ýrt hefði komið fram hjá stúlkunni að hún hefði verið mjög reið ákærða og að háttsemi hans hefði valdið henni miklum vonbrigðum þar sem hann hefði með athæfinu brugðist trausti hennar. Vitnið lét það álit í ljós að sú áfallastreituröskun stúlkunnar sem fra m hefði komið við sérfræðimeðferð hennar hefði verið skýr merki um að hin ætluðu kynferðisbrot ákærða gegn stúlkunni hefðu í raun gerst. Vitnið bar að mjög þekkt væri að börn segðu seint frá brotum sem beindust gegn þeim og að jafnframt væri það ólíklegra að slík frásögn kæmi fram eftir því sem gerandinn væri þeim nátengdari. Að þessu leyti vísaði vitnið til erfiðra aðstæðna A og að hún hefði haft lítið bakland. Vitnið taldi líklegt að um síðir og með aukinni fræðslu og þroska, en einnig vitneskju A um hið eldra brot ákærða gagnvart elstu hálfsystur hennar, hefði hún smám saman treyst sér til að stíga fram og skýra frá eigin reynslu. Vitnið kvaðst í meðferðarvinnunni með A, líkt og með systur hennar B, hafa átt mjög gott en þó takmarkað símasamband við fós turmóður þeirra, vitnið I, og þá einkum að því er varðaði atriði sem tengdust líðan þeirra hverju sinni. Vitnið sagði að brotaþolarnir, A og B, hefðu báðar í viðtölum ætíð verið samkvæmar sjálfum sér. Enn fremur kvaðst vitnið hafa metið það svo að þær hef ðu báðar verið mjög trúverðugar og einlægar þegar Ég sé ekki nein merki um það að þær séu svona að rotta sig saman um atburðarrásir og svo framvegis og þegar B gefur skýrslu um meint kynfer ðisbrot að þá hafði hún ekki rætt atburðarrás brotanna við A heldur bara, já það gerðist. 3. Samkvæmt tveimur vottorðum U sálfræðings, [...], hefur brotaþolinn B sótt fjölmörg viðtöl og meðferð hjá Barnahúsi frá 4. apríl [...] og allt til vors [...]. Í v ottorðum þessum er m.a. vísað til þess að í upphafi meðferðarinnar hafi sjálfsmatskvarðar og viðtöl gefið til kynna að B hefði lágt sjálfsmat, ásamt einkennum þunglyndis, sem þó hafi verið undir klínískum mörkum. Í vottorðunum segir frá því, að auk þessa h afi B uppfyllt greiningarskilmerki fyrir áfallastreituröskun. Í vottorðinu [...] er vísað til þess að í fyrstu meðferðarviðtölunum hefði B ekki verið búin að greina frá hinum ætluðu kynferðisbrotum ákærða og því hafi þau tekið mið af öðrum atvikum í fyrst u. Tekið er fram að í viðtölum við stúlkuna haustið [...] hefði fyrst komið fram að hún hafði orðið fyrir ætluðum kynferðisbrotum af hálfu föður síns, ákærða, og því hefði verið tekið mið af því eftirleiðis í 35 meðferðarstarfinu. Vísað er til þess að B hefði fyrst verið reiðubúin í svokallaða áfallvinnu í marsmánuði [...], en þá hefði hún m.a. rifjað upp hin fyrstu brot ákærða, þegar hún var á aldrinum 5 til 6 ára. Greint er frá því að þessu síðastnefnda starfi með stúlkunni hafi fylgt afar sterkar tilfinning ar, þ. á m. sorg. Í niðurstöðukafla vottorðsins er ofangreindu ástandi B og afleiðingum ætlaðra brota nánar lýst, en þar segir m.a.: átti sér stað á mjö g viðkvæmu tímabili í lífi hennar. Að takast á við afleiðingar ofbeldis getur reynst sumum börnum mjög þungbært og hafa miklar breytingar orðið á lífi hennar frá því B var tekin af heimili ákærða og stjúpmóður og má greina töluverðar breytingar á hennar lí ðan til hins betra í kjölfar þess. Eins ber að geta að afleiðingar kynferðisbrota eru oft langvarandi og algengt er að fólk glími við afleiðingar slíkra brota á mismunandi skeiðum lífsins, t.d. í tengslum við kynlíf, meðgöngu og fæðingar og í tengslum við áföll síðar á lífsleiðinni. Erfitt er að segja til um það með nokkurri vissu hve langvarandi erfiðleikar stúlkunnar komi til með að vera eða hver meðferðarþörf hennar verður til lengri tíma litið. Þó hafa rannsóknir sýnt að brýnt er fyrir þolendur kynferð isbrota að sækja meðferð til lengri eða skemmri tíma til að draga úr þeim skaða sem slík reynsla hefur í för með sér. B sækir enn viðtöl til undirritaðrar og mun gera um óákveðinn Nefndur sálfræðingur, U, staðfesti efni ofangreindra vottorða fyrir dómi. Aðspurð um hina breyttu frásögn B vísaði vitnið til þess að þegar hún hefði gefið fyrstu skýrslu sína fyrir dómi í Barnahúsi, þann 5. apríl [...], og var tekin í framhaldi af því í sálfræðimeðferð, hefði hún enn búið á heimili föður síns, ákærða, og stjúpmóður sinnar, sem hún hefði ásakað um heimilisofbeldi. Jafnframt hefði stúlkan að eigin sögn orðið vitni að þeim miður góðu viðbrögðum sem fram hefðu komið eftir að systir hennar, A, hafði greint frá ætluðum brotum föður þeirra. Var það ætlan vitnisin s að af þessum sökum hefði B verið undir gríðarlega miklu álagi. Við þetta ástand hefði bæst að á þessum tíma hefði ekki verið náið samband á milli hennar og A, auk þess sem erfiðleikar hefðu verið í öllum samskiptum fjölskyldunnar, þ. á m. vegna lýstra má lefna stjúpmóður þeirra. Vitnið benti enn fremur á að í meðferðarstarfi þeirra systra í Barnahúsi hefði komið í ljós að þær eru mjög ólíkar að persónugerð. Vitnið sagði að stúlkan B væri í raun mjög lokaður og eirðarlaus einstaklingur og bar að hún hefði á tt í erfiðleikum með að mynda traust og að tjá sig, en að það hefði heldur farið batnandi þegar á leið meðferðina. Að þessu leyti áréttaði vitnið efni vottorðanna. Vitnið skýrði frá því að vorið [...], og þá í tenglsum við fyrrgreinda áfallvinnu B, hefði komið í ljós að af þeim áföllum, sem hún hafði orðið fyrir í lífinu, hefðu hin ætluð kynferðisbrot ákærða helst haft áhrif á líðan hennar. Vitnið áréttaði að vegna þessa hefði þurft að gera hlé á meðferðinni og þá að ósk stúlkunnar. Staðhæfði vitnið að það hefðu verið skýr merki um forðun og áfallastreituröskun og þá sem afleiðing af hinum ætluðu brotum ákærða. Vitnið sagði að líkt hefði verið komið á með A að þessu leyti, en bar að nefnd einkenni hefðu eftir atvikum verið alvarlegri hjá B. Þar um vísaði vi tnið m.a. til minniserfiðleika hennar. Að því er varðaði önnur einkenni hjá B, svo sem þunglyndi og afar lágt sjálfsmat, kvaðst vitnið ætla að þau mætti vafalaust að einhverju leyti rekja til þess heimilisofbeldis sem hún hefði búið við af hálfu stjúpmóður sinnar. Áðurnefnt vitni, T, kvaðst hafa rætt í fjögur skipti við stúlkuna B vorið [...]. Vitnið bar að stúlkan væri ólík eldri systur sinni, A, og bar að hún hefði í raun gefið lítið færi á sér. Vitnið treysti sér ekki til að segja til um af hverju stúl kan hefði ekki skýrt frá hinum ætluðu brotum ákærða í upphafi meðferðarinnar í Barnahúsi, en taldi hugsanlegt að hún hefði með tímanum öðlast frekari kjark, en það kvaðst ekki hafa rætt það málefni við stúlkuna. Vitnið sagði að í þessum fyrstu viðtölum hef ði B haft á orði að málefni fjölskyldu hennar hefðu í raun farið batnandi og þá vegna íhlutunar félagsmálayfirvalda í heimabyggð. 4. Eins og fyrr hefur komið fram gerði vitnið P sálfræðingur sálfræðimat um ákærða að beiðni er frá því í apríl [...], en í aðfaraorðum skýrslunnar kemur fram að matið hafi verið gert með samþykki ákærða. Nefnd sálfræðiskýrsla er dagsett, 14. ágúst [...]en í upphafsorðum segir að helsti grundvöllur hennar hafi verið 25 viðtöl, sem sálfræðingurin n átti við ákærða á tímabilinu frá því í apríl [...] til ágúst 36 [...]. Í skýrslunni er fjallað um tilurð hennar, og er þar um vísað til verkbeiðninnar, þ.e. hin ætluðu brot ákærða gegn dóttur hans, brotaþolanum A, en jafnframt er sagt frá því að þá hefðu le gið fyrir upplýsingar um að hann hefði um tuttugu árum fyrr verið dæmdur fyrir kynferðisbrot gegn elstu dóttur sinni. Í lokaorðum skýrslunar er jafnframt greint frá því að síðsumars [...] hefðu komið fram upplýsingar um að yngri dóttir ákærða, brotaþolinn B, hefði lýst sams konar brotum af hans hálfu. Í sálfræðiskýrslunni er að nokkru rakin lífssaga ákærða, en einnig er vikið að því sem gengið hafði á í lífi fjölskyldu hans hin síðustu misserin og þá í tengslum við aðgerðir lögreglu svo og víðtækar aðgerði r félagsmálayfirvalda, ekki síst í heimabyggð, en síðan segir: Í upphafsviðtölum átti X mjög erfitt með að ræða um það kynferðisofbeldi sem honum var gefið að sök að hafa beitt A. Hann hvorki játaði né neitaði að hafa framið þann verknað sem lögreglurannsóknin beindist að. Innihald fyrstu viðtala fór í það að mynda tengsl við X til þess að geta rætt frekar þau mál sem starfsmenn sveitarfélagsins höfðu áhyggjur og afskipti af. Í þeim viðtölum lagði X ríka áherslu á það að hann vildi vera gott f oreldri og búa vel að börnum sínum. Allt umtal um börn hans gefa til kynna að honum er annt um velferð þeirra, en innsæi hans í tilfinningar og líðan þeirra virtist á köflum takmörkuð. Hann er talvert einsleitur í samskiptum við börn sín hefur lítil utanað komandi samskipti eða stuðning og ýtir takmarkað undir sjálfstæði þeirra. X vonast til að börn hans geti leitað til hans með hvað sem er en líklegast eru takmörkuð trúnaðarsamtöl þeirra á milli. Eftir því sem X er lengur í viðtölum hefur verið hægt að ræða með opnari hætti hvað óviðeigandi hegðun hann hefur sýnt af sér og hvernig uppeldisaðferðum hefur verið beitt á heimilinu. Í skýrslunni er það tíundað að lögð hafi verið fyrir ákærða nánar tilgreind sálfræðipróf og matstæki og er þeim lýst. Þá er í mati nu svarað tilgreindum spurningum um ákærða og þá um: - hvort hann sé líklegur til að beita eitthvert barna sinna kynferðislegu ofbeldi, - hvort hann sé líklegur til að beita eitthvert barna sinna andlegu eða líkamlegu ofbeldi, - hvort eftirlit barnav erndar hafi áhrif á líkur á frekari ofbeldi og - hvort ákærði sé fær um að koma börnum sínum til bjargar/verndar komi til þess t.d. að aðrir beiti börn hans misrétti eða ofbeldi. Um nefnd álitaefni segir í niðurstöðukafla skýrslunnar: Áhættuþættir X hafa beinst fyrst og fremst að því að hann virðist hafa talsverðar hugsanaskekkjur þegar kemur að því af hverju hann hafi sýnt af sér óviðeigandi kynhegðun gegn börnum þó að hann gangist ekki við að hafa kynferðislegar langanir til barna. Um er að ræða samspil margra samverkandi þátta en meðferðarinngrip hafa fyrst og fremst beinst að þáttum er varða öryggi, ábyrgð, tilfinningastjórn, innsæi, að sjá lausnir á vandamálum sem upp koma eða aðstæðum, samskipti og samvinna við aðra aðila sem að málum hans kom a. X hefur tekið miklum framförum og getur nú séð í ríkari mæli hvernig samverkandi persónulegir þættir í hans fari hafa haft áhrif á hann og undir vissum kringumstæðum leitt til þess að hann hefur sýnt af sér óviðeigandi kynhegðun. Hann er nú betur undir það búinn að skilja hvað getur mögulega gerst ef hann grípur ekki inn í aðstæður, hvað hann getur gert ef aðstæður hans breytast og hvernig hann biður um aðstoð. Samvinna við X hefur gengið vel og hann hefur leitast eftir að fá viðtöl. Erfitt er að fullyr ða hvort og þá hversu líklegur X er að beita eitthvert barna sinna kynferðislegu ofbeldi en niðurstöður Static 2002 gefa vísbendingar um líkur. Hann hefur orðið uppvís að því að beita dætur kynferðislegu ofbeldi en virðist þó fyrst og fremst laðast að full orðnum. Það kynferðislegt ofbeldi sem hann hefur sýnt gegn börnum virðist hafa komið til þegar honum hefur ekki fundist hann geta mætt þörfum sínum um nánd með öðrum hætti. Undanfarin ár eru engar vísbendingar um að hann hafi sýnt af sér óviðeigandi kynheg ðun í garð barna, hann hefur gengist við að minnsta kosti hluta þeirra hegðunar sem honum er gefið að sök að hafa sýnt í garð A, barnsmóðir hans sem og eldri dætur eru meðvituð um hvað hann hefur gert, barnavernd hefur virkt eftirlit með heimilinu, hann h efur tekið meðferð, er í virkri samvinnu og hefur ytri aðhald/stuðning og telur hann heilt yfir vera í minni áhættu um frekari brot en oft áður. Hinsvegar skal af fyrri reynslu taka með í reikninginn að áhættan getur tekið breytingum ef aðstæður 37 hans breyt ast. X á ekki að vera eini forsjársaðili barna sinna. Þá er meðferð hans ekki lokið og er það mat undirritaðrar að hann þurfi eftirlit og stuðning til framtíðar. X hefur ekki verið uppvís að því að beita börn sín líkamlegu ofbeldi svo undirrituð best viti . Þá er andlegt ofbeldi ekki heldur sýnilegt. X virðist ekki og mælist ekki yfirgangssamur né stýrandi í uppeldishlutverki sínu en hann skortir færni í að vega og meta þarfir og tilfinningalegt innsæi hvað varðar börn hans. Því er mikilvægt að hann fái áfr amhaldandi leiðsögn í að sinna þörfum þeirra. Eins og áður sagði telur undirrituð það mikilvægt að X og fjölskyldan fái reglubundinn og áframhaldandi stuðning/eftirlit að hálfu barnaverndar. Að sumu leyti hefur reynst erfitt að meta aðstæður fjölskyldunna Undirrituð telur takmarkaðar líkur á því að hann beiti börn sín líkamlegu ofbeldi en vegna fyrri reynslu væri það gáleysislegt að líta framhjá þeim möguleika að líkur á kynferðislegu ofbeldi eru til staðar og geta aukist þá líklegast samhliða breytingum á heimilisaðstæðum. Í lokorðum skýrslunnar er nánar vikið að þeim ofbeldibrotum sem eiginkona ákærða og stjúpmóðir brotaþola, C, hafði verið sakfelld fyrir í fyrrgreind um dómi frá [...]. Vísað er til þess að ákærði hefði ekki beitt sér stúlkunum A og B til varnar þegar þær aðstæður voru uppi. Er það niðurstaða sálfræðingsins í ljósi allrar þessarar forsögu að yfirvöld beri að hafa virkt eftirlit með heimili ákærða og eig inkonu hans og samhliða því að veita öllu heimilisfólki þeirra nauðsynlegan stuðning. P sálfræðingur staðfesti efnisatriði skýrslunnar fyrir dómi og útskýrði einstök atriði nánar. Vitnið áréttaði m.a. að í upphafi hefði verkbeiðnin varðað tilteknar grunse mdir um að ákærði hefði beitt brotaþolann A kynferðislegu ofbeldi og að grípa þyrfti til stuðnings og meðferðar af þeim sökum eftir því sem aðstæður leyfðu, en þá einkum að því er varðaði óviðeigandi kynhegðun og öryggi í samskiptum. Vitnið bar að ákærði h efði í fyrstu viðtölum þeirra vísað til minnisleysis um nefnd atriði og því hefði ekki verið farið nánar út í þá sálma enda hefði yfirstandandi lögreglurannsókn verið í gangi um ætluð brot hans. Vitnið staðhæfði að fyrrgreind matstæki og forspársgildi pró fa hefði gefið til kynna að ákærði væri í miðlungs - eða nærri lágum miðlungsgildum að því er varðaði áhættu á því að brjóta af sér kynferðilega á nýjan leik, en að því leyti hefði m.a. verið tekið mið af þeim dómi, sem hann hafði hlotið á árinu [...], en a ð ekki hafi verið hægt með réttu að taka tillit til þeirra ásakana sem fyrir hafi legið í þessu máli. Vitnið kvaðst síðast hafa hitt ákærða í nóvember [...] og þá fyrst heyrt frá ákærða um fyrrnefndar ásakanir yngri dóttur hans, B. Vitnið bar að ákærði he fði alfarið neitað þeim ásökunum, en sagði að hann hefði að því leytinu til ekki verið eins afgerandi varðandi A. Vísað vitnið þar um til þess að í síðustu viðtölunum hefði ákærði ekki orðað minnisglöp varðandi hennar tilvik, en þess í stað gengist við því að án þess að það atriði hefði verið rætt frekar. Vitnið skýrði frá því að það hefði ekki greint ákærða með neinn virkan geðsjúkdóm og sagði enn frem ur að hann hefði ekki náð greiningarviðmiðum fyrir því að vera haldinn barnagirnd. Í því sambandi benti vitnið á að aðeins lítill hluti gerenda sem brjóti gegn börnum nái yfirleitt slíkum viðmiðunum og þannig geti aðrar ástæður legið að baki því að einstak lingur sýni af sér óviðeigandi kynhegðun gagnvart barni. Að þessu leyti áréttaði vitnið lokaorðin í skýrslunni um nauðsyn þess að veita ákærða og heimilisfólki hans stuðning og þá sökum þess að við tilteknar aðstæður gætu líkur aukist á óviðeigandi hegðun og þá af hálfu ákærða, en einnig af hálfu eiginkonu hans, þó svo að ekkert í meðferðarvinnunni hefði gefið tilefni til að álykta að svo hefði verið við gerð skýrslunnar. M. Niðurstaða. 1. Í máli þessu er ákærða samkvæmt I. kafla ákæru gefið að sök kynferð isbrot gegn dóttur sinni A á var á aldrinum 5 eða 6 ára til 10 - 11 ára. Einnig er byggt á því að ákærði hafi brotið gegn stúlkunni með líkum hætt 38 henni í [...], þá 15 ára. Þessu til viðbótar er ákærða gefið að sök að hafa í tvígang brotið gegn nálgunarbanni haustið [...] og þá gagnvart stúlkunni, sb r. II. kafla ákærunnar. Verknaðarlýsingin í 1. tölulið I. kafla ákæru er að áliti dómsins harla ónákvæm um tímasetningu, en einnig um ætlaðan brotavettvang. Við meðferð málsins fyrir dómi var úr þessu bætt og þá í ljósi þess sem fram kom við skýrslutökur f yrir dómi, og er ekki í ágreiningur um þetta atriði. Samkvæmt III. kafla ákærunnar er ákærða gefið að sök kynferðisbrot gegn dóttur sinni B í alls fjögur skipti þegar hún var á aldrinum 7 - 2 Af hálfu ákæruvalds eru sakaratriði ákærunnar einkum reist á frásögn brotaþolanna og systranna A og B um að faðir þeirra, ákærði, hafi gerst sekur um þá refsiverðu háttsemi sem lýst er í nefndum ákæruköflum. Að auki er af hálfu ákæruvalds byggt á sérfræðivottorðum, sem aflað var af lögreglu við rannsókn málsins, en einnig á öðrum gögnum sem aflað var undir rekstri málsins fyrir dómi svo og á vætti vitna. Fyrir dómi hefur ákærði alfarið neitað öllum þeim sakaratriðum, sem á hann eru bornar samkvæmt I. og III. kafla ákæru. Ákærði hefur aftur á móti játað sakarefni II. kaflans. Af hálfu skipaðs verjanda ákærða var í greinargerð, en einnig við flutning, um sýknukröfu einkum vísað til sönnunarskorts, sem ákæruvaldið yrði að bera hallann af, samkvæmt gr unnreglum opinbers réttarfars, sbr. ákvæði XVI. kafla laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála. Er m.a. á það bent að ákærði hafi staðfastlega neitað sök og verið sjálfum sér samkvæmur í framburði sínum. Frásögn brotaþolanna A og B hafi aftur á móti enga eða t akmarkaða stoð í framburði annarra vitna eða af gögnum, en að auki hafi þær við margítrekaðar yfirheyrslur hjá lögreglu svarað leiðandi spurningum rannsakara um hina ætluðu háttsemi. Að því leyti er einkum byggt á því að ekki hafi verið gætt hlutlægnisskyl du við rannsókn málsins. 3. Ákærði, brotaþolarnir A og B og eiginkona ákærða, C, hafa við meðferð málsins m.a. greint frá ágreiningslaust, eins og áður sa eiginkonu sinni og tveimur dætrum þeirra, A og B. Er búsetu ákærða og fjölskyldu hans að þessu leyti lýst í kafla B hér að framan, en eins og þar kemur fram lauk nefndum hjúska p [...] . Samkvæmt skýrslum ákærða við meðferð málsins hafði hann fyrst eftir hjúskaparslitin, þ.e. fyrri hluta ársins [...] A og B. Frásögn ákærða um að hann hafi þá um vorið fengið fulla forsjá dætranna hefur ekki verið vefengd íbúð vinar síns. Þrátt fyrir ungan aldur stúlkunnar A á nefndu tímaskeiði var nok kur samhljómur með frásögn hennar og ákærða að þessu leyti. Samkvæmt framburði ákærða og vitnisins C tókust kynni með þeim um miðjan maí [...] . Verður ráðið af framburði þeirra að þau hafi fljótlega tekið upp sambúð, en í fyrstu haldið til ásamt nefndum d ætrum ákærða hjá móðurfjölskyldu C, en eftir að hafa gift sig þá um sumarið hafi þau hins vegar hafið Samkvæmt gögnum og því sem fram kom fyrir dómi fluttist ákærði með fjölskyldu sinni, þ.m.t. [...] ,. Á ár inu [...] fluttist ákærði og C ásamt börnunum, sem þá voru orðin [...] , aftur [...] 39 4. Niðurst aða í ákærukafla I., tölulið 1. káfað á dóttur sinni A, þar á meðal á kynfærum hennar, og að hafa haft við hana samræði í leggöng, þegar hún var á aldrinum 5 eða 6 ára til 10 eða 11 ára gömul, í allt að 10 skipti, eins og nánar er lýst í ákæru. A hefur fyrir dómi skýrt frá því að hin ætluðu brot ákærða hafi hafist eftir að slitnaði upp úr fyrrnefndum hjúskap foreldra hennar, en að því leyti vefengdi hún ekki að þ að hefði gerst í lok ársins [...], líkt og ákærði hefur borið. Af þeim sökum hefðu fyrstu brot ákærða gegn henni gerst fyrri hluta ársins [...] og hún því verið á áttunda aldursári. Að þessu leyti var um breytingu að ræða miðað við frásögn A við ítrekaðar yfirheyrslur hennar hjá lögreglu. Við flutning málsins var tillit tekið til þessa, sbr. að því leyti ákvæði 1. mgr. 181. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála. Fyrir dómi hefur A borið að brot ákærða hafi falist í ítrekuðu káfi hans á kynfærum hennar, auk þess sem hann hefði sett lim sinn í leggöngin. Að þessu leyti staðfesti A frásögn sína hjá lögreglu eftir að einstök atriði úr skýrslum hennar höfðu verið borin undir hana og þ. á m. að ákærði hefði brotið gegn henni með þessum hætti í 5 - 10 skipti. Í þ essu viðfangi vísaði A m.a. til fyrrnefndra aðstæðna, þ.e. að ákærði hefði á tímabili búið einn og að hún hefði þá ásamt B, systur sinni, komið til hans í umgengni. Fyrir dómi vísaði A til þess að minningar hennar um nefnd brot ákærða, þar á meðal um að ha nn hefði sett lim sinn inn í leggöng hennar, tengdust helst tilviki þegar hún hefði verið hjá ákærða í rúmi, en að þau hefðu þá verið Af frásögn A verður ráðið að ákærði hafi auk þessa brotið gegn henni með því að káfa á kynfærum hennar á nóttinni og þá samhliða því sem hann hefði haft samfarir við konur og þar á meðal stjúpmóður hennar, C, eftir að hún var komin til sögunnar. Ákærði hefur við alla meðferð málsin s alfarið neitað ásökunum A, dóttur sinnar. Að því er varðar skýringar á hinum alvarlegu ásökunum stúlkunnar hefur ákærði helst nefnt að hún hafi breyst í allri lund og hegðan eftir að hún hóf nám í framhaldsskóla og að hann hefði af þeim sökum þurft að gr ípa til harðari agaúrræða en áður og þá til þess að reyna að koma böndum á óheilbrigt líferni hennar. Að auki nefndi ákærði í þessu samhengi fyrrnefnt harðræði eiginkonu hans gagnvart stúlkunni. Í staðfestum skýrslum hjá lögreglu lét ákærði einnig að því l iggja að óvildarmenn á meðal náinna ættingja hans hefðu eftir atvikum haft áhrif á stúlkuna að þessu leyti. Við meðferð málsins hafa vitni, þ. á m. eiginkona ákærða, C, og brotaþolinn B ekkert getað borið um hin ætluðu kynferðisbrot ákærða gegn A. Báru v itnin að þau hefðu þannig hvorki séð slíka háttsemi af hálfu ákærða né heyrt orð A þar um, og þá ekki fyrr en eftir að hún hafði tjáði sig um málefnið hjá lögreglu aðfaranótt 2. apríl [...], en þá aðeins með óljósum hætti. Þannig bar B að hún hefði aðeins heyrt ávæning af þeirri ætluðu háttsemi ákærða sem lýst er í 2. tölulið I. kafla ákæurunnar. Aftur á móti staðhæfði stjúpmóðirin C fyrir dómi, líkt og hún hafði áður gert hjá lögreglu, að A færi með staðlausa stafi að þessu leyti, en jafnframt bar hún að a nnarlegar hvatir A hefðu legið þar að baki. Um sakaratriði þessa ákæruliðar er samkvæmt framansögðu í raun ekki við önnur gögn að styðjast en framburð A svo og gögn og vætti þeirra sérfræðinga Barnahúss, sem komu að málum hennar mörgum árum eftir að hin æ tluðu atvik gerðust, og þá eftir að A hafði fyrst með takmörkuðum hætti svarað spurningum við lögregluyfirheyrslur á vordögum [...] . Liggur fyrir að er það gerðist hafði A einnig í fyrsta skiptið vikið að hinum alvarlegu kynferðisbrotum ákærða með því að s enda vinkonu sinni rafpóst þar um. Er þetta gerðist var A 16 á ra. Að álit dómsins eru ofangreind gögn og síðari skýrslur A hjá lögreglu framburði hennar fyrir dómi í aðalatriðum til styrktar, en eins og fyrr sagði vísaði hún til þeirra um nánari atvik mál s, vegna minnisleysis og vanlíðunar fyrir dómi. Frásögn A er að áliti dómsins trúverðug sem slík, þótt tímasetning og atburðarás gætu hafa skolast til, en það er skiljanlegt með hliðsjón af því að um mörg tilvik er að ræða, sem ná yfir alllangt tímabil sam kvæmt ákæru og hún var ung að árum þegar þessir ætluðu atburðir gerðust. Að mati dómsins verður við sakarmat ekki horft fram hjá því að brotaþolinn A var margítrekað yfirheyrð við rannsókn málsins hjá lögreglu og að spurningar rannsakara voru á köflum har la leiðandi, en sérstaklega þó í upphafi rannsóknarinnar. 40 Frásögn A um hin alvarlegu brot ákærða samkvæmt þessum ákærulið er líkt og hún margoft nefndi því marki brennd, að minni hennar um einstök atvik og brot hefur verið mjög gloppótt. Að áliti dómsins var frásögn hennar fyrir dómi og hjá lögreglu heldur ekki alveg eindregin, nákvæm eða afdráttarlaus. Þá er til þess að líta að engra læknisfræðilegra gagna var unnt að afla við rannsókn lögreglu og loks að þrátt fyrir að ákærði sé í máli þessu borinn sökum um margvísleg kynferðisbrot þá sætir hvert brot fyrir sig sjálfstæðu mati og verður t.d. sakfelling af einu ekki notað til sönnunar um sök af öðru, þótt hún kunni að geta gefið ákveðnar vísbendingar um hvatir ákærða. Í ljósi alls ofangreinds og með hliðsjón af þeim atriðum sem vísað er til í 126. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála, svo og þegar nefnd gögn eru virt heildstætt, þykir gegn eindreginni neitun ákærða ákæruvaldinu ekki hafa tekist að færa fram lögfulla sönnun um sök hans samkvæmt þes sum ákærulið sem ekki verði vefengd með skynsamlegum rökum, sbr. 108. gr. og 109. gr. nefndra laga. Er því skylt að sýkna ákærða af sakarefni þessa ákæruliðar. 5. Niðurstaða í ákærukafla I., tölulið 2. Í þessum þætti málsins er ákærða gefið að sök að haf a gerst sekur um kynferðisbrot gagnvart dóttur sinni með sér á klámefni í tölvu, klætt hana úr fötunum og haft við hana önnur kynferðismök en samræði, með því að nudda á henni kynfærin og inn í kynfæri hennar, eins og nánar er lýst í ákæru. var þá á aldrinum 10 - árum í heimsóknir til fjölskyldu ákærði og A tvö ein á heimili fjölskyldunnar. A hefur lýst því fyrir dómi að hún hafi mátt þola kynferðisbrot af hálfu ákærða við greindar aðstæður, og var lýsingin í samræmi við sakaratriði þessa töluliðar ákærunnar, en hún kvaðst hafa verið 10 eða 11 ára er atburðurinn gerðist. Ákærði hefur neitað sök og hafði, eins og áður er fram komið, uppi efasemdir um heilindi A. Á kærði staðfesti á hinn bóginn lýsingu, en einnig teikningu, sem A gerði af ætluðum brotavettvangi við rannsókn málsins hjá lögreglu. Fyrir dómi endurtók hún þessa lýsingu sína og gjörð. Að áliti dómsins er nægjanlega fram komið, þ. á m. með áðurröktum s érfræðiskýrslum, að A hafði strax á yngri árum sínum áhyggjur af heill fjölskyldu sinnar og þá ekki síst ákærða, en einnig sinni eigin, ef hún skýrði frá reynslu sinni og ætluðum brotum ákærða. Af þessum gögnum verður ráðið að þar hafi helst ráðið ungur al dur hennar, orð ákærða um alvarlegar afleiðiningar ef hún leysti frá skjóðunni, en einnig Að áliti dómsins hefur A frá upphafi verið sjálfri sér samkvæm í vitnisburði sínum um greinda háttsemi og kynferðisbrot ákærða. Þá hefur lýsing hennar verið nákvæm um einstaka þætti atburðarásarinnar og um viðmót ákærða. Er ljóst að þessi atburður og hegðan ákærða kom henni í uppnám og hún man hann vel. Vitnisburður hennar fær nokkra stoð í áðurröktum sérfræðigögnum, en einnig í vitnisburði þeirra vinkvenna sem þekktu hana vel og hlýddu á frásögn hennar. Loks verður í þessu samhengi ekki horft fram hjá því að rannsóknaraðilar fundu verulegt magn af klámefni í tölvubúnaði ákærða við húsleit á heimili hans. Þá hefur frásögn ákærða að áliti dómsins ekki fyllilega verið trúverðug um atvik máls. Með vísan til ofangreinds er það niðurstaða dómsins að framburður stú lkunnar A sé trúverðugur um þær athafnir ákærða sem ákært er fyrir í þessum ákærulið. 41 Það er niðurstaða dómsins að öllu ofangreindu virtu að ekki sé varhugavert að telja sannað með vitnisburði A og nefndum gögnum, þrátt fyrir neitun ákærða, að hann hafi g erst sekur um þá háttsemi sem í þessum tölulið ákæru greinir. Brot ákærða varða við 1. mgr. 194. gr. og 1. mgr. 202. gr. almennra hegningarlaga. 3. Niðurstaða í ákærukafla I., tölulið 3. Í þessum þætti málsins er ákærða gefið að sök að hafa gerst sekur um kynferðisbrot gagnvart dóttur sinni hana samræði í legg öng, eins og nánar er lýst í ákæru. Ákærði hefur borið að hann hafi stöku sinnum tekið dæ turnar A og B með sér í þessi ferðalög. Skýrði hann það á þá leið að hann hefði ekki viljað vera einn á ferð og að dætur hans hefðu verið áhugasamar um ferðalögin. Hins vegar hefði auraleysið tíðum hindrað hann í því að taka þær báðar með sér í einu, en þá einnig aðrar í fjölskyldunni. Ákærði hefur fyrir dómi staðfest rannsóknargögn lögreglu að því er varðar það atriði að dóttir [...], sbr. verknaðarlýs ingu þessa ákæruliðar. Er þetta gerðist var A 12 ára. Ákærði hefur jafnframt staðfest frásögn A um að hann hafi í þessari tilteknu ferð gist með henni í umræddu gistihúsi. Í þessu samhengi er til þess að líta að um síðir hafði A við lögreglurannsókn málsin s, ásamt systur sinni B, lagt að eigin frumkvæði fram ljósmyndir af umræddu gistihúsi, en heimildir þar um höfðu þær fundið á [...] á veraldarvefnum. Fyrir dómi hefur A borið að ákærði hafi brotið gegn henni kynferðislega í nefndum ferðum þeirra hafði séð notaðan smokk þegar hún vaknaði eftir næ tursvefn ásamt ákærða að morgni dags í nefndu gistiheimili. Vegna minnisglapa treysti hún sér fyrir dómi ekki til að lýsa kynferðislegri háttsemi ákærða. Við rannsókn lögreglu hafði hún aftur á móti haft á orði að brot ákærða hefðu gerst á nefndum ferðalög um og að þau hefðu verið lík þeim sem hún hefði áður greint frá, en án þess að skýra það með nákvæmari hætti. Fyrir dómi hefur ákærði alfarið neitað sakarefni þessa ákæruliðar. Í ljósi þess sem hér hefur verið rakið og að virtum framlögðum gögnum, en ek ki síst í ljósi þess að frásögn brotaþolans A hefur ekki verið eindregin eða nákvæm, þá er að áliti dómsins varhugavert, að virtum fyrrnefndum ákvæðum 108. og 109. gr. sakamálalaganna nr. 88/2008 , að telja sannað gegn neitun ákærða að hann hafi viðhaft það athæfi sem hann er sakaður um í þessum ákærulið. Ber því að sýkna ákærða af sakarefninu. 4. Niðurstaða í ákærukafla I., tölulið 4. Í þessum þætti málsins er ákærða gefið að sök að hafa gerst sekur um kynferðisbrot gagnvart dóttur sinni A með því að hafa Um þetta sakaratriði er af hálfu ákæruvalds einkum byggt á frásögn brotaþolans A við alla meðferð málsins, fyrir dómi og hjá lögreglu. Að áliti dómsins er frásögn A skýr og eindregin um greint atriði o g þar með um brot ákærða. Ákærði hefur við meðferð málsins alfarið neitað sök. Með neitun ákærða og þar sem sýnileg gögn eða vitnisburðir styðja ekki málatilbúnað ákæruvalds nægjanlega ber með vísan til 108. og 109. gr. laga nr. 88/2008 að sýkna hann af þeirri háttsemi sem hér um ræðir og þar með um greint sakaratriði. 42 5. Niðurstaða í ákærukafla II. Ákærði hefur gengist við brotum gegn nálgunarbanni samkvæmt 5. og 6. tölulið ákærunnar og er ekki ástæða til að draga í efa að játning hans sé sannleikanum samkvæm, enda er hún m.a. í samræmi við rannsóknargögn lögreglu. Er því sannað að ákærði hafi gerst sekur um þá háttsemi sem í nefndum ákærukafla greinir, en hún er og þar rétt heimfærð til refsiákvæða. 6. Niðurstaða varðandi ákærukafla III., tölulið 7. Í þessum þætti málsins er ákærða gefið að sök að hafa gerst sekur um kynferðisbrot gagnvart [...] , eins og lýst er í ákæru. Eins og fyrr hefur verið rakið ferðaðist ákærði reglul lýst því að hann hafi ekki viljað ferðast einn og af þeim sökum hafi hann tekið dætur sínar með sér, enda þær verið áhugasamar að fara með honum. Vegna fjárhagsaðstæðna hefði hann þó aðeins getað tekið aðra þeirra m eð í einu, auk þess sem dóttir hans, B, hefði er atvik gerðust verið ung að árum. ætti ákærunnar, en stúlkan var þá á aldrinum 7 - 9 ára. Samkvæmt gögnunum fór ákærði á sama tímabili í alls átta ferðir til Fyrir dómi hefur ákærði ekki vefengt stimpiláritanir í vegabréfi B, en hann hefur jafnframt kannast við að þær bendi til þess að fyrrgreindum erindagjörðum hans. Ákærði hefur á hinn bóginn staðhæft að þetta sé samt sem áður ekki rétt þar sem B hafi í raun aðeins farið með honum einsömul í eina eða tvær slíkar fe rðir. Heldur ákærði því fram að um einhvers konar mistök hafi verið að ræða af hans hálfu, en þá einnig hjá landmæravörðum, enda hefði það ekki verið B sem var með honum í öllum þessum fjórum ferðum heldur systir hennar, A. Þessu til skýringar hefur ákærði haldið því fram að hann hafi í misgripum haft með sér rangt vegabréf, en landamæraverðirnir síðan ekki gætt að því sem skyldi við störf sín. í hótelherbergj um á umræddu gistihúsi, að hún hafi þá verið látin sofa í sama rúmi og ákærði, að hún hafi við þær aðstæður verið nakin, líkt og ákærði, og að við þessar aðstæður hafi ákærði brotið gegn henni kynferðislega. Fyrir dómi hefur B lýst brotum ákærða og að því leyti staðhæft að hann hafi í raun reynt að stunda með henni kynlíf. Jafnframt hefur hún borið að ákærði hafi eftir brotin bannað henni að greina frá athæfinu. Um nánari atvik máls hefur B vísað til þess að langt sé um liðið og að hún hafi auk þess verið ung að árum, en af þeim sökum ætti hún erfitt með að skýra nákvæmlega frá brotum ákærða, en einnig hversu oft hann hefði brotið gegn henni. Nánar aðspurð bar hún að ákærði hefði ekki brotið gegn henni með lýstum hætti oftar en einu sinni í hverri ferð, og helst kvaðst hún ætla að ferðirnar sem hún fór ein með ákærða hefðu verið fleiri en tvær. Hún staðhæfði aftur á móti að ákærði hefði aldrei brotið gegn henni kynferðislega á Ákærði hefur við alla meðferð málsins andmælt ásökunum B o g þar með verknaðarlýsingu og sakarefni þessa ákæruliðar. Hann hefur á hinn bóginn staðfest frásögn B svo og systur hennar, brotaþolans A, að því er varðaði dvöl hans með stúlkunum í gistihúsinu Við meðferð málsins hefur ákærði borið um að samband ha ns við B hafi alla tíð verið með ágætum, en af þeim sökum kvaðst hann ekki hafa eiginlegar skýringar á ásökunum hennar. Í því sambandi nefndi hann þó að stúlkan hefði að líkindum orðið fyrir áhrifum frá öðrum, og þá helst systur sinni, A. Ákærði vísaði jaf nframt til niðurstöðu fyrrnefndrar læknisrannsóknar, sem stúlkan hefði farið í í nóvember [...] , og að hann hefði veitt samþykki sitt fyrir þeirri skoðun og þá í tengslum við rannsókn lögreglu á máli 43 þessu. Loks vísaði ákærði til þess að B hefði kúvent í f rásögn sinni eftir að hún hafði verið vistuð á fósturheimili [...] , en það hefði verið sama heimilið og systir hennar, A, hafði þá verið á um tíma. Hér að framan hefur verið greint frá tildrögum þess að B var færð í Barnahús í byrjun apríl [...] og yfirhey rð um ætluð kynferðisbrot ákærða. Liggur fyrir að það gerðist nær strax í kjölfar þess að systir hennar, A, hafði greint frá ætluðum brotum föður þeirra, ákærða. Fyrir dómi hefur af hálfu ákæruvalds verið vísað til þess að sérfróðir meðferðaraðilar hafi l ýst aðstæðum B á ofangreindu tímabili og þá m.a. á þá leið að hún hafi verið miður sín og andlega niðurbrotin vegna þeirra aðstæðna, sem hún hefði búið við. Í þessu sambandi hefur m.a. verið vísað til eigin orða stúlkunnar og þar á meðal að þegar hún hafi gefið skýrslu sína í Barnahúsi, vorið [...] , hefði stjúpmóðir hennar, C, á ný verið komin inn á heimili fjölskyldunnar eftir fjögurra vikna brottvísun samkvæmt ákvörðun lögreglustjóra. Er í því viðfangi minnt á að ákvörðun lögreglustjórans hafði m.a. verið tekin í kjölfar ásakana B í garð C við yfirheyrslu í Barnahúsi, u.þ.b. mánuði fyrr, þann 1. mars [...] , og að það hafi síðan verið niðurstaða héraðsdóms samkvæmt dómi, uppkveðnum hinn 9. mars [...] , að C hefði endurtekið beitt stúlkuna líkamlegu ofbeldi. Loks hefur verið vísað til þess að systir B, brotaþolinn A, hefði er atvik máls gerðust verið farin af heimili fjölskyldunnar, að húsleit lögreglu hafði þá nýlega verið afstaðin og loks að faðir B, ákærði, hefði þá verið í haldi lögreglu vegna ásakana um k ynferðisbrot gagnvart systur stúlkunnar, brotaþolanum A. Samkvæmt því sem fram kom við meðferð málsins, þ. á m. við skýrslugjöf brotaþolans A, en einnig í vætti vitnisins M, hafði B í kjölfar greindra atburða vorið [...] lýst neikvæðri afstöðu sinni í garð systur sinnar, A, vegna þeirra ásakanna sem hún hafði þá borið upp í skýrslu hjá lögreglu um hin ætluð kynferðisbrot föður þeirra. Á síðari stigum og þar á meðal fyrir dómi hefur B gefið þær skýringar á þessari afstöðu s inni, en þá einnig varðandi skýrslugjöfina í Barnahúsi í byrjun apríl [...] , að hún hefði vegna lýstra atburða og hræðslu vegna eigin aðstæðna afráðið að tjá sig ekki um kynferðisbrot ákærða. Á síðari stigum hefði henni hins vegar snúist hugur og þá helst vegna þrýstings frá fyrrnefndum vinkonum, en einnig vegna breyttra aðstæðna að því er varðaði búsetu. Samkvæmt vætti vitnanna K og M fyrir dómi höfðu þær báðar hlýtt á frásögn B um að hún hefði á yngri árum sínum þurft að þola alvarlegt kynferðisbrot. Vi tnið M hefur enn fremur borið að það hefði hlýtt á frásögn B í trúnaðarsamtali þeirra í millum, og þá um að það hefði verið ákærði sem hefði brotið gegn henni kynferðislega. Bar vitnið að þetta samtal hefði átt sér stað skömmu eftir að systur B, brotaþolan síðsumars [...] . randann, en í þess ákærði, sem hefði brotið Það er álit dómsins, og þá í ljósi ofanrakinnar atburðarásar, en einnig með hliðsjón af efni áðurrakins rafbréfs B til starfsmanns barnaverndarnefndar í heimabyggð haustið [...] svo og skýrslu hennar hjá lögreglu 26. októb er sama ár, að ekkert sé því til stuðnings að ásakanir hennar í garð ákærða hafi verið bornar fram af annarlegum hvötum. Þvert á móti standa líkur til þess, sbr. áðurrakin sérfræðigögn starfsmanna Barnahúss svo og vætti þeirra fyrir dómi, að B hafi á árinu [...] verið andlega miður sín, en jafnframt að hún hafi vegna viðvarandi eigin erfiðleika og aðstæðna að einhverju leyti lagt traust sitt á ákærða og borið hlýhug til hans. Af þessum sökum hafi B lengst af ekki haft vilja til þess að málefni hennar og þar með brot ákærða kæmust í hámæli. Þá hefur að mati dómsins heldur ekkert komið fram um að systurnar B og A hafi haft sammæli sín í millum um að skýra frá brotum ákærða gegn þeim, en samkvæmt því sem áður var rakið skýrði hin fyrrnefnda fyrst frá brotum ákæ rða í tilfinningaþrungnum samræðum við 44 trúnaðarvinkonur sínar. Að áliti dómsins styður frásögn vitnisins K enn fremur það að B hafi um síðir, og þá ekki síst fyrir áeggjan þess, afráðið að skýra barnaverndarnefndarstarfsmanni og síðar lögreglu frá kynferði sbrotum ákærða. Að ofangreindu virtu hafnar dómurinn skýringum og vörn ákærða að þessu leyti. Að áliti dómsins var framburður B trúverðugur fyrir dómi, þrátt fyrir að augljóst hafi verið að hún átti á köflum harla erfitt með að tjá sig um ætlaða háttsemi og brot ákærða vegna geðshræringar og að það hafi eftir atvikum leitt til þess að hún átti í erfiðleikum með að rifja upp einstök atvik máls. Í því viðfangi verður ekki horft fram hjá því að langt er um liðið og stúlkan var ung að árum þegar hún fór í umr ædd ferðalög með ákærða. Að álit dómsins var frásögn B á hinn bóginn í öllum aðalatriðum í samræmi við skýrslur hennar hjá lögreglu og borin fram af einlægni. Að auki var góður samhljómur með frásögn hennar fyrir dómi og þeim lýsingum sem hún hafði áður vi ðhaft í trúnaðarsamtölum við áðurnefndar vinkonur. Í þessu samhengi telur dómurinn að líta beri til staðfestra vottorða tveggja kvensjúkdómalækna og þá ekki síst til vættis kvensjúkdómalæknisins L fyrir dómi. Í þessu viðfangi verður að áliti dómsins heldur ekki horft fram hjá skýrslum ákærða hér fyrir dómi, þ. á m. varðandi kynþörf og kynferðislegar hvatir og orð eiginkonu hans þar um, svo og með tilliti til þess að hann hefur í raun staðfest lýsingu B á aðstæðum og og loks hvernig atvikum og aðstæðum var háttað þegar hann að eigin sögn braut gegn elstu dóttur sinni í lok síðustu aldar og þá eftir að hann hafði verið dæmdur fyrir slíka háttsemi, sbr. fyrrnefndan dóm frá árinu [...] . Síðastnefnda atriðið verður ekki n otað til sönnunar á broti ákærða samkvæmt þessum ákærulið, en getur gefið ákveðna vísbendingu um hvatir hans að þessu leyti. Í ljósi alls ofangreinds metur dómurinn frásögn og skýringar ákærða í aðalatriðum ótrúverðugar að því er varðar ásakanir stúlkunna r B. Það er niðurstaða dómsins að öllu ofangreindu virtu að ekki sé varhugavert að leggja trúverðugan og varfærnislegan vitnisburð stúlkunnar B til grundvallar í máli þessu. Er því sannað, þrátt fyrir neitun ákærða, að hann hafi gerst sekur um þá háttsemi sem í þessum tölulið ákæru greinir, í öllum aðalatriðum. Í ljósi framburðar B og óvissu hennar um fjölda brota ákærða, og þ. á m. að hann hafi ekki í öllum tilvikum brotið gegn henni í nefndum ferðum og að brotin hafi í raun gerst sjaldan, þá ber að áliti dómsins að skýra þá óvissu ákærða í hag. Að öllu ofangreindu virtu er að áliti dómsins eigi varhugavert að telja sannað að ákærði hafi brotið gegn dóttur sinni B í tvígang, annars vegar í eitt skipti á árinu [...] og hins vegar í eitt skipti á árinu [... ], sbr. að því leyti sakaratriði þessa ákæruliðar, og að um hafi verið að ræða önnur kynferðismök en eiginlegt samræði, líkt og vikið var að í sókn og vörn við flutning málins. Brot ákærða varða að þessu virtu við 1. mgr. 194. gr. og 1. mgr. 202. gr. almen nra hegningarlaga nr. 19/1940 með síðari breytingum. 7. Brot ákærða samkvæmt 2. tölulið I. kafla og 7. tölulið III. kafla ákæru voru framin á árunum [...] . Með lögum nr. 23/2016 var lögsögureglum 5. gr. laga nr. 19/1940 breytt á þann veg að samkvæmt 5. gr . laganna skyldi refsað eftir íslenskum lögum fyrir brot manns sem væri íslenskur ríkisborgari og væri framið erlendis, ef brotið varðaði við 194. gr. laga nr. 19/1940. Tilgreind brot ákærða voru framin fyrir gildistöku þessa ákvæðis og fer því um refsilög sögu eftir 2. mgr. 5. gr. laganna. Samkvæmt ákvæðinu skal refsa íslenskum ríkisborgara eftir íslenskum hegningarlögum, fyrir verknað framinn erlendis, ef brotið er framið á stað sem refsivald annars ríkis nær til að þjóðarrétti og var þá jafnframt refsiver t eftir lögum þess ríkis. Á meðal gagna sem ákæruvaldið lagði fram við meðferð málsins eru skjöl, sem greina frá sambærilegum veraldarvefnum. Með vísan til þessa eru að áliti dómsins uppfyllt skilyrði um tvöfalt refsinæmi samkvæmt 2. mgr. 5. gr. laga nr. 19/1940. Með hliðsjón af þessu verður ákærði sakfelldur samkvæmt ákæru og er háttsemi hans, eins og fyrr sagði, rétt heimfærð til refsiákvæða í fyrrnefndum töluliðum og köflum ákærunnar. 45 N. Ákærði, sem er 57 ára, hefur samkvæmt vottorði sakaskrár ríkisins ekki brotið af sér áður þannig að áhrif hafi á refsingu hans nú. Ákærði hefur í máli þessu verið sakfelldur fyrir kynferðisbrot gagnvart tveimur dætrum sínum, brotaþolunum A og B, þegar þær voru báðar barnungar á árunum [...] . Að auki hefur ákærði verið sakfelldur fyrir endurtekin brot gegn 1. mgr. 232. gr. hegningarlag anna fyrir að virða ekki nálgunarbann gagnvart dóttur sinni A á árinu [...] . Brotin sem ákærði er sakfelldur fyrir eru alvarlegs eðlis, framin í skjóli trúnaðartrausts, en þau þykja m.a. sýna einbeittan brotavilja. Við ákvörðun refsingar ber að líta til 1., 2., 3., 6. og 7. tl. 1. mgr. 70. gr., 3. mgr. 70. gr. og a - liðar 1. mgr. 195. gr. almennra hegningarlaga, en einnig ber að tiltaka hana samkvæmt reglum 77. gr. sömu laga. Þykir refsing ákærða að þessu virtu hæfilega ákveðin fangelsi í fjögur ár. Til fr ádráttar refsingunni skal koma gæsluvarðhald ákærða, eins og segir í dómsorði. Í málinu eru hafðar uppi einkaréttarkröfur, sem getið er um í ákæru. Krafa brotaþolans A, sem er dagsett 23. nóvember [...] , var birt ákærða 13. febrúar [...] . Krafa brotaþola ns B er dagsett 20. nóvember [...] , en hún var birt ákærða 29. sama mánaðar. Báðar kröfurnar voru reifaðar og rökstuddar við munnlegan málflutning af hálfu forráðamanns og skipaðs réttargæslumanns brotaþola, Jónínu Guðmundsdóttur lögmanns. Er krafist miska bóta samkvæmt 26. gr. laga nr. 50/1993 með síðari breytingum. Ákærði hefur bakað sér bótaskyldu samkvæmt greindu lagaákvæði gagnvart brotaþolum. Við ákvörðun bóta verður litið til þess að fyrir liggja vottorð sálfræðinga og fleiri gögn sem benda eindregið til þess að báðir brotaþolar hafi orðið fyrir verulegri tilfinningaröskun og andlegum þjáningum, þ.m.t. áfallastreituröskun, vegna brota ákærða. Ber að ákvarða miskabæturnar að þessu virtu, en enn fremur í ljósi niðurstöðu dómsins um einstök sakaratriði. Að öllu þessu virtu verður ákærði dæmdur til að greiða brotaþolanum A 1.500.000 krónur í bætur, en brotaþolanum B, 3.000.000 króna, í báðum tilvikum með vöxtum eins og nánar greinir í dómsorði. Upphafstími dráttarvaxta er ákveðinn samkvæmt reglu 1. mgr. 9. gr. laga nr. 38/2001. Ákæruvaldið hefur í máli þessu haft uppi kröfu um að ákærði verði dæmdur til að greiða allan sakarkostnað, sem samkvæmt sakarkostnaðaryfirliti héraðssaksóknara nemur 2.548.379 krónum. Yfirlitið er sundurliðað og rökstutt með fylgis kjölum. Er m.a. um að ræða ferðakostnaðarreikninga vitna að fjárhæð 289.512 krónur, reikninga vegna vottorða Barnahúss að fjárhæð 150.000 krónur. Þá er um að ræða sundurliðaða reikninga vegna starfa tilnefnds verjanda ákærða, Sigurðar Sigurjónssonar lögman ns, á rannsóknarstigi málsins ásamt útlögðum kostnaði hans, samtals að fjárhæð 1.682.307 krónur, en einnig er um að ræða viðbótarkostnað lögmannsins að fjárhæð 426.560 krónur, sbr. dskj. nr. 28 og dskj. nr. 34. Er til þess að líta að hinn síðarnefndi lögma ður var að ósk ákærða við upphaf meðferðar málsins fyrir dómi skipaður til starfans. Ákærði afturkallaði hins vegar á fyrstu stigum málsmeðferðarinnar þessa ósk sína, þann 6. febrúar 2018, en í framhaldi af því var núverandi lögmaður hans skipaður til star fans. Í ljósi þessa eru ekki efni til annars en að fallast á nefndan kostnað og er því ekki fallist á áðurgreind andmæli ákærða við flutning málsins vegna þessa kostnaðar. Auk ofannefnds sakarkostnaðar er um að ræða málsvarnarlaun skipaðs verjanda ákærða fyrir dómi, Guðrúnar Bjargar Birgisdóttur lögmanns. Að auki fellur þar undir þóknun skipaðs réttargæslumanns beggja brotaþola, Jónínu Guðmundsdóttur lögmanns, við alla meðferð málsins, við rannsókn málsins hjá lögreglu og fyrir dómi. Við ákvörðun nefndra launa verður m.a. litið til umfangs málsins og sundurliðaðra skýrslna lögmanna þar um, en þau eru ákvörðuð að meðtöldum virðisaukaskatti, eins og nánar segir í dómsorði. Að 46 auki verður að nokkru litið til þeirra sjónarmiða sem fram koma t.d. í dómi Hæstaré ttar Íslands í máli nr. 290/2000 um hlutverk réttargæslumanna. Með vísan til 1. mgr. 235. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála, sbr. 68. gr. laga nr. 49/2016, og þá í ljósi niðurstöðu málsins varðandi einstök sakaratriði, verður ákærði dæmdur til að g reiða helming sakarkostnaðar, en helmingur skal falla á ríkissjóð. Af hálfu ákæruvalds flutti málið Kolbrún Benediktsdóttir varahéraðssaksóknari. Fyrir uppkvaðningu dómsins var gætt ákvæða 1. mgr. 184. gr. laga nr. 88/2008. Dóm þennan kveður upp Ólafur Óla fsson héraðsdómari. D Ó M S O R Ð . Ákærði, X, sæti fangelsi í fjögur ár. Til frádráttar refsingunni kemur gæsluvarðhald hans frá 4. - 6. apríl [...] og síðan óslitið frá 2. nóvember [...] . Ákærði greiði A 1.500.000 krónur í miskabætur, ásamt vöxtum skv. 1 . mgr. 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu, frá 22. nóvember [...] til 13. mars [...] , en með dráttarvöxtum skv. 1. mgr. 6. gr., sbr. 9. gr., sömu laga frá þeim degi til greiðsludags. Ákærði greiði Jónínu Guðmundsdóttur, lögmanni og skipuðum fjárhaldsmanni og réttargæslumanni B , 3.000.000 króna í miskabætur, ásamt vöxtum skv. 1. mgr. 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu, frá 28. júní [...] til 29. desember [...] , en með dráttarvöxtum skv. 1. mgr. 6. gr., sbr. 9. gr., sömu laga fr á þeim degi til greiðsludags. Ákærði greiði helming sakarkostnaðar, sem í heild er 7.713.053 krónur. Þar á meðal eru talin áðurgreind laun tilnefnds lögmanns, Sigurðar Sigurjónssonar, samkvæmt sakarkostnaðaryfirliti, svo og málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, Guðrúnar Bjargar Birgisdóttur lögmanns, 2.958.200 krónur, auk útlagðs kosnaðar hennar að fjárhæð 314.518 krónur, en einnig réttargæslulaun skipaðs réttargæslumanns brotaþola, Jónínu Guðmundsdóttur lögmanns, 1.707.480 krónur, auk útlagðs kostnaðar he nnar að fjárhæð 184.476 krónur. Helmingur sakarkostnaðar greiðist úr ríkissjóði.