LANDSRÉTTUR Dómur föstudaginn 20. nóvember 2020. Mál nr. 831/2019 : Ákæruvaldið (Helgi Magnús Gunnarsson vararíkissaksóknari ) gegn Unn i Birgisdótt u r (Páll Kristjánsson lögmaður) Lykilorð Virðisaukaskattur. Staðgreiðsla opinberra gjalda. Skilorð. Sekt. Einkahlutafélag. Útdráttur U var sakfelld í héraði fyrir brot gegn skattalögum, sbr. 1. mgr. 262. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, sbr. 1. mgr. 40. gr. laga nr. 50/1988 um virðisaukaskatt og 2. mgr. 30. gr. laga nr. 45/1987 um staðgreiðslu op inberra gjalda. Sakfellingin var reist á því að U hefði verið stjórnarmaður og daglegur stjórnandi V ehf. sem hefði ekki staðið skil á virðisaukaskatti og staðgreiðslu opinberra gjalda svo og skýrslum um þau gjöld til yfirvalda. Landsréttur staðfesti niður stöðu héraðsdóms um sakfellingu U en taldi ekki sannað að hún hefði staðið að röngum og villandi tilkynningum til hlutafélagaskrár sbr. 1. tölulið 127. gr. laga nr. 138/1994 um einkahlutafélög. Við ákvörðun refsingar var litið til þess að henni hafði ekki áður verið gerð refsing. Var refsing U ákveðin fangelsi í 12 mánuði en fullnustu hennar frestað skilorðsbundið í tvö ár. Þá var henni gert að greiða 106.500.000 krónur í sekt til ríkissjóðs og skyldi 12 mánaða fangelsi koma í stað sektarinnar yrði hún ekki greidd innan fjögurra vikna. Dómur Landsréttar Mál þetta dæma landsréttardómararnir Arnfríður Einarsdóttir , Jóhannes Sigurðsson og Oddný Mjöll Arnardóttir . Málsmeðferð og dómkröfur aðila 1 Ríkissaksóknari skaut málinu til Landsréttar 3. desember 2019 í samræmi við yfirlýsingu ákærðu um áfrýjun. Áfrýjað er dómi Héraðsdóms Reykjaness 1. júlí 2019 í málinu nr. S - /2019 . 2 Ákæruvaldið krefst þess aðallega að frávísunarkröfu ákærðu verði hafnað og að hinn áfrýjaði dómur verði staðfestur um sakfelling u ákærðu og um refsingu hennar. 3 Ákærða krefst þess að málinu verði vísað frá dómi en að því frágengnu að hún verði sýknuð. Til vara krefst ákærða vægustu refsingar sem lög leyfa og að refsing hennar verði bundin skilorði. 2 Niðurstaða 4 Ákærða byggir frávísunarkröfu sína annars vegar á því að ákæruvaldið hafi með bókun í þinghaldi 15. nóvember 2018 í máli nr. S - /2018 fallið frá sakargiftum á hendur ákærðu vegna þeirrar háttsemi sem ákært er fyrir í þessu máli og hins vegar á því að ákæruvaldið hafi ekki höfðað nýtt mál á hendur ákærðu innan þeirra þriggja mánaða sem áskilið er í 3. mgr. 153. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála. 5 Samkvæmt 2. mgr. 153. gr. laga nr. 88/2008 getur ákærandi allt fram til þess að dómur er upp kveðinn afturkallað ákæru sem hann hefur gefið út eða fallið frá einstökum ákæruatriðum. Svo sem rakið er í úrskurði héraðsdóms 4. júní 2019, þar sem frávísunarkröfu ákærðu var hafnað, kemur fram í framangreindri bókun þessu máli á hendur lesin heildstætt að með henni er ekki tekin afstaða til sýknu eða sektar ákærðu hvað varðar þau atriði sem ákært var fyrir í fyrra málinu. 6 Í 3. mgr. 153. gr. laga nr. 88/2008 segir að ef máli hefur verið vísað frá dómi eða það verið fellt niður verði nýtt mál um sama sakarefni ekki höfðað síðar en þremur mánuðum frá því að málinu var endanlega lokið á þann hátt. Í ákvæðinu er ekki sérstaklega tilgreint hvernig reikna beri dagafjölda hvers mánaðar þegar frestur er reiknaður. Verður því að miða við almanaksm ánuði en ekki 30 daga í hverjum mánuði eins og ákærða byggir frávísunarkröfu sína á. Þar sem málið var höfðað að nýju með útgáfu ákæru 14. febrúar 2019 var það gert innan tímafrests 3. mgr. 153. gr. Samkvæmt öllu framansögðu er staðfest niðurstaða héraðsdó ms um að hafna frávísunarkröfu ákærðu. 7 Ákærða var sakfelld í héraðsdómi fyrir brot gegn 1. mgr. 262. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, sbr. 1. mgr. 40. gr. laga nr. 50/1988 um virðisaukaskatt og 2. mgr. 30. gr. laga nr. 45/1987 um staðgreiðslu opinb erra gjalda. Sakfelling var reist á því að ákærða hafi verið stjórnarmaður og daglegur stjórnandi V ehf. (áður S ehf .) sem ekki hafði staðið skil á virðisaukaskatti og staðgreiðslu opinberra gjalda svo og skýrslum um þau gjöld til yfirvalda. 8 Í málinu er ó umdeilt að ákærða var eini skráði stjórnarmaður V ehf. frá 29. mars til 10. ágúst 2016. Enginn framkvæmdastjóri var skráður hjá félaginu eftir að B lét af því starfi samkvæmt tilkynningu til hlutafélagaskrár 4. apríl 2016. Í framburði ákærðu fyrir héraðsdó mi kom fram að hún hefði aldrei verið daglegur stjórnandi félagsins og aldrei átt félagið. Hún hafi verið venjulegur skrifstofustarfsmaður hjá S ehf. sem einnig var í eigu B og þegið laun þaðan. Fyrri framburður hennar hjá skattrannsóknarstjóra og héraðssa ksóknara um að hún hafi eignast félagið upp í skuld og að hún og hafi ætlað að nota félagið til reksturs iðnaðarstarfsemi hafi ekki verið réttur. Jafnframt hafi ekki verið réttur sá framburður hennar hjá 3 skattrannsóknarstjóra að hún hafi tekið ákvörðun um að greiða ekki vörsluskatta. B , ákærðu, sem hafi verið daglegur stjórnandi félaganna hafi matað hana á því hvað hún hafi átt að segja um þessi atriði í skýrslutökum. Hún hafi samþykkt að setjast í stjórn félagsins sem greiða við hann. Allar greiðsl ur sem hún innti af hendi fyrir félögin hafi verið samkvæmt ákvörðun B . Spurð um tölvupóstsamskipti við bókara félagsins vegna launaútreikninga og virðisaukaskattsskýrslna sagði hún að tölvan sem hún notaði á skrifstofunni hefði verið öllum opin sem unnu þ ar. Taldi hún B hafa notað tölvupóst hennar í þeim samskiptum þar sem hún hafi lítið verið við vinnu á tímabilinu sem ákæra tekur til. 9 Í skýrslu ákærðu hjá skattrannsóknarstjóra 13. desember 2016 kom fram að hún hafi verið í forsvari fyrir félagið á tímab ilinu 29. mars til 10. ágúst 2016. Hún og sem væri iðnaðarmaður hafi ætlað að starfa við félagið en vegna persónulegra áfalla hafi ekki orðið úr því og hún í raun lítið starfað fyrir það á þessum tíma. Upplýsti ákærða að hún hefði ekki séð um fjármál f élagsins á þessum tíma nema að litlu leyti en gæti ekki upplýst hver hefði séð um reksturinn meðan hún var skráð þar í forsvari. Innt eftir því hver hefði tekið ákvörðun um að skila hvorki virðisaukaskatti né afdreginni staðgreiðslu til ríkissjóðs kvaðst á kærða hafa gert það. Þá kom fram hjá ákærðu að ástæða þess hefði verið fjárskortur og peningar verið notaðir til þess að greiða laun. 10 Fram kemur í endurriti af skýrslu sem ákærða gaf 21. ágúst 2017 hjá skiptastjóra þrotabús V ehf. að hún hefði starfað á s krifstofu félagsins í þrjá til fjóra mánuði. Hún hafi fengið félagið sem greiðslu upp í launakröfu en hún og hafi ætlað að nota það í tengslum við iðnaðarstarfsemi. Ekki hafi þó orðið úr því vegna persónulegs áfalls sem þau urðu fyrir. Ákærða kvaðst ha fa viljað losna úr félaginu og þá hafi X komið inn í stjórn félagsins í hennar stað. 11 Ákærða gaf skýrslu við rannsókn málsins hjá héraðssaksóknara 6. september 2017. Sagði hún þar að hún hefði enga aðkomu haft að félaginu þegar B og X voru í stjórn þess. Hún hafi tekið félagið upp í skuld og að hún og hafi ætlað að nota það til iðnrekstrar en af því hefði aldrei orðið. Hún hafi lítið unnið fyrir félagið á því tímabili sem hún var í stjórn vegna persónulegra áfalla. Hún hafi þó teki ð saman gögn fyrir bókara félagsins, bæði vegna V ehf. og S ehf., þegar hún gat verið í vinnu. Aðspurð kvaðst ákærða ekki geta upplýst hver hefði tekið ákvarðanir um rekstur félagsins á þeim tíma sem hún var stjórnarmaður. 12 Vitnið B gaf skýrslu fyrir hérað sdómi. Í skýrslu hans kom fram að ákærða hefði unnið hjá S ehf. og að hún hefði tekið yfir félagið V ehf . Hún og hefðu ætlað að nota félagið í pípulagningarstarfsemi. Ákærða hefði tekið við daglegri stjórn félagsins í mars eða apríl 2016. Hann hefði en gin afskipti haft af félaginu eftir þann tíma og kvaðst ekki hafa fjarstýrt því í gegnum ákærðu eða sent tölvupósta í hennar nafni. B bar með sama hætti um þessi atvik í skýrslum hjá skattrannsóknarstjóra 12. desember 2016 og 5. september 2017 hjá héraðssa ksóknara. 4 13 Vitnið C , sem rekur bókhaldsþjónustu sem annaðist færslu á bókhaldi V ehf. og sá um launaútreikninga og gerð virðisaukaskattskýrslna og staðgreiðsluskilagreina fyrir félagið, bar fyrir héraðsdómi að hann hefði verið í samskiptum við ákærðu vegna þessa á árunum 2015 og 2016. Áður hafi samskiptin einkum verið við B . Ákærða hafi komið með bókhaldsgögn til hans á tveggja mánaða fresti vegna virðisaukaskattsbókhalds og sent honum tímaskýrslur starfsmanna í hverjum mánuði vegna launauppgjörs. Hann kvað st hafa talið B vera á bak við reksturinn en ákærða reikninga fyrir félagið. 14 Í málinu liggja fyrir gögn um að ákærða hafi á tímabilinu frá apríl til ágústloka 2016 verið í sa mskiptum við starfsmann lögmannsstofu vegna innheimtu á lífeyrissjóðsiðgjöldum sem voru í vanskilum hjá S ehf. og V ehf. Þá liggja fyrir gögn um að ákærða var í samskiptum við starfsmann tollstjóra vegna skulda V ehf . á virðisaukaskatti, staðgreiðslu og tr yggingagjaldi 12. ágúst 2016. 15 Samkvæmt því sem að framan er rakið var ákærða eini stjórnarmaður félagsins V ehf . frá 29. mars 2016 þar til X var skráður eini stjórnarmaðurinn í félaginu frá 10. ágúst 2016. Þá liggur fyrir að X játaði í héraði að hafa tekið við starfi stjórnarmanns til málamynda. Framburður ákærðu um að B eða einhver annar en hún hafi annast daglegan rekstur félagsins á því tímabili sem ákæra í málinu tekur til fær ekki stoð í gögnum málsins. Þegar horft er til þess, stöðu ákærðu sem stjórna rmanns í félaginu og starfa hennar við virðisaukaskatts - og launauppgjör svo og vinnu við greiðslu reikninga og samskipti við skattyfirvöld og aðra kröfuhafa á tímabilinu sem ákæra tekur til, er sannað svo að hafið er yfir skynsamlegan vafa að hún hefur ha ft með höndum daglega stjórn félagsins á því tímabili sem ákæruliður I tekur til. Staðfest er því niðurstaða hins áfrýjaða dóms um sakfellingu ákærðu fyrir brot á skyldu til skila á virðisaukaskatti og staðgreiðslu opinberra gjalda og skýrslum þar að lútan di, sem nánar eru tilgreind í ákærulið I, og heimfærslu til refsiákvæða. 16 Í hinum áfrýjað dómi var ákærða ásamt meðákærða í héraði, X , sakfelld samkvæmt ákærulið II fyrir að hafa staðið að röngum og villandi tilkynningum 5. og 10. ágúst 2016 til hlutafélag askrár um nýtt lögheimili V ehf. og að X hefði tekið við sem stjórnarmaður í félaginu. Samkvæmt ákæru var háttsemin talin varða við 1. tölulið 127. gr. laga nr. 138/1994 um einkahlutafélög, sbr. 1. málslið sömu greinar. X játaði sök fyrir héraðsdómi. 17 Ákærð a lýsti því fyrir héraðsdómi að hún kannaðist ekki við undirritun á framangreindar tilkynningar en að hún hefði þó ritað tölvupóstfang sitt í reit fyrir tölvupóst sendanda á báðar tilkynningarnar auk þess sem hún hefði ritað dagsetningu og útgáfustað á aðr a tilkynninguna. Hún hefði aldrei hitt meðákærða fyrr en við aðalmeðferð málsins í héraðsdómi. Þá bar X fyrir dómi að B hafi fengið hann til þess að rita undir tilkynningarnar. B bar aftur á móti um það fyrir héraðsdómi að hafa ekki séð tilkynningarnar áðu r. 5 18 Fyrir liggur að lögregla hefur ekki látið fara fram rithandargreiningu á undirskriftum á framangreindum tilkynningum. Gegn eindreginni neitun ákærðu um að hafa ritað nafn sitt undir tilkynningarnar verður að telja ósannað að hún hafi gerst sek um þá há ttsemi sem ákært er fyrir í ákærulið II. Verður hún því sýknuð af þeim sakargiftum. 19 Samkvæmt sakavottorði hefur ákærðu ekki áður verið gerð refsing. Þykir refsing ákærðu hæfilega ákveðin fangelsi í 12 mánuði, en fresta skal fullnustu refsingar og hún falla niður að liðnum þremur árum frá uppkvaðningu dóms þessa að telja haldi hún almennt skilorð samkvæmt 57. gr. almennra hegningarlaga. Jafnframt verður ákærða dæmd til greiðslu fésektar að fjárhæð 106.500.000 krónur að teknu tilliti til lögbundins lágmarks h ennar, sbr. 1. mgr. 40. gr. laga nr. 50/1988 og 2. mgr. 30. gr. laga nr. 45/1987, en sæti ella fangelsi í 12 mánuði. 20 Ákærðu verður gert að greiða 2/3 hluta af sakarkostnaði málsins í héraði og fyrir Landsrétti, þar með talda 2/3 hluta af þóknun skipaðs ver janda hennar, en sú þóknun er ákveðin í einu lagi með virðisaukaskatti í dómsorði. Sakarkostnaður greiðist að öðru leyti úr ríkissjóði. Dómsorð: Ákærða, Unnur Birgisdóttir, sæti fangelsi í 12 mánuði, en fresta skal fullnustu refsingarinnar og hún falla nið ur að liðnum þremur árum frá uppkvaðningu dóms þessa að telja haldi hún almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Ákærða greiði 106.500.000 krónur í sekt til ríkissjóðs innan fjögurra vikna frá uppkvaðningu dóms þessa, en sæti ella fange lsi í 12 mánuði. Ákærða greiði 2/3 hluta af sakarkostnaði málsins í héraði og fyrir Landsrétti, sem samtals nemur 2.128.224 krónum, þar sem með eru talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda ákærðu, Páls Kristjánssonar lögmanns, 2.077.000 krónur. Dómur Héraðsdóms Reykjaness mánudaginn 1. júlí 2019 Mál þetta, sem dómtekið var 26. júní sl., höfðaði héraðssaksóknari með ákæru 14. febrúar sl. á einkahlutafélagsins S (síðar V), kt . , sem tekið var til gjaldþrotaskipta 25. janúar 2017: I Á hendur ákærðu Unni, stjórnarmanni og daglegum stjórnanda félagsins frá 29. mars 2016 til 10. ágúst sama ár en daglegum stjórnanda félagsins eftir það tímamark, fyrir meiri háttar brot gegn skattalögum með því að hafa: Ekki staðið ríkissjóði skil á virðisaukaskatti sem var innheimtur í rekstri einkahlutafélagsins vegna uppgjörstímabilanna janúar febrúar, mars apríl, maí - júní og júlí ágúst rekstrarárið 2016 í 6 samræmi við fyrirmæli IX. kafla laga nr. 50/1988, um virðisaukaskatt, samtals að fjárhæð 32.510.304 krónur, sem sundurliðast svo: Árið 2016: janúar febrúar kr. 441.802 mars aprí l kr. 7.856.860 maí júní kr. 12.398.062 júlí ágúst kr. 11.813.580 Samtals kr. 32.510.304 Ekki staðið skil á skilagreinum einkahlutafélagsins á lögmæltum tíma vegna staðgreiðslu opinberra gjalda fyrir greiðslutímabilin apríl, júní o g ágúst rekstrarárið 2016 og ekki staðið ríkissjóði skil á staðgreiðslu opinberra gjalda, í samræmi við fyrirmæli III. kafla laga nr. 45/1987, um staðgreiðslu opinberra gjalda, sem haldið var eftir af launum starfsmanna einkahlutafélagsins vegna greiðslutí mabilanna mars til og með [september] rekstrarárið 2016, samtals að fjárhæð 20.726.404 krónur sem sundurliðast svo: Árið 2016: mars kr. 1.730.399 apríl kr. 2.151.116 maí kr. 3.295.247 júní kr. 2.738.553 júlí kr. 3.290.138 ágúst kr. 3.797.477 september kr. 3.723.474 Samtals kr. 20.726.404 II Á hendur ákærðu Unni og ákærða X fyrir brot gegn lögum um einkahlutafélög með því að hafa í ágúst 2016 vísvitandi staðið að röngum eða villandi tilkynningum til hlutafélagaskrár um hagi félagsins og fyrirsvar þess þegar ákærði X tók til málamynda við stjórn félagsins af ákærðu Unni frá 10. ágúst 2016, annars vegar með tilkynningu, dags. 5. ágúst 2016, móttekinni hjá fyrirtækjaskrá RSK 30. s.m., um nýtt lögheimili hjá fyrirtækjaskrá RSK 30. ágúst s.m., um að ákærði X væri nýr stjórnarmaður í félaginu og A varamaður hans. III Brot ákærðu Unnar samkvæmt ákærukafla I teljast varða við 1. mgr. 262. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, sbr. 1. mgr. 40. gr. laga nr. 50/1988, um virðisaukaskatt, fyrir brot samkvæmt tölulið 1, og sbr. 2. mgr. 30. gr. laga nr. 45/1987, um staðgreiðslu opinberra gjalda, fyrir brot samkvæmt tölulið 2. Brot ákærðu Unnar og ákærða X samkvæmt ákærukafla II teljast varða við 1. tölulið 127. gr. laga nr. 138/1994, um einkahlutafélög, sbr. 1. málslið sömu lagagreinar. Með vísan til d - liðar 1. mgr. 152. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála greinir eftirfarandi í ákærunni: - 2018 voru með vísan til 2. mgr. 153. gr. laga nr. 88/2008 afturkallaðir kaflar ákæru sem beindust að ákærðu Unni og X og vörðuðu þessi skattalagabrot. Ástæðum þeirrar ráðstöfunar sakarefna var lýst nánar í bókun ákæruvaldsins um þetta umrætt sinn. Málið v ar rekið áfram um sjálfstæð sakarefni gagnvart þriðja ákærða í því máli og lyktaði 7 með sakfellingu hans samkvæmt ákæru, sbr. dóm í málinu 6. desember 2018. Frekari rannsókn á fyrrgreindum sakarefnum gagnvart ákærðu Unni og X hefur nú farið fram og er með ú tgáfu þessarar ákæru Með framhaldsákæru, dags. 18. febrúar sl., leiðrétti ákæruvaldið kafla I.2 í ákæru á þann veg að í færð inn í lýsingu á efni ákæru hér að framan. Ákærði X hefur skýlaust játað brot sitt samkvæmt ákæru. Krefst hann vægustu refsingar sem lög leyfa. Þá er þess krafist að allur sakarkostnaður, þar með talin hæfi leg málsvarnarlaun verjanda, greiðist úr ríkissjóði. Kröfur ákærðu Unnar í málinu eru aðallega þær að málinu verði vísað frá dómi. Til vara er krafist sýknu. Til þrautavara er þess krafist að henni verði gerð vægasta refsing sem lög leyfa. Í öllum tilvikum er þess krafist að allur sakarkostnaður, þar með talin hæfileg málsvarnarlaun verjanda, greiðist úr ríkissjóði. I Tildrög málsins eru þau að 26. júní 2017 sendi skattrannsóknarstjóri ríkisins erindi til héraðssaksóknara þar sem rakin eru meint lögbrot ák ærðu ásamt B í tengslum við félagið V ehf., sem tekið var til gjaldþrotaskipta með úrskurði Héraðsdóms Reykjavíkur 25. janúar 2017. Áður hét félagið S ehf. Í erindi skattrannsóknarstjóra er rakið að tilefni rannsóknarinnar hafi verið ábending ríkisskattstj óra. Fram kemur einnig að skattrannsóknarstjóri telji að ákærðu hafi ásamt téðum B komi því til leiðar á saknæman hátt, þ.e. af ásetningi eða í það minnsta af stórkostlegu hirðuleysi, að félagið stóð ekki skil á tilteknum skattgreiðslum. Með ákæru 6. mars 2018 var sakamál höfðað gegn ákærðu ásamt B vegna meintra brota gegn skattalögum, framin í rekstri V ehf., þ .e. téðs B sem stjórnarmanns og framkvæmdastjóra félagsins til 30. mars 2016, ákærðu Unnar sem stjórnarmanns og daglegs stjórnanda félagsins frá þv í tímamarki til 10. ágúst 2016 og ákærða X sem stjórnarmanns og daglegs stjórnanda félagsins frá 10. ágúst 2016. Undir rekstri þess dómsmáls, þ.e. 15. nóvember 2018, var fallið frá ákæru á hendur bæði Unni og X. Var við það tækifæri bókað að ákæruvaldið t eldi óhjákvæmilegt að afturkalla ákæru á hendur þeim tveimur til að rannsaka mætti málsatvik nánar og að því búnu meta hvort höfða bæri nýtt mál um þau sakarefni, sbr. 3. mgr. 153. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála. Eins og áður segir var mál þetta síðan höfðað með ákæru 14. febrúar sl. Fyrra dómsmálinu lyktaði aftur á móti með sakfellingu B. Téður B var stjórnarmaður og framkvæmdastjóri félagsins frá 4. apríl 2012 til 29. mars 2016. Ágreiningslaust er að sama dag tók ákærða Unnur sæti í stjórn félag sins og var þá ein skráð stjórnarmaður þar. Í gögnum málsins er síðan að finna tilkynningu til fyrirtækjaskrár ríkisskattstjóra, dags. 10. ágúst 2016. Í því skjali kemur fram að þann dag hafi ákærði X tekið við stjórnarstörfum og sitji einn í stjórn félags ins. Í fyrra dómsmálinu gegn ákærðu var ákært í samræmi við efni þessara tilkynninga. Eins og nánar greinir hér á eftir byggir ákæruvaldið nú á því eftir frekari rannsókn málsins að síðastnefnda tilkynningin, dags. 10. ágúst 2016, hafi verið markleysa og a ð engu hafandi þar sem hún hafi verið efnislega röng eða a.m.k. aðkomu að félaginu, en ákærða Unnur hafi þvert á móti áfram tekið ákvarðanir varðandi m álefni félagsins og verið daglegur stjórnandi þess í reynd eftir 10. ágúst 2016. Við aðalmeðferð málsins gáfu ákærðu skýrslu fyrir dómi auk fyrrnefnds B og C, en félag hans annaðist bókhaldsþjónustu fyrir V ehf. II Ákærða Unnur neitar sök í málinu. Í sk ýrslu sinni fyrir dómi kvaðst hún engin tengsl hafa haft við V ehf. Þó hefði hún starfað á starfsstöð félagsins sem skrifstofumaður S ehf., sem hefði verið annað félag ummæli sem höfð væru eftir henni úr skýrslutöku hjá skattrann sóknarstjóra 13. desember 2016 í þá átt að hún ætti V ehf . svaraði hún því til að svo hefði aldrei verið. Borin voru undir ákærðu ummæli sem höfð voru eftir henni í skýrslu skiptastjóra 21. ágúst 2017 um að hún hefði fengið félagið sem greiðslu upp í launa kröfu vegna annarra starfa hennar á vegum B. Svaraði ákærða því til að 8 Ákærða viðurkenndi að hafa tekið sæti í stjórn félagsins 29. mars 2016. Það hefði hún gert eftir að B hefði beðið hana um það í greiðaskyni. Samhliða þessu hefði B sagt sig úr stjórn og látið af störfum sem framkvæmdastjóri. Hann hefði þó haldið áfram að hafa afskipti af félaginu. Engir stjórnarfundir hefðu verið haldnir svo ákærð a vissi til. Aðspurð um samskipti við C, sem annaðist bókhald fyrir V ehf., sagðist ákærða hafa séð um að koma til hans bókhaldsgögnum. Einnig hefði verið um að ræða tölvupóstsamskipti þeirra á milli, svo sem um hækkun launa starfsmanna. Allt hefði þetta verið gert að beiðni B. Þegar borin voru undir ákærðu tölvupóstsamskipti frá 17. október 2016 þar sem C bar undir ákærðu hvort hann mætti uppfæra tiltekin laun og senda út skilagreinar þá svaraði ákærða því til að þrjú félög, þ .e. S ehf., S ehf. (nú V ehf. ) o g R ehf., hefðu haft starfsstöð í sama húsi. Tölva ákærðu hefði verið opin og hver sem er hefði haft aðgang að henni. Hún hefði þó séð um að halda utan um tímafjölda starfsmanna félaganna. Aðspurð um fyrirliggjandi tölvubréf hennar til C 10. nóvember 20 16 þá staðfesti ákærða þó að umrætt tölvubréf hefði komið frá henni, en hún hefði verið erlendis umrætt sinn. Þá voru borin undir ákærðu tölvupóstsamskipti hennar og starfsmanns nánar tilgreindrar lögmannsstofu í apríl og ágúst 2016 þar sem ákærða fór fram á að beiðni um gjaldþrotaskipti á V ehf. yrði frestað. Lýsti ákærða því að þetta hefði hún sent að beiðni B og ætti hið sama svar við um öll sambærileg tölvubréf sem fyrir lægju í gögnum málsins. Hann hefði séð um að ráðstafa fé félagsins. Hún hefði aldre i tekið ákvarðanir um greiðslur. Netfang ákærðu hefði eiginlega verið tímabili. Undir ákærðu voru bornar þær tilkynningar til hlutafélagaskrár sem fjallað er um í kafla II í ákæru, þ.e. tilkynning dags. 5. ágúst 2016 og tilkynning dags. 10. ágúst 2016. Lýsti ákærða því að undirritun á nafni hennar á báðum skjölum væri ekki hennar eigin undirskrift. Taldi hún undirskrift nafns síns á skjölunum tveimur vera n um breytingu á stjórn. Ákærða bætti því raunar við að hún hefði allta sem B hefði fært henni. Ákærða kvaðst aldrei hafa séð ákærða X fyrr en eftir að mál þetta fór fyrir dóm. ábyrgðarbréf tóku að berast henni vegna félagsins. Hún myndi ekki nákvæmlega hvenær þetta hefði verið. Ákærði X játar skýlaust sök í málinu eins og áður greinir. Fyrir dómi var hann spurður nánar út í þær röngu eða villandi tilkynningar sem honum er gefið að sök að haf a sent hlutafélagaskrá, þ.e. annars vegar um lögheimili V ehf. og hins vegar um að hann tæki sæti í stjórn félagsins og að A yrði varamaður af hverju þa ð ætti að vera. Ekki hefði staðið til að ákærði hefði aðkomu að rekstrinum og hefði ákærði ekkert vitað um rekstur félagsins eða stöðu þess að öðru leyti. Lögheimili félagsins hefði verið flutt að fram þar af hálfu félagsins. Ákærði kvaðst ekki hafa hitt Unni fyrr en í dómsal og sagðist í raun ekkert þekkja til hennar. B hefði einfaldlega komið með pappíra til hans til undirritunar. III ákærðu Unnar, bar fyrir dómi að hann hefði vissulega verið stjórnarmaður og í reynd yfirtekið félagið. Ákærða hefði þá gengið í stjórn félagsins. Vitnið hefði engin afskipti haft af félaginu eftir það. Aðspurður um hvort hefðu greitt vitninu endurgjald fyrir félagið svaraði hann því til að félagið hefði verið skuldugt og þau hefðu tekið við félaginu í því horfi. Upphaflega hefði vitnið ráðið ákærðu se m bókara hjá S ehf. með fjölda félaga á sínum snærum og umfangsmikla starfsemi. Aðspurður um smáskilaboð sem vitnið og ákærða Unnur sendu sín á milli frá sumri 2016 og fram í fe brúar 2017, svaraði vitnið því til að ákærða hefði verið starfsmaður S ehf., en hún hefði fengið greidd laun fyrir að annast skrifstofuhald í því félagi. Hafnaði vitnið því algjörlega að hann hefði haft aðkomu að félaginu S ehf. eftir að hann gekk úr stjór n 9 félagsins. Hann fengi ekki séð að neitt í umræddum smáskilaboðum bendlaði hann við rekstur S ehf. á því tímabili sem samskiptin tækju til. Loks voru bornar undir vitnið þær tilkynningar til hlutafélagaskrár sem fjallað er um í kafla II í ákæru. Neitaði h ann að hafa skrifað þær tilkynningar. Sagðist hann þó þekkja vel undirskrift ákærðu Unnar á skjölunum. bókhald V ehf. á tveggja mánaða fresti. Á tímabilinu 2015 til 2016 hefði Unnur séð alfarið um sams kipti við hann. Fyrir áramót 2016 hefði einhver annar tekið við því hlutverki. Vitnið hefði hætt samskiptum við B árið 2014. Það hefði þó komið fyrir einu sinni til tvisvar á ári eftir það að B kæmi sjálfur með gögn til hans, þ.e. ef ákærða Unnur væri erle ndis. Fyrir utan fyrrgreindar heimsóknir ákærðu Unnar á tveggja mánaða fresti hefðu öll samskipti við hana verið í gegnum tölvupóst eða síma. Ákærða Unnur hefði sent tímaskýrslur og látið vitnið reikna laun á starfsmenn. Ekki hefði farið á milli mála að ma ti vitnisins að hann átti í samskiptum við ákærðu Unni. Taldi vitnið að B kynni í reynd að hafa staðið á bak við starfsemi félagsins en ákærða Unnur hefði þó verið slur. Eftir að IV Ákærða X er gefið að sök að hafa ásamt ákærðu Unni staðið vísvitandi að röngum eða villandi tilkynningum til hlutafélagaskrár um hagi félagsins 5. og 10. ágúst 2016, þ.e. annars vegar um flutning á lögheimili félagsins að þáverandi heimili ákærða X og hins vegar um skipan stjórnar félagsi ns. Sannað er með skýlausri játningu ákærða X og öðrum gögnum málsins að hann er sekur um þá háttsemi sem honum er gefin að sök í ákæru og þar er rétt heimfærð til refsiákvæðis, enda verður að telja að umræddar tilkynningar hafi í það minnsta verið verule ga villandi um málefni félagsins, eins og nánar er rakið hér á eftir. Ákærðu Unni er gefin að sök þrenns konar refsiverð háttsemi. Í fyrsta lagi er henni gefið að sök að hafa ekki staðið ríkissjóði skil á virðisaukaskatti sem innheimtur hafi verið í rekstr i V ehf., sem áður hét S ehf., á tímabilinu janúar 2016 til ágúst sama ár, sbr. lið nr. 1 í I. kafla ákæru. Í öðru lagi er henni gefið að sök í lið nr. 2 í I. kafla ákæru að hafa ekki staðið skil á skilagreinum félagsins frá mars 2016 til september sama ár . Í þriðja lagi byggir ákæruvaldið loks á því í II. kafla ákæru að ákærða Unnur hafi ásamt ákærða X staðið vísvitandi að röngum eða villandi tilkynningum til hlutafélagaskrár um hagi félagsins 5. og 10 ágúst 2016 eins og að framan greinir. Ákærða Unnur nei tar sök. Í málflutningi við aðalmeðferð málsins reifaði verjandi hennar sjónarmið sem ættu að hans mati að leiða til frávísunar málsins. Í þeim efnum byggði hann á því að þótt af hálfu ákærðu Unnar væru ekki uppi sérstakar tölulegar athugasemdir við fjárhæ ðir í ákæru þá hefði málið eigi að síður ekki verið rannsakað með fullnægjandi hætti þar sem úthlutunargerð vegna þrotabús V ehf. lægi ekki fyrir. Að mati dómsins verður að skilja málatilbúnað ákærðu Unnar annars vegar á þann veg að skortur á úthlutunarger ð feli í sér að ekki hafi verið rannsakað hvort tapaðar kröfur hafi verið fyrir hendi í starfsemi félagsins, sem áhrif hefðu á þann þátt ákæru er lýtur að virðisaukaskatti, og hins vegar á þann veg að þar sem úthlutunargerð sé ekki til að dreifa liggi þar með ekki fyrir hvort greiðslur hafi síðar borist úr þrotabúi V ehf. upp í skattkröfur stjórnvalda í tengslum við mál þetta. Eftir dómtöku málsins ákvað dómari, með vísan til 168. gr. laga nr. 88/2008, að taka málið fyrir að nýju, gefa ákæruvaldinu kost á a ð leggja fram úthlutunargerð skiptastjóra eða gögn sem varpað gætu ljósi á úthlutun úr þrotabúinu og veita málflytjendum tækifæri til að tjá sig um skjalið. Í þinghaldi 26. júní sl. lagði sækjandi síðan fram auglýsingu um skiptalok V ehf. úr Lögbirtingabla ðinu frá 28. desember 2018. Þar kemur fram að lýstar kröfur hafi numið 206.165.779 krónum en engar eignir hafi fundist í búinu. Að mati dómsins liggur þar með fyrir að engar greiðslur bárust ríkissjóði vegna skattkrafna í þrotabú V ehf. Þetta kemur einnig heim og saman við framburð C, sem færði bókhald félagsins, en hann bar fyrir dómi að félagið hefði um langt skeið staðið höllum fæti fjárhagslega. Hvað varðar hugsanlegar tapaðar kröfur félagsins, sbr. áhrif slíks taps á virðisaukaskatt, þá var ákærða Unnu r sérstaklega spurð út í það atriði í skýrslutöku hjá héraðssaksóknara 6. september 2017. Hafði hún engar ábendingar fram að færa við það tækifæri. Fyrir dómi var því heldur ekki haldið fram að félagið hefði tekið að sér nánar tiltekin verk sem ekki hefðu fengist 10 greidd þannig að gera mætti ráð fyrir að þær kröfur hefðu tapast. Auk þess voru engin vitni leidd fyrir dóm sem báru á þann veg og styðja fyrirliggjandi gögn heldur ekki við slíkan málatilbúnað. Að öllu þessu virtu er að mati dómsins ekki unnt að fallast á það með ákærðu Unni að skort hafi á rannsókn málsins að þessu leyti, sbr. til hliðsjónar dóm Landsréttar 22. júní 2018 í máli nr. 477/2018 og dóm Hæstaréttar 16. febrúar 2017 í máli nr. 394/2016. Ber því að hafna kröfu ákærðu Unnar um frávísun má lsins. Ágreiningslaust er að með tilkynningu til hlutafélagaskrár, dags. 29. mars 2016, var upplýst að ákærða Unnur hefði þann dag tekið sæti í stjórn félagsins, en samkvæmt skjalinu sat hún ein í stjórn félagsins. Í gögnum málsins er að finna aðra tilkynn ingu til hlutafélagaskrár, dags. 4. apríl 2016, þar sem fram kemur meðal annars að B hafi látið af störfum framkvæmdastjóra. Formlega séð var ákærða því eini stjórnarmaðurinn í félaginu frá 29. mars 2016 og eini stjórnandi félagsins eftir að fyrrgreindum s törfum B sem framkvæmdastjóra lauk. Ákærða byggir eigi að síður á því að hún hafi í reynd ekki verið stjórnandi í félaginu, heldur að ræða byggingarf yrirtæki og hún hafi ekki búið yfir neinni þekkingu á slíkum rekstri. Þá hafi B tekið ákvarðanir um ráðstöfun fjármuna félagsins en ekki ákærða Unnur. Við mat á trúverðugleika framburðar ákærðu Unnar um þessi atriði verður að mati dómsins að líta til þess að hann einkennist af ósamræmi, enda hafði hún áður gefið gjörólíkar skýringar á aðkomu sinni að félaginu í skýrslutöku hjá skattrannsóknarstjóra 13. desember 2016 og hjá skiptastjóra 21. ágúst 2017. Í báðum tilvikum var haft eftir henni að hún ætti félagi ð og í síðarnefndu skýrslunni kemur fram að hún hafi sagst hafa fengið félagið V ehf. sem greiðslu upp í launakröfu vegna annarra starfa hennar á vegum B. Í fyrrnefndu skýrslutökunni er einnig haft eftir ákærðu að hún hafi tekið ákvörðun um að skila ekki v irðisaukaskatti vegna þess að nota hafi þurft alla fjármuni félagsins í launagreiðslur til starfsmanna. Í erindi þáverandi lögmanns ákærðu félagið ásamt málsins og framburður C með sér að ákærða var í reynd daglegur stjórnandi í félaginu. Bar C fyrir dómi gið hefði verið skuldugt og ákærða hefði tekið ákvarðanir um greiðslur. Eftir að hún hefði tekið við stjórn félagsins af B hefði hún sett meiri Að öllu þessu virtu telst sannað að mati dómsins að ákærða Unnur fór í reyn d og að formi til með daglega stjórn V ehf. frá 29. mars 2016, en allar skattskuldir félagsins í I. kafla ákæru féllu í gjalddaga eftir það tímamark. Hrófla smáskilaboð sem liggja fyrir í málinu á milli ákærðu Unnar og B ekki við þessari niðurstöðu. Eftir stendur það álitaefni hvort ákærða hafi látið af stjórnarstörfum og daglegr i stjórn V ehf . í samræmi við fyrrgreinda tilkynningu til hlutafélagaskrár 10. ágúst 2016 þannig að henni verði ekki gert að sæta refsiábyrgð vegna vanskila félagsins eftir það tíma mark, en umrædd tilkynning miðaði meðal annars við að ákærði X tæki sæti í stjórn félagsins þann dag og að ákærða Unnur léti þar með samtímis af stjórnarstörfum. Þrátt fyrir efni umræddrar tilkynningar bera gögn málsins með sér að ákærða hafi áfram tekið ákvarðanir um fjárhagsleg málefni félagsins eftir 10. ágúst 2016, sbr. einkum fjölmörg tölvupóstsamskipti ákærðu Unnar og vitnisins C um málefni félagsins, en þau ná fram í miðjan desember 2016. Þá var framburður ákærðu fyrir dómi um þátt hennar í starfsem i félagsins ótrúverðugur, eins og áður segir. Verður ekki önnur ályktun dregin en að ákærða Unnur hafi í reynd áfram verið daglegur stjórnandi félagsins. Í dómaframkvæmd hefur enda verið gengið út frá því að til greina komi að einstaklingur sem hvorki er s kráður framkvæmdastjóri né stjórnarmaður í einkahlutafélagi geti í raun borið fulla ábyrgð á skattskilum félags og starfsemi þess að öðru leyti, sbr. til nokkurrar hliðsjónar dóm Hæstaréttar 16. febrúar 2017 í máli nr. 777/2015. Að öllu framangreindu virtu telst sannað að ákærða Unnur gerðist sek um þá refsiverðu háttsemi sem henni er gefin að sök í I. kafla ákæru, sbr. fyrrgreinda leiðréttingu á efni kaflans með framhaldsákæru 11 18. febrúar sl., og rétt er heimfærð til refsiákvæða í ákæru, enda verður að tel ja brot ákærðu Unnar stórfelld þar sem um verulegar fjárhæðir er að ræða. Eftir stendur þá aðeins það álitaefni hvort ákærða Unnur hafi, rétt eins og ákærði X, gerst sek um brot gegn 1. tölulið 127. gr. laga nr. 138/1994 um einkahlutafélög, sbr. 1. málslið sömu lagagreinar. Samkvæmt ákvæðinu varðar það sektum eða fangelsi allt að tveimur árum að skýra vísvitandi rangt eða villandi frá högum einkahlutafélags eða öðru, er það varðar, í tilkynningum til meðal annars hlutafélagaskrár. Að mati dómsins orkar ekk i tvímælis, einkum með vísan til þeirra ályktana sem dregnar hafa verið hér að framan um aðkomu ákærðu Unnar að stjór n V ehf ., að umræddar tvær tilkynningar til hlutafélagaskrár voru í það minnsta verulega villandi um málefni félagsins. Þá hefur þáttur ákæ rða X í þessu broti þegar verið rakinn hér að framan. Fyrir dómi neitaði ákærða Unnur því að hafa undirritað umræddar tilkynningar um breytingar á lögheimili og stjórn V ehf . Aftur á móti viðurkenndi hún fyrir dómi að hafa handskrifað netfang sitt og fyll netfang sitt á tilkynninguna um breytingu á stjórn. Að mati dómsins verður því að leggja til grundvallar að ákærða hafi þar með tekið nokkurn þátt í því að r ita hinar röngu tilkynningar til hlutafélagaskrár. Hér verður heldur ekki litið fram hjá því að ákærða Unnur bar fyrir dómi að hún hefði viljað losna úr stjórn V ehf. eftir að henni varð ljós bág fjárhagsstaða félagsins í kjölfar ábyrgðarbréfa sem henni tó ku að berast vegna félagsins. Með hliðsjón af niðurstöðu dómsins hér að framan um áframhaldandi daglega stjórn ákærðu Unnar á félaginu eftir 10. ágúst 2016 verður að telja að fyrrgreindur vilji hennar til að láta af stjórnarstörfum hafi þannig fyrst og fre mst beinst að því að hún bæri ekki formlega ábyrgð þótt hún kynni áfram að stýra starfsemi félagsins í reynd. Loks var framburður ákærðu fyrir dómi ótrúverðugur þegar hún lýsti því í skýrslu sinni að undirskriftir í hennar nafni neðst á umræddum skjölum væ ru því sem næst ákærða viðurkenndi fyrir dómi að hafa sjálf ritað, verður ekki betur séð en að undirskriftin sé fremur svipuð þeirri sem er að finna á fyrrgr eindum tilkynningum til hlutafélagaskrár. Ættu undirskriftir á umræddum hvort um væri að ræða hennar eigin undirskrift eða þokkalega fölsun hennar. Að öllu framangreindu virtu verður ekki önnur ályktun dregin en sú að ákærða Unnur hafi gerst sek um þá háttsemi sem henni er gefin að sök í II. kafla ákæru og rétt er heimfærð til refsiákvæðis í ákæru. V ril að baki, fyrst og fremst umferðarlagabrot og fíkniefnalagabrot. Nú síðast hlaut hann dóm 23. nóvember 2018 fyrir meðal annars brot gegn 1. mgr. 262. gr. almennra hegningarlaga, 1. mgr. 40. gr. laga nr. 50/1988 og 1. og 2. mgr. 109. gr. laga nr. 90/2003 um tekjuskatt. Var honum þá gert að sæta fangelsi í sjö mánuði, en fullnustu refsingarinnar var frestað skilorðsbundið í tvö ár, en að auki var ákærða gert að greiða sekt að fjárhæð 10.381.000 krónur. Samkvæmt upplýsingum frá sakaskrá ríkisins sætir sá dó mur áfrýjun. Brot ákærða í hinu fyrirliggjandi máli var framið áður en ákærði hlaut áðurnefndan dóm 23. nóvember 2018, en þar af leiðandi verður ákærða dæmdur hegningarauki vegna brots hans, sbr. 78. gr. almennra hegningarlaga. Við ákvörðun refsingar þykir rétt að líta til skýlausrar játningar ákærða. Aftur á móti verður að líta til þeirra veigamiklu almannahagsmuna sem felast í því að tilkynningar til hlutafélagaskrár séu ekki rangar eða villandi um hagi félaga. Að öllu framangreindu virtu þykir refsing ák ærða X hæfilega ákveðin fangelsi í þrjá mánuði. Að virtum sakaferli ákærða þykir ekki unnt að skilorðsbinda þá refsingu sem honum er gerð nú. Ágreiningslaust er að ákærða hefur glímt við heilsubrest og önnur áföll undanfarin misseri, en til að mynda stjórnartaumum V ehf. Að öllu framangreindu virtu þykir refsing ákærðu Unnar hæfilega ákveðin fangelsi í 15 mánuði, sem verður skilorð sbundin eins og í dómsorði greinir. Einnig ber að dæma ákærðu Unni til greiðslu fésektar sem verður ákveðin 106.500.000 krónur að teknu tilliti til 12 lögbundins lágmarks hennar, sbr. 1. mgr. 40. gr. laga nr. 50/1988 og 2. mgr. 30. gr. laga nr. 45/1987. Um va rarefsingu fer eins og í dómsorði segir. Loks verða ákærðu dæmd til að greiða sakarkostnað, þ.e. málsvarnarþóknun skipaðra verjenda sinna, en þær þóknanir eru ákveðnar með virðisaukaskatti í dómsorði. Dóm þennan kveður upp Arnaldur Hjartarson héraðsdómari. D Ó M S O R Ð: Kröfu ákærðu, Unnar Birgisdóttur, um frávísun sakargifta í máli þessu er hafnað. Ákærða Unnur sæti fangelsi í 15 mánuði, en fresta skal fullnustu refsingarinnar og hún falla niður að liðnum þremur árum frá uppkvaðningu dóms þessa að telja haldi hún almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Þá greiði ákærða 106.500.000 krónur í sekt til ríkissjóðs innan fjögurra vikna frá uppkvaðningu dóms þessa, en sæti ella fangelsi í 360 daga. Ákærði, X sæti fangelsi í þrjá mánuði. Ákærða Unnur greiði þóknun skipaðs verjanda síns, Páls Kristjánssonar lögmanns, 1.159.400 krónur. Ákær ði X greiði þóknun skipaðs verjanda síns, Sveins Andra Sveinssonar lögmanns, 737.800 krónur.